Borrel, praat

Hij kreeg al eerder goede pers met zijn programma 'Evenblij met...,' waarvan een nieuwe reeks begint, over cabaret. Hoe pakt hij dat aan, zo'n schijnbaar vertrouwelijk gesprek?

Frank Evenblij houdt van ouwehoeren. Het eerste biertje staat koud op tafel of alle ins en outs over de bevalling van zijn vriendin gaan kleurrijk over tafel. Zij is op dit moment met zijn 2 maanden oude dochtertje aan het kamperen, hij blijft in de hoofdstad om te werken. Hij is blij dat hij dat tentleven mist ('het is gewoon onzinnig om je rug naar de kloten te helpen als je genoeg geld hebt om in een bed te slapen'), wel verlangt hij naar zijn dochtertje Bobbie. 'Ik ben nu ook zo iemand die het liefst 'poetjepoe-end' boven de wieg hangt. Ook al heb ik nog steeds het imago van iemand die geen kind heeft. Laatst kwam in de Albert Heijn iemand zeer ongelovig in de kinderwagen kijken. 'Heb jíj een kind?!', riep ze vol ongeloof. Dat is toch heel bizar. Nou ja, afijn, ik maak wat mee.'


Vrijdag komt het eerste deel van je serie over zestig jaar cabaret op televisie. Daar hoort een kleine promotiecampagne bij. Hoe vind je het eigenlijk om geïnterviewd te worden?

'Eerlijk gezegd vind ik dat vreselijk. Laatst werd het interviewprogramma Storm op komst uitgezonden, waar ik samen met Jack Wouterse in zat. Dat was de eerste keer dat ik aan zo'n programma meedeed en tegelijk ook de laatste. Ik vond het echt gênant.'


Hoezo?

'Wat een gelul, dacht ik de hele tijd. Wat interesseert het mensen nou wat ik denk en doe? En alle dingen die interessant zouden kunnen zijn, heb ik al een keer verteld. Het ging weer over de dood van mijn vader, over hoe dat is gegaan. En het ging weer heel erg over dik zijn. Heel vaak als er iets over mij wordt geschreven, staat er bij: De corpulente Jakhals. Als ze Stanley Burleson introduceren staat er toch ook niet: De homofiele musicalster of de negroïde musicalster? Maar ook bij Han Peekel gaat het gelijk weer een heel interview over dik-zijn, dat vind ik niet oké. Zijn (zet stem van Peekel op) 'als je om mij heen wilt, moet je wel brood meenemen-grap' heeft hij trouwens al honderd keer heeft verteld, die ben ik inmiddels wel een beetje beu.'


Als het je stoort dat het steeds over de dood van je vader gaat, waarom vertel je dat verhaal dan toch weer? Is dat de pleaser in jou?

'Nee, ik ben geen pleaser. Ik ben gewoon wie ik ben, aardig. Een pleaser doet dingen omwille van zijn publiek. Dat doe ik niet. Ik heb er gewoon geen moeite mee om het nog een keer te vertellen, zoals aan Jack Wouterse die er oprecht in was geïnteresseerd. Maar als programmamaker zou ik voor nieuwe dingen kiezen. En als een journalist ernaar vraagt, vind ik het ook heel stom. Want waarom zou iemand er nog naar vragen? Die vraag stel je alleen maar omdat je het al hebt gelezen. Je vraagt naar de bekende weg.'


Dat doe jij als interviewer nooit?

'Jawel, dat doe ik ook. In een portret moet je een compleet beeld schetsen en dan ontkom je er niet aan ook oude verhalen langs te laten komen. Maar je kunt het ook als aanleiding gebruiken. Ik heb een programma gemaakt met Paul van Vliet. Als je oude interviews met hem leest, kom je erachter dat hij een standaardrepertoire aan anekdotes heeft. Hij heeft het bijvoorbeeld vaak over de koningin, daar heeft hij namelijk mee gestudeerd. Dan zegt-ie (zet de stem van Paul van Vliet op): 'Ik weet het nog goed. Zij woonde op de Rapenburg nummer 13 en dan kwam ze kijken hoe ik met mijn cabaretje liedjes aan het oefenen was.' Dus toen ik zei: 'Nou Paul, de koningin, daar heb jij wel contact mee gehad', begon hij gelijk: 'Ja, ik weet het nog goed, zij woonde....'


'Ja, dat weten we nou wel', zei ik, 'maar het verhaal gaat ook dat je een keer hebt liggen knallen met haar.' Ineens schoot hij in een soort ongemak, waar ik op kon doorgaan. Uiteindelijk was ook hij allang blij dat het een keer niet ging op de manier waaraan hij gewend was. Dat is misschien het jonge, rebelse van mij, maar het is ook gewoon leuk.'


Wilfried de Jong vergeleek het interview eens met een schaakpartij, omdat je als interviewer voortdurend zit te bedenken wat je volgende zet zal zijn. Heb jij dat ook?

'Ik snap wat hij bedoelt. Maar ik creëer eerder een dekmantel tot het stellen van die kritische vraag. Bijvoorbeeld: ik interviewde een tijdje geleden Anouk, net na dat gezeik met haar ex. Ze had vooraf aangegeven dat ze het daar niet over wilde hebben.


'Dus opende ik met: 'Goh, hoe gaat het met je nadat je die klootzak de deur uit hebt geflikkerd?' Ze moest zo lachen dat we daar ineens heel ontspannen over konden praten. Ik vind het sowieso leuk om leed juist met een beetje humor te benaderen.'


Betrap je jezelf weleens op Peter-van-der-Vorst-achtige lachjes?

'Soms moet je wel meelachen om de flow in het gesprek te houden. Als je duidelijk laat merken dat jij de grap die iemand vertelt niet leuk vindt, dan slaat de sfeer totaal dood. De reden dat Peter van der Vorst af en toe nep-lacht is omdat hij niet direct geïnteresseerd is in zijn gasten. Dan zit hij daar bij JR uit Dallas die voor de duizendste keer dezelfde grap maakt en dan moet je wel even lachen. Dat lijkt mij een vreselijke situatie. Ik zoek mijn onderwerpen en personen altijd zelf uit, daardoor word ik niet snel geconfronteerd met gesprekken waarin dat soort situaties ontstaan.


'Ik ben ook geen journalist, ik ben gewoon nieuwsgierig. Ik probeer dezelfde vragen te stellen als ik met iemand in de kroeg zit: hoe zit dat eigenlijk? Hoe beleef jij dat?'


Vindt iedereen die jij interviewt jou altijd leuk?

'Ja, ik geloof niet dat ik heel veel ruzie heb gekregen. Met sommige cabaretiers heb ik zelfs wel een soort vriendschap opgebouwd. Met Jochem Meijer bijvoorbeeld, die zoek ik ook privé op. En dat geldt ook voor Jan Jaap van der Wal.'


Dus wat je in de schrijvende journalistiek nog weleens hoort: 'Je schrijft of je hebt vrienden', gaat voor de televisiejournalistiek niet op?

'Ik ben gewoon niet zo'n ruziemaker, vind het ook gewoon niet fijn om ruzie te hebben.'


Baal je er dan erg van dat clown Bassie jou niet leuk vindt?

'Nou, die is echt boos op mij inderdaad! En dat begrijp ik ook wel. Hij heeft erg veel last van mij gehad. Ik imiteerde hem jarenlang op de radio bij Jensen en die imitatie was zo goed dat zelfs zijn vrouw dacht dat het echt was. Alleen werd het steeds grover, tot het alleen nog maar ging over hoeren neuken en Marokkanen in elkaar beuken. Ik kan me voorstellen dat het imago van een clown daar enigszins onder te lijden heeft, haha. Bassie werkte één dag in de week bij IKEA, bij de ballenbak, dan kon die de kinderen ontvangen en buttons uitdelen, en de IKEA heeft hem er toen uitgeflikkerd omdat hij zo grof was op de radio.'


Als de VARA om beelden van hem vraagt, schijnt hij nog steeds te roepen: 'Zolang die dikke er werkt, krijgen jullie niks!'

'Ik heb in De Wereld Draait Door een keer een filmpje gemaakt waarin ik een opleiding deed tot bodyguard. Ik bakte er niks van en aan het eind van het item zei de leraar: 'Toch zijn er wel bekende Nederlanders voor wie je zou kunnen werken', en zouden we graag een shot laten zien waarin ik voor Bassie werkte.


'Nou, die wilde wel meedoen. Hij wist alleen niet dat ik degene was die hem altijd imiteerde. Ik had hem weleens ontmoet, ook op televisie, maar toen was ik zelf als Bassie verkleed. Anyway, we spraken af in een hotel en toen kwam er een kerel voorbij die bij het zien van Bassie zijn telefoon pakte en zijn ringtone liet horen met: 'Adriaantjuuuhhh! Teringlijuuhhr!' Zegt Bassie: 'Dat heb ik nu dus al een paar jaar, hè. Word ik de hele tijd lastig gevallen met die gozer die mij heeft nagedaan. Zelfs als ik met de Bassie en Adriaan-caravan naar terminale patiëntjes ga, roepen de kindjes massaal: 'Héé Bassieeeeee! Teringlijer!'


'Dus ik zei: 'Meneer Van Toor, wat verschrikkelijk!' Hahaha. Pas toen het item al was uitgezonden, heeft iemand hem verteld dat ik het was. Tja, en nu is hij nog steeds boos. Er zijn trouwens wel meer mensen die ik interview en waar ik geen vrienden mee word.'


Zoals?

'Met Marco Borsato. Ik pakte hem aan op die eeuwige gelukzaligheid die hij uitstraalt. Daar heb ik naderhand best veel credits voor gekregen, maar niet iedereen vond dat prettig om te zien. 'Die Evenblij zit wel heel erg door te graven', las ik bijvoorbeeld op Twitter. Tja, als je het niet doet, ben je een lul omdat je niet doorgaat, en als je het wel doet, ben je weer de lul die te veel doorzaagt. Moeilijk, moeilijk, moeilijk.'


Volg je ook wat er over je op mediablogs wordt geschreven?

'Dat vind ik moeizame dingen om te lezen. Het wordt zo uit zijn verband getrokken. Dan zeg ik in een interview dat het autocue-lezen erg moeizaam ging, maar dat het nu gelukkig wat beter gaat en dan is de kop: 'Ik word steeds beter'. En vervolgens staan er allemaal reacties als: 'Wie denkt die arrogante kankerlijer wel dat-ie is?! Ik word steeds beter? Ik word steeds DIKKER, zal-ie bedoelen!'


Toch kun jij ook best uitgesproken zijn in je oordelen. Eerder zei je bijvoorbeeld dat Ivo Niehe lik-me-reet-interviews maakt.

'Toen ik dat zei, was ik jonger. Ik ben inmiddels wel wat genuanceerder. Ik vind nog steeds dat hij best veel beroerde interviews heeft gedaan, maar het woord 'lik-me-reet' zou ik nu niet zo snel meer gebruiken.


'Ik keek laatst naar 30 jaar TV Show en toen dacht ik ook: 'Dit is kritischer dan ik in gedachten had'. Maar zijn stijl is natuurlijk het oppijpen van mensen, dat doet hij als geen ander. En die doelstelling heb ik niet. Ik vind namelijk dat je mensen zo eerlijk mogelijk moet neerzetten. Han Peekel maakt trouwens ook Ivo Niehe-achtige programma's. Dat is gewoon een kwestie van een vragenlijst afgaan: Wanneer deed je dat? En wanneer deed je dat? Daar is ook een markt voor, maar volgens mij maak ik wel wat anders.'


Kijk je naar hoe anderen dat doen?

'Ja. Soms met jaloezie. Ik zou zelf wel wat sneller to the point willen komen en kritischer willen zijn in mijn vraagstelling. Ik moet niet altijd alles willen vermommen in een grap. Iemand als Jeroen Pauw is daar gewoon beter in. Ter inspiratie kijk ik regelmatig naar oude interviews van Ischa Meijer. Hij kon zich zo kwetsbaar opstellen, maar ook hard. Terwijl ik het iemand vooral graag naar de zin maak.'


Met wie heb je minder?

'Ik vind PowNews een zeer onsympathieke benadering hebben. Die creëren zo'n ongemakkelijke sfeer dat je altijd stotterende, bangige mensen ziet die dan een beetje op z'n Willibrords worden aangepakt. Wat heb je daaraan? Je wil eigenlijk alleen maar iemand in een hoek neerzetten zoals jij bedacht hebt dat het zou moeten zijn. In het begin moest ik nog wel lachen om Rutger Castricum, nu vind ik het een trucje.'


Heb jij eigenlijk een coach, of een Ellen Blazer-achtig iemand die je technieken leert?

'Nee. Dat wil ik ook niet. Ik heb weleens wat trainingen gevolgd. Dan werd gezegd dat ik rechter op moest staan en dat ik mijn hand niet in mijn zak moest doen, want dat hoort niet. Nou, dat interesseert me echt de rozen. Ik wil helemaal geen andere houding dan de houding die ik aanneem, want die ligt het dichtst bij mezelf. Als ik een perfecte presentator wil zijn, moet ik bij wijze van spreken 100 kilo afvallen en altijd vrolijk kijken, maar dat ben ik niet en dat zal ik ook niet worden.'


Toch pas je je soms wel degelijk aan je omgeving aan. Dries van Agt, die je interviewde voor Evenblij met...60 jaar cabaret, vertelde me lovend over je uitermate fatsoenlijke taalgebruik. Terwijl je normaal toch vrij makkelijk woorden als kakken en kloten gebruikt.

'Ja, dat doe ik dan inderdaad even niet, dat is waar. Dat kwam omdat ik vooral moest uitzoeken hoe het zat tussen hem en Wim Kan. Van Agt was natuurlijk een persoon die kapot gemaakt werd in Kans oudejaarsconference, want Wim Kan was een linkse socialist en Van Agt was de hel, echt een rechtse, christelijke hond. Van Agt vertelde dat Kan hem ooit belde met de vraag of hij hem wilde helpen bij zijn imitatie. Van Agt is toen tijdens de coalitieonderhandelingen uit de vergadering gelopen omdat er zogenaamd 'staatszaken' waren, maar ondertussen zat hij in de schouwburg met Wim Kan te oefenen. De biograaf van Wim Kan zei: 'Dat is absolute kolder, want die man háátte Van Agt'. Dus toen zei ik tegen Van Agt: 'Dat kan toch niet waar zijn? Wim Kan vond u echt een verschrikkelijk mens'.


'Evenblij imiteert Van Agt die hem aan zijn revers naar zich toetrekt en hem diep en dwingend in de ogen kijkt en met zachte g uitroept: 'U moet van mij geloven dat dat honderd procent correct is!' Haha, dat vind ik dan prachtig. Die man was minister-president tijdens mijn geboorte, weet je wel. En die grijpt mij dan letterlijk bij mijn jasje om me te overtuigen van zijn verhaal. Dat is toch geweldig!'


De tv-recensent van de Volkskrant schreef over jou: 'In essentie is hij een modernere Ivo Niehe of Rik Felderhof. Zijn hippe bakkebaarden geven hem de zweem van kwajongensachtige balorigheid, maar niet eens zo heel diep van binnen zit een man die wil behagen. Het kán programma's naar de kutkloterij helpen.'

'Ja, die heb ik gelezen. Dat vond ik geen leuke recensie. Dat kwam ook omdat hij het stuk schreef naar aanleiding van een portret over Jochem Meijer dat ook bedoeld was om te behagen. Al heb ik ook wel dingen gevraagd als: 'Joh, waarom laat je je zo uit het veld slaan?'


'Dat is niet heel kritisch, maar het is ook niet dat ik als een soort Ivo Niehe zeg: 'Ik kom aan in Texel en de maestro zelf doet het hek open'. Maar hoewel het niet leuk was, vond ik het uiteindelijk geen pijnlijke recensie, daarvoor stond er te weinig wezenlijke kritiek in.'


Word je onzeker van kritieken?

'Nee, daarvoor ben ik gewoon ook een te optimistisch mens, te levenslustig. Naast mijn vader heb ik twee van mijn beste vrienden verloren en meer familieleden. Dat heb ik nog nooit verteld in een interview, maar er zijn in mijn directe omgeving veel dierbaren overleden. Ik heb zo veel leed meegemaakt. Soms denk ik: de dood is zo'n onderdeel van het leven, dat het bijna het leven zelf is.


'Dat heeft me aan de ene kant hard gemaakt, maar het zorgt er ook voor dat ik geen zin heb om de hele tijd te piekeren en stil te staan bij alle ellende. Ik ben een makkelijk persoon, ik kan met iedereen opschieten, ben een sociaal mens en vind van mezelf dat ik wel wat kan. Ik weet dat wat je doet nooit door iedereen leuk zal worden gevonden. Maar dat interesseert me uiteindelijk ook niet heel erg veel. Ik ben toevallig op televisie gekomen, en ergens vind ik dat wel logisch, maar in feite vind ik het ook niet erg als het morgen weer ophoudt.


'Ik heb geen ijdele gevoelens, zoek het geluk niet in roem en ook erkenning hoef ik niet. Ik ben altijd heel zelfverzekerd. Altijd.'


CV Frank Evenblij

1978 Geboren in Leidschedam

1990 Rol in de VPRO-film Dik Trom

1994 Zijn vader overlijdt aan een infarct

2006 - heden Jakhals bij De wereld Draait Door

2009 - heden Presentatie 'Evenblij met...', portretserie met cabaretiers en muzikanten

Evenblij heeft een vriendin en een dochter en woont in Amsterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden