'Blair zit als Napoleon op Elba'

Achtergrond..

LONDEN Tabloids vergelijken hem al spottend met Napoleon Bonaparte, en noemen hem ‘Boney Blair’ of ‘Boney Tony’. De brandende ambitie en – in hun ogen – grootheidswaan van de Britse ex-premier doet hen denken aan de Franse keizer.

Die wist na zijn verbanning toch weer aan de macht te komen, zij het voor even. De impopulaire Blair werd eveneens van de troon gewerkt. Doch hij geniet van zijn ‘Elba’: een vredesgezantschap in het Midden-Oosten, en het lezingencircuit waarmee hij al miljoenen verdiende – de Blairs hebben net hun zesde huis gekocht.

Maar het is een slecht bewaard geheim dat Blair (56), bepaald niet vies van grandeur, het liefst zou worden gekroond tot eerste burger van Europa. Het is een scenario dat veel Britten – in grote meerderheid eurosceptisch – inspireert tot cynische grappen. Doch nergens is de weerzin zo intens als in conservatieve kring.

‘Het ondenkbare’, ‘een nachtmerrie’ en zelfs ‘erger dan de hel’. Dit zijn slechts enkele van de commentaren die prominente Tories, al dan niet publiekelijk, geven op de – overigens nog maar geringe – mogelijkheid dat Blair EU-president wordt. Dat uitgerekend hij de machtigste gesprekspartner zou worden van een – zeer waarschijnlijk aankomende – conservatieve regering, is simpelweg te veel voor menig conservatief. ‘Premier Cameron verwelkomt president Blair’ zou een kop zijn met een diep vernederende lading.

De Conservatieven dachten verlost te zijn van de ongrijpbare communicator die hen drie verkiezingsnederlagen op rij bezorgde. Daar komt bij dat de Tories helemaal geen EU-president willen, omdat ze faliekant tegen het Verdrag van Lissabon zijn.

Blair had een referendum beloofd over een Europese grondwet – een belofte die Labour vervolgens brak. En nu zou juist hij mogelijk het eerste, niet-democratisch gekozen hoofd van de EU worden.

De kandidatuur van Blair wordt vanzelfsprekend gesteund door Labour, dat niets liever zou willen dan deze fameuze partijgenoot te installeren in Brussel, vlak voor het inleveren van de macht. Zo kan Labour over haar graf nog enig tegenwicht tegen Cameron bieden. Of op zijn minst genieten van de irritatie in het andere kamp.

De Conservatieven lobbyen actief in Brussel tegen Blair. William Hague, ex-partijleider en kandidaat voor Buitenlandse Zaken, ging zo ver dat een eventuele benoeming moet worden opgevat als ‘vijandige daad’. Volgens hem is er ‘geen slechtere manier om de EU aan de Britten te verkopen’.

De gevoeligheden die de ex-premier op het continent oproept, zijn deels dezelfde als in Groot-Brittannië. Zo keerde Blair een groot deel van Europa de rug toe door met George Bush ten strijde te trekken in Irak. Het leverde hem de bijnaam schoothondje en ‘Bliar’ (leugenaar) op. De invoering van de euro op de agenda zetten: hij durfde het niet.

Uitstraling en charme heeft de eeuwig glimlachende Blair echter nog steeds. Juist een EU-president moet, in de woorden van minister van Buitenlandse Zaken David Miliband, iemand zijn die ‘het verkeer tot stilstand kan brengen’ in de hoofdsteden van de wereld.

Maar deze zogeheten ‘motor-escorte factor’ werkt bij menig Brit op de lachspieren. Ze denken terug aan Blairs voorliefde voor jetsetvakanties en de manier waarop hij het internationale toneel verkoos boven het eigen Lagerhuis.

Zijn ‘terugkeer’ zou een feest zijn voor de Britse media. Die verkneukelen zich ook bij het vooruitzicht dat ze weer over zijn vrouw Cherie kunnen schrijven, mocht zij de First Lady worden. Ook zij heeft al een bijnaam: Cherie-Antoinette.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden