Feiten voor bij de borrelThuiswerken

Blijft thuis het nieuwe kantoor?

Hoe is het thuiswerken ons de afgelopen anderhalf jaar bevallen, en gaan we er na de pandemie mee door?

Videobellen lijkt, niet tot ieders vreugde, een blijvertje te worden. Beeld ANP
Videobellen lijkt, niet tot ieders vreugde, een blijvertje te worden.Beeld ANP

Voor de Nederlanders met een kantoorbaan waren het drie prachtige weken. Automatenkoffie, niet-werkende hardware en gekonkel rondom het kopieerapparaat: de afgelopen anderhalf jaar had de kantoorklerk het toch gemist. Maar woensdag adviseerde demissionair premier Mark Rutte ons om toch weer zo veel mogelijk thuis te werken.

Voor velen is de keukentafel weer kantoor geworden. Hoe bevalt het thuiswerken de Nederlandse kantoorwerknemer? Wat vinden de werkgevers ervan? En is thuiswerken voor hen het ‘nieuwe normaal’?

Het blijft waarschijnlijk permanent rustiger op kantoor. Het Centraal Planbureau verwacht dat het aantal thuiswerkuren na de pandemie ruim twee keer zo hoog zal zijn als in 2019: gemiddeld 8 uur per week in plaats van 3,8 uur. Nog steeds zullen de meeste uren dus op de werkplek worden gemaakt en willen de meesten wel weer meer het huis uit dan tijdens de pandemie.

Het advies om zo veel mogelijk thuis te werken werd in maart 2020 goed opgevolgd. Op werkplekken was het veel rustiger dan normaal, bleek uit mobiliteitsdata van Google. In de winterlockdown kwamen veel werknemers toch naar kantoor. Veel rustiger werd het pas toen de scholen op 15 december sloten, een beslissing van het kabinet die mede was ingegeven door de wens om minder mensen naar het werk te laten gaan.

. Beeld .
.Beeld .

Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) vroeg thuiswerkers het hemd van het lijf. Een conclusie is dat thuiswerken minder prettig is met jonge kinderen thuis. Ruim een op de tien ouders zei thuiswerken erg belastend te vinden, tegenover zo’n 60 procent van de werknemers zonder kinderen of met kinderen van boven de 12. Wie thuis geen eigen werkplek heeft, wat geldt voor meer dan de helft van de werknemers, vindt thuiswerken in 13 procent van de gevallen erg zwaar, ruim twee keer zo vaak als mensen die wel over een thuiskantoor beschikken.

Het allervervelendst is het thuiswerken voor alleenwonenden: een op de vijf heeft veel moeite met thuiswerken. Het verminderde contact met collega’s wordt vaak genoemd, maar dat speelt evenzeer bij werknemers met veel huisgenoten.

Mensen noemen de zeggenschap over hun werktijden en de verminderde reistijd als belangrijke voordelen van thuiswerken, aldus het SCP-onderzoek. Ze maken nu wel meer kosten, voor koffie, stroom en verwarming. Veel werkgevers hebben daarom een thuiswerkvergoeding ingevoerd van gemiddeld 2,18 euro per dag. Dit ligt net iets boven de 2 euro die het Nibud berekende als kosten voor thuiswerkers.

Werknemers houden door deze vergoeding niet opeens meer geld over. Werkgeversvereniging AWVN ondervroeg haar leden. Van de werkgevers zei 68 procent de mobiliteitsregelingen, zoals de reiskostenvergoeding, te hebben aangepast, of te overwegen dit te gaan doen. Ook werkgevers denken dat thuiswerken na corona meer zal voorkomen, maar ze zien nog wel beren op de weg. ‘Waarschijnlijk wil iedereen op maandag, dinsdag en donderdag op kantoor werken. Dat wordt vechten om vergaderruimten’, stelt een van de ondervraagden. Een ander benadrukt dat thuiswerken een mogelijkheid is, maar zeker geen recht.

Thuiswerken zal iets blijvends zijn, zeker in Nederland. Vóór de coronacrisis werkten Nederlanders (net als Zweden) al veel vaker thuis dan andere Europeanen. Ruim 37 procent bracht geregeld werkuren door aan de keukentafel of in het thuiskantoor. In België was dit minder dan een kwart van de werknemers, in Roemenië en Bulgarije nog geen 2 procent.

Toch zal het percentage thuiswerkers nooit naar de 100 gaan. Uit cijfers van onderzoeksinstituut TNO blijkt dat het voor 4 miljoen Nederlanders niet mogelijk is om thuis te werken, bijvoorbeeld omdat zij in de zorg werken of in het openbaar vervoer, of omdat ze productiewerk doen. En dat kan nu eenmaal niet aan de keukentafel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden