Brexit treft Britse wetenschap in de portemonnee

De Brexit treft de Britse wetenschap voluit. Een Nexit zou er ook hier keihard inhakken.

Beeld REUTERS

Ruim een week na dato is de Britse keuze voor een Brexit wel zo ongeveer tot op individueel niveau uitgeplozen: oud en rechts stemde vanwege een fictief verleden voor, jong en ambitueus vanwege een toekomst in de echte wereld tegen. Maar eigenlijk was vooraf al duidelijk dat de hoogopgeleide academische kringen stevig voor blijven waren. Dat is het rationele volksdeel, namelijk.

Het weekblad Science plaatste afgelopen week een lange reeks woedende en teleurgestelde tweets van Britse wetenschappers over de Brexit. Quantumfysicus en best-sellerschrijver Jim Al-Khalili had misschien wel de venijnigste: 'Als immigrant denk ik erover mijn baan op te geven aan van wie ik hem kennelijk heb afgepikt.'

Als er iets Europees was in het Verenigd Koninkrijk, was het de wetenschap. Britse universiteiten zijn de enige die zich kunnen meten met de Amerikaanse koplopers in de jaarlijkse rankings (afgezien van Zwitserland, wat natuurlijk wel te denken geeft). Het belangrijkste wetenschappelijke tijdschrift, Nature, is Brits. Britten hebben Hawking, een eigen (geflopt, moet kunnen) Marsprogramma, en de jaarlijkse Christmas Lectures. Ze hadden Darwin, en Newton. Ze hebben querulant Dawkins. En allemansvriend Richard Attenborough.

Het pijnlijkst is de Brexit echter toch gewoon voor de Britse portemonnee. Dat blijkt bijvoorbeeld bij een blik op de statistieken van de European Research Council. De ERC bestiert het Horizon-2020 programma van Europa, een reusachtig en zeer ambitieus wetenschapsproject met een miljardenbudget. Dat wordt in de vorm van beurzen (ERC-grants) uitgedeeld. Het ERC-programma bestaat omdat Europa ergens in gelooft: wetenschap als motor voor innovatieve industrie.


De Britse onderzoekers hebben van meet af aan enorm van deze Brussels beurzen geprofiteerd. Volgens de ERC-statistieken haalden ze jaarlijks 20 tot 25 procent van alle grants binnen. Voor iedere Britse euro die in de ERC ging, haalden ze 1,78 uit de pot. Uit de EU stappen betekent 150 miljoen euro per jaar minder voor Britse wetenschap.


Dat geldt ook voor Nederland. Volgens het ministerie van OCW komt er voor elke euro die wij in de ERC steken bijna 1,70 euro terug in de vorm van onderzoeksbeurzen voor research. Geen andere sector doet ze dat in EU-verband na. Lijkt me goed om te weten als het geloei om een Nexit echt begint.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden