Britse commissie publiceert Irak-stukken Bush en Blair

Er lijkt beweging te komen in het vastgelopen onderzoek van het Britse parlement naar de legaliteit van de oorlog tegen Irak. De communicatie tussen premier Tony Blair en de Amerikaanse president George Bush in de aanloop naar de Brits-Amerikaanse aanval in 2003 mag gedeeltelijk worden gepubliceerd. Hierover is overeenstemming bereikt na maanden getouwtrek tussen regering en parlement.

Blair en Bush in 2007.Beeld EPA

De enquêtecommissie onder leiding van John Chilcot ging in 2009 aan de slag, maar heeft haar rapport nog steeds niet af door geruzie over de inhoud. De enquêtecommissie was oorspronkelijk van plan alle geheime communicatie openbaar te maken waarin zij inzage had gekregen. Nu zijn de Lagerhuisleden ermee akkoord gegaan dat alleen een 'minimum' aan uitspraken wordt gepubliceerd om de conclusies te kunnen onderbouwen. Daarbij wordt Bush zo veel mogelijk 'gespaard', aldus de krant The Guardian donderdag.

Omdat het rapport van de onderzoekers openbaar wordt, zijn de hoofdlijnen van wat Blair en Bush hebben besproken straks voor iedere belangstellende toegankelijk. De vrijgegeven stukken zijn zo geredigeerd dat ze 'de opvattingen van president Bush niet weergeven', aldus Chilcot. De regering geeft ook passages uit notulen vrij van honderden vergaderingen van de Britse ministerraad over de Irakoorlog.

Noodzaak overdreven
Vicepremier Nick Clegg zinspeelde er laatst op dat enkele hoofdrolspelers in de Irakoorlog de commissie hinderen bij haar werk.
Veel Britten vinden dat de regering-Blair de noodzaak van de inval heeft overdreven. De regering zou de hand hebben gelicht met de feiten om de steun van de bevolking voor een invasie te winnen.

Vorig jaar opperde de voormalige minister van Buitenlandse Zaken David Owen dat Blair en Cameron een geheim pact hebben gesloten. In ruil voor diens politieke steun zou Cameron, die zich ooit 'de erfgenaam van Blair noemde', de voormalige Labour-leider willen behoeden voor nog meer gezichtsverlies.

In Nederland kwam de commissie-Davids, die eveneens in 2009 aan de slag was gegaan, in 2010 tot de conclusie dat er geen adequaat volkenrechtelijk mandaat was voor de Brits-Amerikaanse aanval op Irak. Het kabinet-Balkenende I had 'politieke steun' gegeven aan de illegale aanval op het bewind van Saddam Hussein.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden