Bordje 'Verboden voor honden en inlanders' is Britse vinding

Is het verhaal over bordjes in Nederlands-Indië met het opschrift 'Verboden voor honden en inlanders' nou een broodje-aap-verhaal? Zeker weten!...

Het bordje met opschrift 'No natives or dogs allowed' moet volgens de overlevering ergens bij een club in het voormalig Brits-Indïe gestaan hebben.

Het is mij opgevallen dat enkele personen zich dit verhaal toegeëigend hebben en dat het bordje nu sinds enige tijd in het voormalig Nederlands-Indië geplaatst wordt, Nederlandse vertaling incluis!

Ik moet de eerste persoon nog tegenkomen die het zelf gezien heeft. En naar foto's ben ik ook nieuwsgierig.

AMSTERDAM Greet Faber

Minachting

Jan Blokker gelooft bepaald niet dat in het goede oude Indïe bordjes hebben bestaan met 'Verboden voor honden en inlanders' (de Volkskrant, 9 september). Er zijn echter genoeg indicaties dat die bordjes hebben bestaan. De koloniaal had immers altijd al een minachting voor de inlander en alles wat daarmee verband houdt.

Zo schreef J.C. Bijkerk in zijn boek Vaarwel tot betere tijden: 'Sporadische bordjes met ''Verboden voor inlanders en honden'' verdwijnen uit het stadsbeeld. Aangezien de soldaat in oorlogstijd in waarde stijgt, wordt ook een bord weggenomen in de tuin van een Indisch restaurant aan de aloon-aloon in Bandoeng. De woorden ''Verboden voor honden en militairen'', kunnen kwetsend zijn voor het leger in het algemeen.'

Een variant op de boven aangehaalde bordjes beschreef J.Th. Koks in zijn boek De Indo (1931): 'In de Engelse koloniën is de openbare mening tègen de vermenging met inlanders, doch wettelijke verboden bestaan er op dit punt niet. Kenschetsend voor het oordeel van den Brit is de spreekwijze ''Lord made the Whites, Lord made the Blacks, but the Devil made the half-castes''.

'De erkenning van zijn sociale bestaan blijkt slechts uit het opschrift: ''No entrance for dogs and half-castes'', dat hier en daar op borden in openbare aangelegenheden is aangebracht. Onder zo'n regime is het vanzelfsprekend, dat de mengbloed geheel naar de kant van den Inlander is georiënteerd.'

Een andere bron is Pramudia Ananta Toer. In Aarde der mensen karakteriseert hij de habituele minachtende houding van de Hollandse koloniaal ten opzichte van de inlander: ' ''Wie heeft jou toestemming gegeven om hier te komen, aap'' siste hij in passar maleis hard en grof. ''Jij denkt zeker dat als je Europese kleren aandoet, als je bij Europeanen bent en een beetje Nederlands kunt spreken, dat je dan een Europeaan wordt. Je blijft een aap'' '

Het bovenstaande illustreert voldoende hoe het toen toeging in de koloniën. Verhalen over het befaamde bordje lijken mij niet uit de lucht gegrepen.

LELYSTAD E.G. Witterland

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden