nieuwsboyko borissov

Bulgarije in rep en roer over premier met pistool op nachtkastje

In Bulgarije wankelt de regering, te midden van een soap rond minister-president Boyko Borissov. Afgelopen week lekten er foto’s uit, waarop de bonkige premier slapend te zien is met op zijn nachtkastje een pistool. In een open la zijn twee flinke stapels 500 eurobiljetten te zien en een paar goudklompen.

Boyko Borisov.Beeld AFP

Tijdens een ingelaste persconferentie maakte de 61-jarige Borissov een warrige indruk. Eerst leek hij de authenticiteit van de foto’s te ontkennen, vervolgens kwam hij daarop terug. De foto waarop hij slapend te zien is, is echt, erkende hij. ‘Ik heb een wapen en daar doe ik geen afstand van’, verklaarde hij omringd door partijgenoten. Hij zei dat zijn politieke vijanden hem expres in de val hadden gelokt. ‘Waarom word ik gefotografeerd als ik lig te slapen? Hoe zit dat als ik snurk? Is dat vrijheid of democratie?’

Wie de foto’s gemaakt heeft, is onduidelijk. Ze zijn per mail naar Bulgaarse media verstuurd door een anonieme lekker. Twee dagen nadat de compromitterende foto’s opdoken, zat dezelfde Borissov gewoon in een videogesprek met de andere EU-regeringsleiders, onder wie Mark Rutte en Angela Merkel.

Kompromat

Volgens de premier proberen zijn vijanden ‘kompromat’ te verzamelen, naar het voorbeeld van de voormalige Russische geheime dienst KGB. Hij speculeerde over de timing die volgens hem samenhangt met zijn wens om Bulgarije de eurozone en de Europese bankenunie binnen te loodsen. Borissov ligt in de clinch met twee oligarchen die door justitie gezocht worden, en die het land ontvlucht zijn.

Toen journalisten vroegen op welke vijanden Borissov doelde, noemde hij de Bulgaarse president, Rumen Radev. Radev zou hem achtervolgen met diens drone. ‘Het doel is om ons mentaal af te breken en vervolgens ook fysiek.’ Maar, zo grapte de premier, het had erger gekund. ‘Ze hebben me in elk geval niet vastgelegd met een klein jongetje. Dan had ik mezelf van het balkon gegooid.’

President Rumen Radev (inderdaad bezitter van een drone) deed de aantijgingen af als ‘de fantasie en paranoia’ van de premier. De foto’s zouden zijn gemaakt in Borissovs residentie in Boyana, een wijk in de heuvels boven Sofia. De premier en de president zijn daar elkaars buren. Een andere ‘vijand’ die Borissov noemde, is Tzvetan Tzvetanov, de nummer twee in zijn partij GERB. Dezelfde dag maakte een boze Tzvetanov bekend dat hij opstapte.

Ongekende ontwikkelingen

Zelfs voor de doorgaans licht chaotische Bulgaarse politiek zijn het ongekende ontwikkelingen. Een paar dagen voor de rel met de foto’s lekte er een telefonisch gesprek uit waarin te horen is hoe een op Borissov gelijkende stem inhakt op een Bulgaarse politicus, en toegeeft dat hij een beursgenoteerd bedrijf heeft zwartgemaakt. Hij drijft de spot met Europese regeringsleiders. Justitie heeft een onderzoek ingesteld naar de foto’s en de gespreksopname.

Borissov (bijnaam: ‘Batman’) heeft een diploma als brandweerman en richtte na de val van het communisme zijn eigen beveiligingsbedrijf op. Jaren terug lekte er via hackerscollectief Wikileaks een ambtsbericht uit van de Amerikaanse ambassade in Sofia. Borissov wordt daarin neergezet als een ‘onvoorspelbare’ man met goede banden met de georganiseerde misdaad.

Van alle EU-lidstaten scoort Bulgarije het slechtst in de corruptie-index van Transparency Internationaal. Gerommel met aanbestedingen is meer regel dan uitzondering. Onderzoeksjournalisten worden geregeld geïntimideerd en aangevallen, en moeten vrezen voor hun leven. Oligarchen als Delyan Peevsky dicteren de redactionele koers bij tal van media.

Anders dan Polen en Hongarije wist Borissovs regering tot op heden de Europese Commissie te vriend te houden, volgens critici omdat de regerende GERB-partij lid is van de invloedrijke christendemocratische fractie (EVP) in het Europees Parlement. Tot verrassing van velen kreeg Bulgarije in het najaar van 2019 zelfs een pluim van Brussel. Er was sprake van ‘vooruitgang’ op het gebied van de rechtsstaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden