BN'ers worden online massaal herdacht

AMSTERDAM - Van een storm en overbelaste servers, zoals na de dood van bijvoorbeeld Theo van Gogh of André Hazes, is nog geen sprake, maar ook Harry Mulisch wordt massaal vaarwel gezegd. Op condoleance.nl en concurrent condoleanceregister.com stromen de reacties binnen.

Harry Mulisch.Beeld ap

Anderhalve dag nadat zijn overlijden bekend werd gemaakt, staat de schrijver al in de topvijf van 'grootste registers' van 2010. Postuum zit Mulisch RTL-journalist Conny Mus (2.071 condoleances) op de hielen.
Voor Peter van Schaik, eigenaar van uitvaart.com en exploitant van onder meer condoleance.nl, is het geen verrassing. Om de populariteit van overledenen te meten, zijn volgens hem inmiddels voldoende statistische gegevens beschikbaar.

BN'ers scoren altijd hoog. Een sterfgeval op jonge leeftijd werkt als een katalysator, vooral als de dood onverwacht is. 'Na een schrikreactie moeten mensen hun emoties kwijt.'

Openhartig
De soms verbijsterend openhartige reacties verbazen Van Schaik al lang niet meer. 'Wat vroeger het praatje bij de bakker of met de buurvrouw was, zijn nu deze reacties. Het is van alle tijden. Toen Willem Ruis overleed, sprak ook iedereen erover. Alleen sloegen die reacties nergens in de media neer.'

Iedereen kan een register openen voor een overledene. 'Wij faciliteren, maar we initiëren niet. Een kleine groep mensen reageert onmiddellijk na de dood van een BN'er. Ook dat is eigenlijk niet nieuw. Het aanzeggen van de dood is ook een eeuwenoud gebruik, helemaal als het om beroemde mensen gaat. BN'ers zijn nu eenmaal voor een deel publiek bezit.'

Toeval
Condoleance.nl ontstond bij toeval. 'Op uitvaart.nl hadden we een gastenboek dat na sommige sterfgevallen snel volliep. Het paste in het verlengde van de site. In het begin stelde ik nog morele vragen, of het eigenlijk wel kon, maar niet meer toen ik merkte hoe groot de behoefte is.'

Géén advertenties in de registers, is een regel. Ze noemen zichzelf ook niet de officiële condoleance-site, zoals condoleanceregister.com. 'Dat kan echt niet. Dan concurreer je met nabestaanden die zelf een site openen.'

Troost
Een hardnekkig misverstand is volgens Van Schaik dat mensen vooral reageren om de nabestaanden troost te bieden. Dat zou ook bijzonder raar zijn, in sommige gevallen. Ook voor buitenlanders, zoals recent de Amerikaanse acteur Tom Bosley (bekend van de tv-serie Happy Days), is een register geopend.

'Als Antonie Kamerling plotseling overlijdt, zitten mensen daar mee. Niet iedereen schrijft iets om de nabestaanden te controleren. Ze schrijven het voor zichzelf, en voor elkaar.'

Aan sommige registers heeft Van Schaik zijn handen vol. 'Want alles wordt handmatig gecontroleerd.' Na de dood van bijvoorbeeld Theo van Gogh moesten honderden reacties worden verwijderd omdat ze kwetsend en/of racistisch waren. Het register van Wim Duisenberg werd gesloten vanwege de vele beledigingen aan het adres van diens vrouw Gretta.

Vuiligheid
'Maar soms is de saamhorigheid juist erg groot. Na de dood van David di Tommaso viel er bijvoorbeeld geen onvertogen woord, ook niet van Ajax- of Feyenoordsupporters. Terwijl ik bang was dat ik dag en nacht bezig zou zijn om de vuiligheid eruit te halen.' Wel veel werk leverde het register voor de vader van Joran van der Sloot op. 'Mensen denken dat het een eerbetoon is, en besluiten dan om stevig tekeer te gaan. Ze vergeten dat zo'n register er ook is voor de mensen die lid waren van dezelfde tennisclub.'

De 10 grootste registers ooit
1. André Hazes (1951-2004)
58.015 condoleances
2. David di Tommaso (1979-2005)
51.323 condoleances
3. Prins Claus (1926-2002)
51.312 condoleances
4. Theo van Gogh (1957-2004)
47.511 condoleances
5. Guusje Nederhorst (1969-2004)
46.030 condoleances
6. Pim Fortuyn (1948-2002)
23.978 condoleances
7. Slachtoffers Koninginnedagdrama
in Apeldoorn (2009)
23.734 condoleances
8. Koningin Juliana (1909-2004)
15.143 condoleances
9. Michael Jackson (1958-2009)
13.517 condoleances
10. Onderdirecteur H. van Wieren
van het Terra College (1954-2004)
13.505 condoleances
Bron: condoleance.nl

De 10 grootste registers van 2010

1. Milly Boele (1997-2010)
10.465 condoleances
2. Antonie Kamerling (1966-2010)
8.858 condoleances
3. Slachtoffers van de vliegramp
in Libië (12 mei 2010)
2.782 condoleances
4. Conny Mus (1950-2010)
2.071 condoleances
5. Harry Mulisch (1927-2010)
2.012 condoleances
6. Sander Simons (1962-2010)
1.580 condoleances
7. Anton Geesink (1934-2010)
1.513 condoleances
8. Marja van der Toorn, alias Sugar
Lee Hooper (1948-2010)
1.459 condoleances
9. Appie Baantjer (1923-2010)
1.060 condoleances
10.Hans van Mierlo (1931-2010)
731 condoleances
Bron: condoleance.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden