nieuwsbrexit

Brussel in ongewoon harde verklaring: omstreden Britse wet moet van tafel

De EU dreigt met strafmaatregelen tegen de Britse regering als die niet binnen een maand haar omstreden wetsvoorstel van tafel haalt dat de scheidingsakte tussen Brussel en het Verenigd Koninkrijk op losse schroeven zet. De ongewoon harde verklaring van de Europese Commissie verscherpt het conflict tussen Londen en Brussel.

De Britse Brexitminister Michael Gove komt aan voor zijn overleg met vicevoorzitter van Europese Commissie Maros Sefcovic.Beeld EPA

De verklaring kwam donderdagmiddag na spoedoverleg tussen de vicevoorzitter van Commissie Maros Sefcovic en de Britse Brexitminister Michael Gove. De Commissie zegt dat Londen met het wetsvoorstel het vertrouwen tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk ‘ernstig heeft beschadigd’. ‘Het is aan de Britse regering om dit vertrouwen te herstellen’, aldus de Commissie. Zo niet, dan zijn er niet alleen sancties mogelijk maar kunnen ook de onderhandelingen tussen Londen en Brussel over een nieuwe handelsrelatie worden stopgezet.

Steen des aanstoots is het woensdag door de Britse regering gepresenteerde wetsvoorstel voor de handel binnen het Verenigd Koninkrijk vanaf 1 januari. In dat voorstel staat dat Londen zich het recht voorbehoudt om afspraken in internationale verdragen naast zich neer leggen. De Terugtredingsovereenkomst – die het vertrek van het Verenigd Koninkrijk (inclusief Noord-Ierland) uit de EU regelt – is zo’n internationaal verdrag. De Britse premier Boris Johnson tekende er eind vorig jaar voor, net als het Britse parlement en de EU-landen.

Volgens de Commissie betekent het wetsvoorstel – als het wordt aangenomen door het Britse parlement – een ‘ernstige schending van de Terugtredingsovereenkomst en van internationaal recht’. De Commissie eist dat Londen die scheidingsakte ‘in letter en geest’ respecteert. Anders beschaamt Londen het Europese vertrouwen en zet het de onderhandelingen over een nieuw handelsakkoord op het spel.

Gove zei na afloop van het overleg met Sefcovic dat de nieuwe wet de Britse economie en Britse bedrijven moet helpen, alsook de vrede in Noord-Ierland handhaven. Sefcovic veegde die argumenten van tafel. ‘Naar onze mening bereikt het wetsvoorstel het tegendeel’, aldus Sefcovic.

Londen zegt dat het zijn eigen staatssteunregels moet kunnen opstellen nu het geen lid meer is (sinds 1 februari) van de EU. De EU is het daarmee eens, maar voor Noord-Ierse bedrijven is in de scheidingsakte een uitzondering gemaakt. Die houden immers – om grensproblemen met Ierland te voorkomen – onbelemmerd toegang tot de Europese markt. De scheidingsakte legt vast dat de Britse staatssteun voor Noord-Ierse bedrijven getoetst moet worden door Brussel om oneigenlijk voordeel ten opzichte van Europese bedrijven te voorkomen.

Londen negeert volgens de EU die afspraak met het nieuwe wetsvoorstel. De juridische dienst van de Commissie spreekt over een ‘duidelijke schending’ van het Terugtredingsovereenkomst. In die akte is ook vastgelegd wat de procedure is als een van de partijen zich er niet aan houdt. Dat leidt uiteindelijk tot financiële sancties en tegenmaatregelen. ‘De EU zal niet terugdeinzen om deze mechanismen te gebruiken’, aldus de Commissie.

Het Britse parlement bespreekt het wetsvoorstel komende weken. Er is kritiek, maar premier Johnson beschikt over een grote meerderheid in het Lagerhuis. In het Hogerhuis heeft hij geen meerderheid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden