Opinie

'Bregman bewijst met zijn blije artikel hoe graag Ons Soort Mensen de ogen sluit'

Wat knaagt aan het verhaal van Rutger Bregman is dat er geheel voorbijgegaan wordt aan die andere realiteit. 'Dat Nederland waar massaontslagen aan de orde van de dag zijn. Waar de gezondheidszorg is vermarkt', schrijft historicus Geerten Waling.

OPINIE - Geerten Waling
Werknemers van autofabriek NedCar protesteren in februari op het Malieveld tegen de dreigende sluiting van de autofabriek in Born. Beeld ANP
Werknemers van autofabriek NedCar protesteren in februari op het Malieveld tegen de dreigende sluiting van de autofabriek in Born.Beeld ANP

Rutger Bregman zet een belangrijke stap in het afrekenen met 'het stelletje klepzeikers' dat hem (en onze hele generatie) heeft opgevoed. Maar is dit nu die vadermoord waarop we zaten te wachten? Of is het het beeld dat onze ouders ons hebben voorgehouden? Dat een goede generatie rebelleert en afbreekt, met Dylan op de pick-up en het woord 'revolutie' op de lippen. Dat zijn toch onze ouders? Die zichzelf zo op de borst kloppen dat ze elk sprankje gemeenschapszin, elk greintje respect voor autoriteit en elk spoor van calvinisme hebben kapotgemaakt in die 'bevrijdende jaren zestig' van ze? Maar uit angst voor eenzelfde 'bevrijdende revolutie' van hun kroost hebben onze ouders ons wel stevig tegen de borst gedrukt, al onze luiheden en kwaaltjes geaccepteerd en uitvergroot, ons bedje gespreid en de condooms op het nachtkastje gelegd.

Succesverhaal
Natuurlijk kunnen we het alleen maar roerend met Bregman eens zijn waar het het succesverhaal van het project Nederland betreft. We zijn een wereldwonder. Met onze ordentelijke polders, blauwgedrukte wijken, duurzame energieontwikkeling, de gidslandfunctie en ons opgeheven vingertje. Inderdaad, laten we nou eens blij zijn, verdorie!

Maar wat knaagt aan het verhaal van Bregman - en grappig genoeg mankeert dat ook aan de zelfingenomen generatie van onze ouders - is dat er geheel voorbijgegaan wordt aan die andere realiteit. Dat Nederland waar massaontslagen aan de orde van de dag zijn. Waar de gezondheidszorg is vermarkt. Waar onderwijs een 'product' is geworden dat door overspannen leerkrachten door de strotten van ongeïnspireerde leerlingen geduwd moet worden. Waar in de steden een op de tien mensen in een isolement leeft. Waar mensen doodongelukkig worden van de hooggespannen verwachtingen. Waar een democratisch politicus tot in zijn graf moet worden beveiligd omdat hij een mening heeft over een zelfverklaarde profeet uit de zoveelste eeuw na Christus, en waar de dapperste columnisten van onze kranten dat onderwerp vermijden uit lijfsbehoud.

Het probleem is dat Bregman met zijn blije artikel bewijst hoe graag Ons Soort Mensen (en daarmee ook de Volkskrant, waarvan de naam steeds paradoxaler wordt) de ogen sluit voor het bredere welvaren in de samenleving: personeel van NedCar dat zijn toekomst ziet weggevaagd, thuishulpen die gedegradeerd worden tot schoonmakers met een prikklok, emancipatie van vrouwen en homo's die zo vanzelfsprekend is dat zij in 'kanswijken' met voeten wordt getreden.

De Ander
Als onze generatie echt iets wil betekenen, dan zullen we ons verantwoordelijk moeten gaan voelen voor de Ander die we niet kennen. Dan moeten wij naarstig op zoek naar gedeelde verbanden die de geijkte debatcentra overstijgen en waarmee we de nationale gemeenschap die Nederland is verstevigen in plaats van afbreken. Misschien geen gekke gedachte, met onze grootste nationale feestdag voor de deur.

Geerten Waling is historicus.

undefined

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden