Brussel versoepelt mogelijk 3-procentseis

Goedgeluimd begint Europees Commissaris Rehn (Economische Zaken) vandaag aan zijn beoordeling van de Nederlandse bezuinigingsplannen. Hij stelt het op prijs dat Den Haag een uiterste poging heeft gewaagd te voldoen aan de afspraak het financieringstekort volgend jaar tot 3 procent terug te dringen. Maar mogelijk is al die Haagse ijver en haast onnodig geweest: de kans bestaat dat alle eurolanden meer tijd krijgen om hun begroting op orde te brengen.

Eurocommissaris Olli Rehn. Beeld reuters

In de Brusselse wandelgangen wordt volop gefluisterd dat dit zal gebeuren. Rehn, de man die erover gaat, houdt vooralsnog zijn kaken stijf op elkaar. Hij weet dat nu, één week voor de Franse presidentsverkiezingen, iedere speculatie over het versoepelen van de budgetdiscipline als buigen voor politieke pressie wordt gezien. En dat is een desastreus signaal naar de financiële markten.

Niettemin staat Rehn onder zware druk de harde tekorteis van 3 procent los te laten. In de Tweede Kamer mag een curieuze coalitie de benodigde miljarden bijeen hebben geschraapt, andere landen kunnen (en soms willen) dat niet. Spanje is het meest in het oog springende voorbeeld, waar extra bezuinigen de recordwerkloosheid van 24 procent tot nog onvoorstelbaarder hoogte zullen opstuwen. Maar ook Frankrijk en Italië, de tweede en derde economie van de eurozone, zien verder snoeien in hun uitgaven als economische zelfmoord.

Het laatste wat Rehn wil, is de geschiedenis ingaan als de man die de net aangescherpte budgetdiscipline om zeep bracht. Maar de regels, vervat in het geactualiseerde Stabiliteitspact, bieden ruimte voor flexibiliteit. 'Het pact is niet stom', liet Rehn zich afgelopen weken al een paar keer ontvallen.

Milde recessie
Het pact staat toe bij 'ernstige economische neergang in de eurozone of de EU als geheel' de budgetregels tijdelijk te verzachten. In de praktijk betekent dat meer tijd - één of twee jaar - voor de eurolanden om hun financieringstekort op of onder de 3 procent te krijgen. Dat is in 2009 ook al gebeurd, toen alle lidstaten hun tekorten omhoog zagen schieten omdat ze met duizenden miljarden euro's hun banken moesten redden.

Het is de Europese Commissie die bepaalt of er sprake is van een 'ernstige economische neergang'. Twee maanden geleden vond ze dat nog niet. Bij de presentatie van zijn tussentijdse economische raming, eind februari, zag Rehn slechts 'een milde recessie' in de eurozone. 'Met tekenen van herstel'.

Dat kan veranderen als hij op 11 mei zijn voorjaarsvoorspellingen presenteert. De situatie in de eurolanden is er niet beter op geworden, Nederland kan erover meepraten. Hét moment dus voor Rehn - mocht er aanleiding voor zijn - de financiële teugels iets te laten vieren.

Keiharde voorwaarde, beamen nauw betrokkenen, is dat de versoepeling binnen de regels van het Stabiliteitspact past. Iedere schijn dat het pact zelf wordt versoepeld, moet worden uitgesloten. Op straffe van een uittocht van investeerders uit de onbetrouwbare geachte eurozone.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.