Bouterse gokt op politieke immuniteit

Leden van de Surinaamse regeringscoalitie maken zich geen zorgen over de wens van Desi Bouterse president te worden. Het wordt gezien als een hopeloze poging zijn blazoen op te poetsen....

De grote Bouterse wil nu dolgraag president van de republiek worden, de kleine zit al twee weken in het gevang in Paramaribo. 'Die man president van mijn land?', zegt de fractievoorzitter gepikeerd. 'Dit land is toch niet alleen van de wilde dieren? Van moordenaars?'

Freddie Kruisland, gerenommeerd advocaat en raadsman van de nabestaanden van de decemberslachtoffers, moet er evenmin aan denken dat Desi Bouterse de 'vader van de natie' wordt. Kruisland: 'Het is moreel onaanvaardbaar dat zo'n omstreden persoon, veroordeeld voor een van de meest ernstige misdrijven, voorgedragen wordt voor dit ambt.'

De verkiezingen zijn nog twee jaar weg, maar het heeft Desi Bouterse, voorman van Surinames tweede partij NDP, er niet van kunnen weerhouden zijn ambitie nu al kenbaar te maken. Met zijn kandidatuur heeft de NDP-leider, twee jaar te vroeg, vooral het startsein willen geven voor de verkiezingscampagne.

De NDP probeert de regeringscoalitie er al maanden toe te bewegen nu al de naam van haar presidentkandidaat bekend te maken. Wordt het alweer, en voor de derde keer, Ronald Venetiaan? Of kiest Nieuw Front nu eindelijk voor verjonging en vernieuwing?

De regeringscoalitie maakt zich opvallend weinig zorgen over de vroege kandidatuur van Bouterse. Sinds Venetiaan in 2000 aan de macht kwam, heeft de regering impopulaire maatregelen moeten nemen en puin moeten ruimen. Maar is de onvrede onder de Surinamers zo groot, dat zij nu massaal hun toevlucht zouden nemen tot 'bevel' (de gangbare koosnaam voor de voormalig legerbevelhebber)? 'Ik heb hele grote twijfels of Bouterse in 2005 de vereiste 34 stemmen kan vergaren', zegt woordvoerder Harold Ramdhani van de hindoestaanse VHP. De president wordt met tweederde meerderheid gekozen door het parlement.

Rodgers, laconiek: 'Het Surinaamse electoraat is toch niet op zijn achterhoofd gevallen?' Het lijkt onmogelijk, maar de NDP hoopt dat de ontevredenheid zo toeneemt, dat 'volksmenner' Bouterse een aanvaardbaar alternatief voor de huidige regering wordt.

Daar komt bij, zegt Rodgers, dat Bouterse zich steeds meer in het nauw gedreven voelt. Het OM kan elk moment besluiten hem te vervolgen voor zijn betrokkenheid bij de Decembermoorden. Verder kan hij al zes jaar het land niet verlaten vanwege het internationale opsporingsbevel op zijn naam. 'Hij wil af van de smet op zijn blazoen door president te worden', aldus Rodgers. Gerard Spong, die de regering in Paramaribo adviseert over Bouterses vervolging, noemt de kandidatuur diens 'laatste stuiptrekking'. Als Bouterse president wil worden om immuniteit te verkrijgen, heeft hij het volgens de raadsman goed mis. Desondanks hield Bouterse zijn aanhangers onlangs voor: 'Als ik vrijdag word gekozen, dan vlieg ik maandag.'

Spong: 'Als hij besluit te vliegen, dan vliegt Bouterse rechtstreeks een Nederlandse cel in.' Volgens de raadsman krijgt Bouterse hoogstens immuniteit voor daden begaan tijdens zijn eventuele komende ambtsperiode. De drugsveroordeling was echter in 2000. Spong: 'De internationale rechtsorde let steeds meer op de naleving van het VN-drugsverdrag. De Panamese dictator Noriega werd indertijd opgepakt wegens drugshandel, nota bene als staatshoofd in zijn eigen land, en geen enkele Amerikaanse rechter gaf een moer om zijn immuniteit.'

Maar de Groningse docent internationaal recht André de Hoogh betoogt dat Bouterse, door een vonnis vorig jaar van het Internationaal Gerechtshof in de zaak van een Congolese minister, volledige immuniteit krijgt tijdens zijn ambtsperiode. Dus ook voor de eerder opgelopen drugsveroordeling. De Hoogh: 'Het zou een heel slimme zet van Bouterse zijn om snel president te worden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden