Bot meer dan welkom op Quai d'Orsay

Minister Bot en zijn Franse collega De Villepin kunnen het goed met elkaar vinden en dat is wel zo goed voor de positie van hun regeringen in de groter wordende EU....

De heren zelf én beide landen hebben 'een zeer goede chemie', concludeerde Bot na afloop. Niet eerder waren de betrekkingen zo warm, juichte een topambtenaar in zijn gevolg.

Maar ook in Parijs werd Bot door de VVD achtervolgd. Bij De Villepin moest hij immers twee Nederlandse, stokpaardjes aankaarten, afkomstig van minister Zalm van Financiën, die met zoveel meer scepsis naar Europa kijkt dan de internationaal ingestelde CDA'er Bot. Die moest De Villepin wijzen op belangen van koopman Nederland: handhaving van een vetorecht over de meerjarige EU-begroting en een zwaardere rol voor het Hof van Justitie bij toezicht op het Stabiliteitspact. Vooral dat laatste punt moet Bot met schroom bij 'Dominique', zoals hij zijn Franse collega vertrouwelijk aanduidde, naar voren hebben gebracht.

Want Frankrijk zit bepaald niet te wachten op een strenger Hof van Justitie, nu het zelf notoir schender van het pact is. Voor de Fransen liggen de Nederlandse strijdpunten bovendien moeilijk, omdat zij wijzigingen van het ontwerp voor de EU-grondwet noodzakelijk maken. Parijs wil dat juist zoveel mogelijk intact laten. Gaat ieder land zijn eigen amendementen bepleiten, dan is het risico groot dat het nooit tot een grondwet komt, is de redenering.

Nederland begrijpt die argumentatie wel, getuige het opiniestuk van Bot, donderdag in Le Figaro en de Volkskrant, waarin hij de EU vergelijkt met een diamant met vele facetten. Lidstaten moeten zich 'niet blindstaren op de eigen nationale facetten, maar oog houden voor de schoonheid van de hele diamant', stelde hij . Om enkele uren later toch wat nationale stokpaardjes te berijden.

De Villepin liet zich na afloop niet verlokken tot een standpunt over die Nederlandse preoccupaties. Met Bots visie op het 'Europa van de twee snelheden' zal hij in ieder geval geen problemen hebben gehad. Bot is niet voor kopgroepen, maar áls ze er komen, wil hij wel dat Nederland er in plaatsneemt. Die boodschap laat de Fransen voldoende ruimte voor initiatieven op dit vlak.

De Franse behoefte daaraan is groot, want de uitbreiding van de EU met tien nieuwe leden wordt hier met enige benauwenis tegemoet gezien. De Fransen vrezen niet alleen bestuurlijke verlamming van de EU als geheel, maar bovenal tanende invloed van henzelf. De Irak-crisis was in dat opzicht een flinke waarschuwing, toen veel nieuwkomers de kant van de VS kozen. Dat kwam hen op een barse uitval van president Chirac te staan.

Om te voorkomen opnieuw in zo'n isolement terecht te komen, zien de Fransen veel in de kopgroepgedachte. Chirac denkt dan allereerst aan de goede, oude tijd, toen de EU nog uit zes leden bestond en de Fransen de dienst konden uitmaken. Met die landen moet op deelterreinen voortgang worden geboekt, waarna de rest zal moeten volgen, is de hoop. Juist daarom wordt er belangstellend naar Nederland gekeken. Paradoxaal genoeg is het de EU-uitbreiding die Frankrijk en Nederland wel eens dichter bij elkaar zou kunnen brengen. De 'zeer goede chemie' tussen de oud-diplomaten Bot en De Villepin helpt dan. Handig onderstreepte Bot hoe Nederland vanaf het eerste uur bij Europa betrokken is. Dat deed het goed bij de Fransen met hun voorliefde voor historie, maar vooral met een dringende behoefte aan trouwe bondgenoten .

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden