Blair zet deel archief MI5 open voor publiek

De Britse premier Tony Blair heeft 'openheid' hoog in het vaandel staan, en maandag werd het bewijs geleverd dat het hem ernst is....

BERT WAGENDORP

Van onze correspondent

Bert Wagendorp

LONDEN

Volgende maand is de informatie voor iedereen verkrijgbaar op CD-Rom. De kosten: 330 gulden, exclusief btw. Volgens Aidan Lawes, hoofd van de overheidsdienst die de publicatie in handen heeft, laten de vrijgegeven archiefstukken zich vooral lezen als 'een gids voor het opzetten van een geheime dienst'.

In het begin van deze eeuw nam in Groot-Brittannië de angst voor met name Duitse spionage toe. Zo vestigde zich in een Britse haven een Duitse spion, die vanaf de plecht van zijn woonboot de Duitse vlag liet wapperen. Hij werd opgepakt toen hij met een Duits accent informatie trachtte te verzamelen over de import van kanonnen.

MI5 werd in 1909 opgericht om de bestrijding van de spionage serieus ter hand te nemen. De eerste directeur van de dienst, Vernon Kell ('K'), moest het aanvankelijk doen met een zeer beperkte staf. Nog in het eerste jaar van de Eerste Wereldoorlog, 1914, beschikte hij over tien medewerkers. Vier jaar later waren dat er vijfduizend.

Uit de tot zondag zeer geheime informatie blijkt, dat de Britse contraspionagedienst zich aanvankelijk van citroensap bediende voor het schrijven van brieven met 'onzichtbare inkt'.

Het eerste succes van MI5 vormde de arrestatie van een Duits spionagenetwerk in augustus 1914, dat was gevestigd in een kapperszaak in Noord-Londen. Er werden 21 spionnen aangehouden, van wie er later elf werden geëxecuteerd.

Volgend jaar komen archieven beschikbaar uit de periode van de Tweede Wereldoorlog. Historici zijn teleurgesteld dat de dienst voorlopig weigert archieven uit het interbellum openbaar te maken. Juist de jaren twintig en dertig gelden als een zeer interessante, maar schimmige periode in de geschiedenis van de Britse geheime diensten.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden