Nieuwsuitbreidingsstrategie Europa

Breed verzet tegen Franse rem op uitbreiding van EU

Het Franse voorstel om uitbreiding van de Europese Unie via striktere eisen te bemoeilijken stuit op breed verzet van de andere EU-landen. Die uitten dinsdag scherpe kritiek op de Franse vertragingsplannen. 

Emmanuel Macron arriveert bij het Europees Parlement in Brussel. Beeld Getty Images

Volgens de Letse minister van Buitenlandse Zaken Rinkevics maakt Parijs de EU ‘hersendood’, een sneer naar president Macron die eerder deze maand de NAVO hersendood verklaarde.

Alleen Denemarken en Nederland zijn enthousiast over het Franse plan. Minister Blok van Buitenlandse Zaken herhaalde dat kandidaten voor het EU-lidmaatschap ‘echt voortgang moeten laten zien voor ze rijp zijn voor toetreding’. De nieuwe rem die Parijs wil introduceren door de onderhandelingen te bezwaren met strengere criteria noemt Blok ‘een interessant aspect’ waar hij welwillend tegenover staat.

De andere bewindslieden namen tijdens hun maandelijkse overleg in Brussel geen blad voor de mond. Ze beschuldigden Parijs ervan de kandidaat-landen op de Balkan (Noord-Macedonië, Albanië, Montenegro, Servië) in de kou te zetten. De Italiaanse minister waarschuwde dat ‘andere actoren’ (lees: Rusland en China) hun invloed vergroten in de achtertuin van de EU. Net als veel van zijn collega’s eiste de Italiaan dat de EU uiterlijk in maart 2020 de toetredingsonderhandelingen met Noord-Macedonië en Albanië start. Het lidmaatschap laat dan nog minimaal tien tot vijftien jaar op zich wachten.

President Macron blokkeerde de start van die onderhandelingen tijdens de laatste EU-top in oktober. Hij werd hierom zwaar bekritiseerd, EU-president Tusk ‘schaamde’ zich, Commissievoorzitter Juncker sprak van een ‘historische vergissing’. Ook bondskanselier Merkel deed geen moeite haar teleurstelling te verbergen. Volgens Macron is de EU niet klaar voor nieuwe landen en zijn de kandidaten dat evenmin.

Omkeerbaarheid

Eind vorige week stuurde Parijs een voorstel naar de Europese hoofdsteden met ideeën voor een nieuwe uitbreidingsstrategie. Kernelementen daarvan zijn zwaardere eisen aan het onderhandelingsproces – waardoor die gesprekken nog langer duren – alsook de omkeerbaarheid ervan: als een kandidaat terugvalt, worden de onderhandelingen ook teruggedraaid.

Alle EU-landen zijn het eens met Parijs dat de huidige uitbreidingsmethode voor iedereen frustrerend is. Kandidaat-landen klagen dat ‘het zuur’ (hervormen om aan de EU-eisen te voldoen) heel lang aanhoudt eer ‘het zoet’ (lidmaatschap, recht op Europese subsidies) wordt aangeboden; de EU-landen vrezen nieuwe leden die eigenlijk niet klaar zijn om lid te worden. Zo worden Bulgarije en Roemenië (EU-lid sinds 2007) nog steeds extra door de Europese Commissie in de gaten gehouden omdat de corruptie er wijdverbreid is.

De meeste EU-landen vinden echter dat Parijs de onvrede over de huidige situatie als excuus gebruikt om Noord-Macedonië en Albanië buiten de deur te houden. Deze twee landen zijn volgens de Commissie wel klaar om de toetredingsonderhandelingen mee te beginnen. De ministers boden hun Franse collega dinsdag aan te praten over een nieuwe uitbreidingsstrategie, mits Frankrijk zijn verzet tegen Noord-Macedonië en Albanië komend voorjaar laat varen. De nieuwe Commissie werd gevraagd in januari plannen te presenteren voor een effectievere uitbreidingsstrategie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden