Brexit

Het is de Britse premier Cameron niet gelukt te voorkomen dat Jean-Claude Juncker de nieuwe voorzitter wordt van de Europese Commissie. Hij heeft de Britten een referendum beloofd over het lidmaatschap van de EU, in 2017. Nu Juncker Europa met ijzeren hand naar een federatie gaat voeren, zal Cameron, vreest hij, de roep om een Brexit niet langer kunnen beteugelen.


Eén grijze Luxemburger die het perfide Albion zo op zijn fundamenten doet schudden - alleen daaruit blijkt al dat Groot-Brittannië niet meer is wat het ooit was.


Volgens de berichten wilde bijna niemand van de 28 regeringsleiders de super-Europeaan en was hij alleen bij gebrek aan beter een van de Spitzenkandidaten van het Europees Parlement. Zelf wilde Juncker eigenlijk ook niet - hij was liever Van Rompuy opgevolgd als president van Europa.


Maar uiteindelijk stemden 26 van de 28 democratisch gekozen regeringsleiders voor Juncker, zal het in mei op democratische wijze gevormde parlement diens aanstelling straks met grote meerderheid bevestigen en ging ook de christen-democratische kandidaat zelf akkoord.


Dat lijkt me al met al vrij democratisch.


De Britten werden in 1973 lid van de EEG. Niet omdat ze zo van Europa hielden, maar omdat ze steeds meer afzet kwijtraakten in de voormalige koloniën en nieuwe markten zochten voor hun Raleighfietsen, Marmite en Mini's.


Het lidmaatschap veranderde de Britse houding jegens Europa niet wezenlijk: die hield altijd iets neerbuigends, het best getypeerd met het adagium 'Fog in the Channel, Europe isolated'. Je hoeft niet eens jarenlang in Engeland te hebben gewoond om te weten dat Europa de Britten tamelijk koud laat - afgezien van het tweede huisje in Toscane, de blowtrips naar Amsterdam, de afzet van Pringles en de verspreiding van de financiële terreur van het tuig van de richel in de City.


In de geest van menig Engelsman heerst zijn land nog altijd over de golven en is het een wereldmacht. Dat hebben sommige Fransen ook, maar in Parijs beseffen ze dat ze Europa nodig hebben om het waanidee in stand te houden.


Winston Churchill riep in 1946, in een toespraak in Zürich, Europa op zich om te vormen tot een VS van Europa - met steun van, maar wel zonder Groot-Brittannië. De wereld is sindsdien behoorlijk veranderd en Groot-Brittannië ook. Maar wat tamelijk hardnekkig is gebleken, is de arrogantie en het merkwaardige zelfbeeld van de Britten.


Die hebben sinds hun late entree meer dan veertig jaar lang getracht Europa te beperken tot een vrijhandelszone en elke verdere vorm van samenwerking zoveel mogelijk te frustreren. Vermoedelijk spreekt het idee de 51ste staat van de VS te worden de meeste Engelsen meer aan dan deelname aan het Europese project. Al was het maar vanwege de uitermate beroerde talenkennis van de meeste inwoners.


In de Volkskrant schreef Bert Lanting vrijdag dat een Brexit 'een ramp voor de EU' zou zijn. Dat is een breed gedeelde opvatting. Toch heeft niemand mij nog kunnen duidelijk maken waarom Britse uittreding zo rampzalig is.


De Franse ex-premier Michel Rocard riep de Britten onlangs in Le Monde op uit de EU te vertrekken, 'voordat jullie alles kapot hebben gemaakt'. Misschien is dat inderdaad beter, voor Europa én voor Engeland. Als straks de Schotten de UK verlaten en als zelfstandige natie toetreden tot de EU, kunnen de Little Englanders hun eigen gang gaan en in splendid isolation dromen van voorbije tijden.


So long, friends!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden