Brievenbus

Het parlement van Oekraïne wil proberen de weggejaagde Viktor Janoekovitsj voor het Internationaal Strafhof in Den Haag te slepen wegens het laten doodschieten van meer dan honderd demonstranten op het Maidanplein. Dat treft, want een deel van het familievermogen - geld van zijn zoon Alexander - is al hier, in de Alexanderstraat in Den Haag.


Dat zeggen althans het Anti-Corruption Action Center en PEPWatch in Kiev, niet-gouvernementele organisaties die de geldstromen van de Janoekovitsjes in kaart hebben proberen te brengen. Daar zijn ze even mee bezig geweest, want het gaat om tamelijk veel geld.


Forbes, bekend om zijn vermogensranglijstjes van 's werelds miljardairs, schatte Alexander Janoekovitsj, een 41-jarige tandarts die kennelijk is gezegend met een uitzonderlijk talent voor zakendoen, onlangs op een vermogen van 510 miljoen euro. Toen de vader in 2010 president van Oekraïne werd, bezat de zoon 'slechts' 7 miljoen euro. In de ruim drie jaar waarin Janoekovitsj senior aan de macht was en zijn Michael Jacksonachtige grotemensenspeeltuin optuigde - compleet met een struisvogelfarm, golf- en tennisbanen, een vloot fraaie oldtimers, schoongeschrobde varkens, wodkaflessen met zijn eigen beeltenis op het etiket, en een piratenboot waar ze in Disney World een puntje aan kunnen zuigen - verdrieënzeventigvoudigden de bezittingen van Janoekovitsj junior in waarde.


Voorwaar, een wonderbaarlijke vermenigvuldiging. De vruchten van dit mirakel zijn veilig weggeborgen. In Zwitserland, dat van oudsher meer gastvrijheid heeft betoond jegens geld van buiten dan jegens mensen van buiten. En in twee vennootschappen die gevestigd zijn op het adres van een internationaal belastingkantoor in de Alexanderstraat te Den Haag, Nederland. Het trustbedrijf dat het vermogen van de vennootschappen beheert, zei gisteren in antwoord op vragen van journalisten aan alle wettelijke eisen in Nederland te voldoen. Aan dat laatste twijfelde ik niet: voor brievenbusmaatschappijen en buitenlands vermogen met belastingallergie is de Nederlandse wetgever altijd royaal geweest.


Waarom het Oekraïense parlement zo graag een zaak wil voor het Haagse Strafhof, dat er voor de allerzwaarste categorie is - genocide en misdaden tegen de menselijkheid - , is niet helemaal helder. Janoekovitsj zou ook in eigen land kunnen worden vervolgd, gewoon voor moord of doodslag. Daartoe moeten ze hem wel vinden. En dat dreigt complex te worden. Want hij is kwijt.


Hij is in een helikopter uit de hoofdstad ontkomen, richting het Oosten. Hij heeft tevergeefs getracht het land te verlaten via de luchthaven van Donetsk. Hij is per auto gevlucht naar de Krim. Hij is hem gesmeerd naar Rusland aan boord van zijn eigen jacht. Nee, hij zit ondergedoken op een Russische marinebasis. Nee, hij heeft zich verschanst in een klooster.


Saddam Hussein vonden ze acht maanden na de val van Bagdad in een hol in de grond - een bebaarde man met een verwilderde oogopslag. Muammar Kadhafi troffen ze in een tunnel, als een rat in zijn hol. Radovan Karadzic leefde dertien jaar ongestoord in Servië, als alternatief genezer met hippiehaar.


Dat waren criminelen bij wie vergeleken Janoekovitsj een blozende schooljongen is. Een grootschalige klopjacht door de internationale gemeenschap op de Oekraïner is derhalve vermoedelijk uitgesloten. Maar misschien lopen we hem op een dag stomtoevallig tegen het lijf in de Alexanderstraat te Den Haag. Als hij geld komt opnemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden