Boris Johnson toch niet in race om Cameron op te volgen

Boris Johnson, die aan het roer van de Brexit-campagne stond, heeft vanmiddag in een toespraak gezegd niet mee te doen aan de strijd om de positie van David Cameron. Eerder vandaag stelden Michael Gove, beoogd tweede man van Johnson, en Theresa May zich wel kandidaat.

Boris Johnson tijdens zijn speech donderdagmiddag. Beeld reuters

Aan het einde van zijn speech zei Johnson tot grote verrassing van de journalisten niet mee te dingen om de positie van leider van de Conservatieven. Na de speech beantwoordde hij geen vragen van de pers.

Het Britse pond sterling schoot direct na Johnsons aankondiging omhoog. Het pond noteerde omstreeks 13.15 uur een stand van 1,3483 dollar.

Volgens correspondent Patrick van IJzendoorn is het geen complete verrassing dat Johnson niet voor het voorzitterschap gaat. 'Het is bij de Tories haast een historisch gegeven dat degene die de breuk veroorzaakt, niet de opvolger wordt. Zo werd degene die Thatcher in de jaren tachtig omverwierp ook geen premier. 'Er komt vaak iemand bovendrijven met wie je geen rekening had gehouden.'

'Boris' probleem is dat het Leave-kamp heeft gewonnen. Hij gokte op een keiharde nederlaag voor Brexit, en dan had zijn weg opengelegen. Zijn ambities zijn geblokkeerd door de kiezers. Het was gokken en verliezen. '

Onbetrouwbare Johnson

Michael Gove heeft de eerste steunbetuigingen al binnen. Zo heeft Conservatief parlementslid Michael Fabricant op Twitter aangekondigd 'zonder twijfel' over te stappen van kamp-Boris naar kamp-Gove.

Volgens IJzendoorn is Gove erg gepusht door zijn vrouw. Woensdag verstuurde zij een email aan haar echtgenoot, met per ongeluk een verkeerde geadresseerde in de cc. Daarin adviseerde ze hem concrete afspraken te maken met de in haar ogen onbetrouwbare Johnson, alvorens hem te steunen in zijn strijd om het premierschap. Hem was een interessante positie beloofd.

De Britse premier Cameron kondigde zijn ontslag aan nadat de Britten tijdens het referendum van vorige week beslisten om uit de Europese Unie te stappen.

Michael Gove Beeld getty

Ongeveer gelijktijdig met Gove, kondigde de huidige minister van Energie, Andrea Leadsom, haar kandidatuur aan. Volgens correspondent Patrick van IJzendoorn zou Leadsom een geschikte opvolger zijn. 'Zij is principieel en standvastig. Ze heeft niet veel ervaring als bestuurder, dat is een nadeel. Maar je ziet vaak, twee honden vechten om een been en een derde gaat ermee heen. Dat zou zij weleens kunnen zijn.'

Strijd barst los

Ook de Britse minister van Binnenlandse Zaken Theresa May heeft zich zoals verwacht officieel kandidaat gesteld om de mogelijke opvolger te worden van premier David Cameron. May maakte in een gastbijdrage in de krant The Times bekend dat ze kandidaat is om voorzitter van de conservatieve Tories te worden.

May was, net als Cameron, tegen een Brexit. Tijdens de toespraak waarmee ze haar kandidatuur donderdag officieel aankondigde, zei ze geen haast te hebben met het activeren van artikel 50, de exitclausule en dat de uittreding van de EU meerdere jaren gaat duren. Wel beloofde ze dat het Verenigd Koninkrijk onder geen beding alsnog in de EU blijft. 'Brexit is Brexit', aldus Theresa May.

Concurrente Leadsom zei donderdagmiddag van mening te zijn dat Camerons opvolger een Brexiteer moet zijn. 'Voor iemand die wilde blijven, die dacht dat het een ramp zou zijn om te vertrekken, wordt het heel moeilijk om compleet om te draaien en te zeggen, we gaan er wat van maken'.

Maar volgens Van IJzendoorn hoeft de nieuwe leider geen Brexiteer te worden. Theresa May noemt hij 'een sterke kandidaat'. 'En ze heeft zich tijdens de campagne redelijk koest gehouden. Ze was wel voor Remain, maar niet actief. Bovendien, de leden waren dan wel voor leave, de fractie was voor blijf. En de fractiesteun is belangrijk. Zowel de Tories als Labour hebben een probleem met de achterban die de fractie niet steunt - in het geval van Labour wat betreft Corbyns leiderschap. Dat is een nieuw gegeven in de politiek hier.'

Naast Gove en May zullen ook minister van Werkgelegenheid en Pensioen Stephen Crabb en de oud-minister van Defensie Liam Fox meedoen aan de strijd om het Conservatieve leiderschap. Daarmee hebben vijf bewindslieden officieel hun kandidatuur aangekondigd.

Theresa May. Beeld photo_news
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.