Bombardement in Soedan lijkt werk van Israël

Een week na een serie mysterieuze explosies op een militaire basis in Soedan, groeien de aanwijzingen dat de Israëlische luchtmacht achter dit precisiebombardement zat.

AMSTERDAM - De regering-Netanyahu ontkent noch bevestigt dat Israël verantwoordelijk is voor het bombarderen van een munitiefabriek, gelegen op de militaire basis Al-Yarmouk in de Soedanese hoofdstad Khartoem. Volgens Soedan werd vorige week woensdag tweederde van de fabriek - waar mogelijk Iraanse wapens voor Hamas en Hezbollah worden gemaakt - vernietigd bij een aanval door vier Israëlische gevechtsbommenwerpers.


De Israëlische luchtmacht zou hiermee de verste bombardementsmissie, zo'n 3.800 kilometer, hebben uitgevoerd in haar geschiedenis. Uit satellietfoto's van de fabriek, genomen direct na het bombardement, blijkt dat de kraters alleen veroorzaakt kunnen zijn door raketten en bommen gelanceerd vanuit de lucht.


Geen van Soedans vijanden, uitgezonderd Israël, heeft de expertise en het materieel om zo'n precisieaanval uit te voeren.


Israëlische en westerse defensiebronnen bevestigden zondag in de Britse krant The Sunday Times dat het bombardement werd uitgevoerd door vier Israëlische F-15's, beveiligd door nog eens vier toestellen. Nog twee andere vliegtuigen zouden bij de gewaagde actie zijn ingezet om de F-15's in de lucht bij te tanken en de Soedanese radar te storen.


Op de foto's die de commerciële satelliet DigitalGlobe maakte van het gebombardeerde complex zijn zes kraters te zien van zo'n 16 meter breed. Een stuk terrein waar twee weken eerder 40 containers en diverse gebouwen stonden, is met de grond gelijk gemaakt. Een 60 meter lang gebouw is vernietigd. Nog eens 24 gebouwtjes binnen een straal van 700 meter zijn zwaar beschadigd.


De foto's zijn vrijgegeven door de Amerikaanse organisatie Satellite Sentinel Project (SSP), die strijdt tegen genocide in Afrika. 'Als de explosies veroorzaakt werden door een raketaanval gericht tegen de inhoud van de containers, dan was dit een doeltreffende precisieaanval', aldus SSP-deskundigen.


Over wat er in de containers en het grote gebouw lag, wordt volop gespeculeerd. Volgens Khartoem worden er in Al-Yarmouk alleen lichte handwapens gemaakt. Soedan, dat maandag demonstratief twee Iraanse marineschepen verwelkomde in Port Soedan, ontkent dat het land als doorgeefluik fungeert voor Iraanse wapens. 'Er is geen relatie tussen Soedans militaire productie en welke buitenlandse partner dan ook', aldus Khartoem.


In 2010 meldde een Soedanese verzetsgroep dat in een wapenfabriek van het leger wapens werden geproduceerd voor het Hamas-bewind in Gaza. Het zou gaan om korteafstandsraketten, mortieren en antitankraketten. Amos Gilad, een hoge Israëlische defensiefunctionaris herhaalde die beschuldiging meteen na de aanval van afgelopen week. 'Het regime wordt gesteund door Iran. En Soedan fungeert als transferroute voor Iraanse wapens aan Hamas en Islamitische Jihad-terroristen', aldus Gilad.


Premier Netanyahu zwijgt over het bombardement. 'Er valt niets te zeggen', verklaarde de Israëlische defensieminister Ehud Barak.


Soedan beschuldigde Israël er in 2009 ook van achter twee luchtaanvallen te zitten bij de havenstad Port Soedan. Hierbij werden, volgens Israëlische en Amerikaanse bronnen, konvooien met Iraanse Fajr-raketten gebombardeerd. Die aanval zou indertijd zijn uitgevoerd met onbemande vliegtuigen. 'Israël treft elke plek, dichtbij of ver, om terreur te stoppen', was toen het commentaar van premier Olmert.


De jongste Israëlische aanval is meteen onderdeel van de psychologische oorlog tussen Israël en Iran. De Israëlische luchtmacht zal bij een aanval op de Iraanse verrijkingsinstallaties in Natanz en Qom een vergelijkbare afstand moeten overbruggen als afgelopen woensdag. Teheran betitelt het bombardement op Al-Yarmouk als een daad van 'schaamteloze agressie tegen een islamitisch land'.


De Iraanse leiders zullen de aanval zeker opvatten als een nieuwe bewijs waartoe Israël in staat is. Jeruzalem bombardeerde eerder met succes nucleaire installaties in Irak, in 1981, en in 2007 in Syrië. Een Israëlische aanval op het Iraanse atoomprogramma zal, in vergelijking met het bombardement op Al-Yarmouk, grootschaliger zijn. En complexer, onder meer doordat de Iraanse luchtverdediging geavanceerder is dan die van Soedan.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden