Brexiteers: pas in 2019 zelfstandig

Het Brexit-kamp van Boris Johnson zal na een overwinning volgende week donderdag bij het EU-referendum niet op stel en sprong uit de Europese Unie vertrekken. Pas na een jaar van informele gesprekken over een harmonieuze - en lastige - vertrekregeling zal men artikel-50 in werking laten treden, de ontsnappingsclausule uit het Verdrag van Lissabon. Wel willen de Brexiteers meteen de Europese Gemeenschap-wet uit 1972 intrekken, zodat Europese verdragen niet meer geldig zijn in het Verenigd Koninkrijk.

Boris Johnson Beeld anp

Deze voornemens maken deel uit van een blauwdruk die het Brexit-kamp woensdag heeft gepresenteerd. De Brexiteers hebben de afgelopen weken kritiek gekregen op de vaagheid van hun toekomstplannen. Welk land staat model wanneer het gaat om het afsluiten van handelsverdragen? Komt er een coup tegen David Cameron? Nieuwe verkiezingen? Probleem is dat het een bonte coalitie is, bestaande uit neoliberalen, socialisten en populisten. Een ander probleem is dat ze geen idee hebben hoe de buitenwereld gaat reageren.

Vijf nieuwe wetten

Aangenomen werd dat Cameron na het toegeven van een onverwacht verlies in het door hemzelf uitgeroepen referendum meteen naar Brussel zou afreizen om het Britse vertrek aan te kondigen. Wat de Brexiteers betreft is dat niet nodig. Ze koesteren de hoop dat Brussel en Londen op vriendschappelijke wijze kunnen scheiden. Onder meer de ervaren sociaal-democrate Gisela Stuart, die namens de Britten over het Verdrag van Lissabon heeft onderhandeld, zal deel uitmaken van het onderhandelingsteam. Pas in 2019 moet het eiland weer geheel onafhankelijk zijn.

Ondertussen willen de Brexiteers vijf nieuwe wetten door het parlement jagen. Zo willen ze een fikse BTW-verlaging, het einde van het automatische migratierecht van EU-burgers en weer een zetel bezetten bij de Wereldhandelsorganisatie. De Brexiteers willen voortaan handelen onder auspiciën van de WHO. Cruciaal is het opzeggen van de genoemde EEG-wet. Er is een probleem: driekwart van de kamerleden voelt niets voor een Brexit. In theorie kunnen ze een Brexit zelfs tegenhouden omdat het referendum officieel niet bindend is. Politiek gezien is dat laatste echter onmogelijk.

De verwachting is dat Cameron na een Brexit zal opstappen, waarna Boris Johnson hem zal opvolgen in 10 Downing Street. Nigel Farage kan niet zomaar minister worden omdat hij geen kamerlid is. Wel is het mogelijk om via het Hogerhuis in de regering te komen, maar dan moet hij eerst Lord worden. De kansen op een Blijf-stem worden nog altijd groter geacht dan een Brexit, maar het zal erom spannen. Bij het Schotse referendum en de recente parlementsverkiezingen gaf de zwijgende meerderheid de doorslag. De vraag is of die groep bestaat uit Stille Brexiteers of Stille Eurofielen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden