Bonden weigeren centraal akkoord

CDA en PvdA kunnen bij de voorgestelde bezuinigingen fluiten naar een centraal akkoord over loonmatiging, zegt de vakbeweging. Voor onderhandelaars Balkenende en Bos dreigt hierdoor een flinke tegenvaller...

'Ik zou die 4,5 miljard niet inboeken als ik het CPB was', zegt Lodewijk de Waal, voorzitter van de vakcentrale FNV. Het Centraal Planbureau (CPB) moet nu berekenen wat de effecten zijn van de bezuinigingslijst van de partijen. De effecten op de werkgelegenheid, de koopkrachteffecten en de groei van de economie zijn hierbij cruciaal. 'Ik zou niet weten met wie we een centraal akkoord zouden moeten overeenkomen. Bos en Balkenende hebben ons niets te bieden', voegt De Waal toe.

Ook zijn collega's Doekle Terpstra van de christelijke vakcentrale CNV en Ad Verhoeven van Unie MHP schuiven een centraal akkoord opzij en concluderen dat de loononderhandelingen dan maar gewoon op decentraal niveau tussen werkgevers en vakbonden moeten plaatsvinden. 'We gaan niet een kaal loonakkoord ondertekenen', stelt Terpstra.

De vijandige reactie is een tegenvaller voor CDA en PvdA. Beide partijen dachten de sociale partners juist veel te bieden te hebben. In de plannen, die gisteravond naar het CPB zijn gestuurd, wordt er niet bezuinigd op de WW en de WAO. De loonsubsidies (SPAK) voor laaggeschoolde arbeid blijven overeind. De Melkertbanen zijn gegarandeerd. De partijen trekken extra geld uit voor het vmbo, en dan vooral voor de beroepsketens, een wens van het midden- en kleinbedrijf (MKB-NederLand). Ook wordt een levensloopregeling opgetuigd voor werknemers, waarmee in de toekomst studie- of zorgverlof kan worden gefinancierd. De zes miljard euro extra geld voor de arbeidsmarkt, zorg (2,5 miljard), onderwijs en veiligheid die de coalitie uittrekt, dient ook om de sociale partners mild te stemmen.

Het mag niet baten. De woede van de vakbeweging richt zich vooral op de suggestie uit de formatie dat de koppeling van de uitkeringen aan de lonen ter discussie staat. Veel is onduidelijk, maar de onderhandelende partijen willen in elk geval dat de marktlonen en ook de uitkeringen voortaan de loonontwikkeling in de collectieve sector volgen.

Volgens De Waal dreigt echter volledige ontkoppeling. 'Het kabinet dicteert de lonen in de collectieve sector, de loonstijging komt dus onder de inflatie uit. Als de uitkeringen daaraan gerelateerd zijn, groeit de armoede en dat vier jaar lang', aldus de vakcentrale.

Naast een eventuele ontkoppeling, wil de coalitie ook beknibbelen op de fiscale voordeeltjes van prepensioen voor werknemers. Hiermee bespaart een nieuw kabinet 500 miljoen euro.

Werkgevers blijken positiever over de bezuinigingsplannen. MKB-Nederland is blij dat de Melkertbanen en andere subsidies voor het in dienst nemen van langdurig werklozen behouden blijven. 'Deze regelingen verlichten de lasten voor bedrijven', zegt Joep Rats, secretaris economische zaken van de koepel voor het midden- en kleinbedrijf. Werkgeversvereniging VNO-NCW wacht met commentaar tot er 'duidelijkheid is over het volledige akkoord'.

De bezuiniging van een miljard euro op de ambtenaren, komt bij de bonden hard aan. Ruwweg komt de maatregel neer op vermindering van 15 duizend rijksambtenaren. Dit komt bovenop de al geboekte bezuiniging van het kabinet Balkenende I, die omgerekend ook al tienduizend minder ambtenaren betekende.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden