Boodschap Melkert was luid en duidelijk

Sinds het Volkskrant Magazine op 5 mei het geruchtmakende interview met Ad Melkert publiceerde en dat artikel onder de kop 'Melkert: Kok zwak als politiek leider' op de voorpagina aangekondigde, is dit journalistieke product in alle toonaarden bekritiseerd....

De politieke gevolgen van Melkerts kritiek op Kok bleven beperkt, omdat beide heren snel besloten een punt te zetten achter de 'affaire'. Slechts een enkele lezer bekritiseerde de manier waarop de krant deze kwestie presenteerde, maar vooral columnisten konden niet genoeg krijgen van het onderwerp. De smaakmakers van de Volkskrant voorop. Pim Fortuyn, columnist van Elsevier, ging het verst. Hij voelde zich bedrogen toen bleek dat hij op de voorpagina lekker was gemaakt met een dooie mus. Het aangekondigde nieuws bleek geen nieuws te zijn. 'Buitengewoon kwalijk', aldus Fortuyn.

Het interview met Melkert kwam niet zomaar uit de lucht vallen. Twee jaar geleden al vroeg politiek redacteur Jan Hoedeman, een oude rot in het Haagse vak, Melkert om een gesprek waarin hij zich meer van zijn persoonlijke kant zou laten zien. De PvdA-politicus heeft last van zijn reputatie van koele technocraat. Als hij Kok wil opvolgen, dan moet er een moment komen waarop hij zijn menselijke zijde toont, redeneerde Hoedeman. Dat verhaal moet in de Volkskrant staan.

Eind vorig jaar werd zijn moeite beloond. Melkert ging akkoord met een 'persoonlijk' interview. Nadat de afspraak driemaal was verplaatst (één keer op verzoek van Hoedeman) schoven ze vorige maand aan in restaurant Savelberg.

Zo'n afspraak met een politicus over een specifiek onderwerp is niet bijzonder. Politici van naam kunnen doorgaans kiezen uit een reeks van verzoeken om interviews. Als zij de tijd rijp achten, kiezen zij het medium dat zij het best geschikt vinden om hun boodschap over te brengen. Niet alleen politici, ook toppers uit het bedrijfsleven, sportlieden en artiesten proberen zo de regie te voeren over de publiciteit.

Dat hoeft geen probleem te zijn, zolang de journalist in staat blijft zijn eigen belang te dienen. Hij moet voldoende ruimte houden te schrijven wat hij nodig acht voor een goed verhaal. Zodra hij vindt dat de waarheid geweld wordt aangedaan door de beperkingen die men hem wil opleggen, moet hij zich verzetten en desnoods van het interview afzien. Er zijn altijd mogelijkheden om ook zonder een vraaggesprek genoeg informatie over iemand te verzamelen.

Melkert heeft geen onaanvaardbare voorwaarden gesteld. Hij koos natuurlijk het medium en globaal het moment van publicatie. Hoedeman stemde in met autorisatie. Melkert mocht het interview vooraf lezen en feitelijke onjuistheden corrigeren. Maar volgens Hoedeman heeft hij het gesprek kunnen voeren dat hij wilde en heeft Melkert slechts enkele details in zijn concept-tekst aangepast.

Hoedeman kreeg zijn interview over de menselijke kant van Melkert. Dat de politicus naast zijn voorkeur voor coquilles St. Jacques, ook melding maakte van het gebrek aan bevlogenheid bij Wim Kok, was volgens Hoedeman 'meegenomen'. Hij was volgens zijn zeggen niet primair uit geweest op nieuws. Maar toen Melkert zijn pikante uitspraak had gedaan, maakte hij daar een apart bericht van voor pagina één.

Daardoor werd de aandacht gevestigd op een klein onderdeel van het interview. Door het bericht tot opening van de voorpagina te promoveren, werd de attentiewaarde verder verhoogd en door de kop Melkert: Kok zwak als politiek leider ontstond de indruk dat het Magazine een interview bevatte waarin de fractievoorzitter van de PvdA korte metten maakte met de premier. Die indruk was fout. Dat er terecht aandacht werd gevraagd voor de uitspraak van Melkert over Kok, bleek uit de politieke reacties op het artikel.

Hoe voorzichtig ook, Melkert stelde een politieke daad van betekenis. Dat dient te worden gemeld. Hoedeman: 'Melkert wist donders goed wat hij zei en wat het effect daarvan zou zijn in de media.'

Lezer J. Hekman uit Amersfoort, vraagt zich af of Hoedeman Melkert niet 'met het schaamrood op de kaken' tegemoet zal treden. Niet vanwege zijn interview, maar over de manier waarop de Volkskrant 'nieuws' heeft gemaakt. Melkert zal zich volgens hem een volgend keer tweemaal bedenken voor hij een interview geeft. Ik denk dat het wel meevalt. Melkert heeft weinig te klagen. De boodschap die hij wilde afleveren is luid en duidelijk overgekomen, zonder veel politieke schade.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden