Bladen maken doe je zo

Het is makkelijk en goedkoop: een tijdschrift maken op internet. De maker kan zijn ei kwijt, maar de levensvatbaarheid van online bladen blijkt nog niet groot.

Zo simpel kan het maken van een tijdschrift zijn. Voor het maken van de 120 pagina's tellende online glossy Naturelle had Annemique de Kroon twee programma's nodig: InDesign om het blad vorm te geven en Issuu om het als een pdf-bestand online te zetten. Totale kosten: 'Iets van 13 dollar per maand om geen reclame aan het pdf-bestand geplakt te krijgen. Voor de rest zit er alleen tijd en liefde in', aldus de kersverse uitgever.


Wie middels Google naar online tijdschriften zoekt, raakt in verwarring. Veel ambitieuze webmagazines blijken inmiddels opgeheven, van het digizine Writer's Block (anno 1996) is de redactie 'in retraite', druk aan het 'contempleren over én concipiëren van nieuwe wegen'. Wie door de online versie van de gratis mannenglossy James probeert te bladeren, wordt getrakteerd op een serverfout en wit scherm. Wat overblijft zijn online duik- en kitesurfbladen.


'Er zijn tienduizenden online titels', zegt bladenexpert Paul Disco, docent Media, Informatie en Communicatie aan de Hogeschool van Amsterdam. Bladen die meestal geen lang leven beschoren zijn. 'De scheidingslijnen zijn ook niet zo strikt als vroeger. Vallen blogs daar nu wel of niet onder? Iedereen kan eigenlijk een online tijdschrift beginnen.'


Zo ook Annemique de Kroon, die net het eerste nummer van Naturelle heeft gelanceerd, een 120 pagina's tellende online glossy over wonen, reizen en leven (naturellemagazine.nl), dat vier tot zes keer per jaar gaat verschijnen. De Kroon komt uit de 'mooi weerjournalistiek'. Ze was eindredactrice bij lifestylebladen als Joie de Vivre, Italië Magazine en het opgeheven Hide & Chic. Na 'een moment van bezinning' kwam ze op het idee om een online tijdschrift te maken: zelf geschreven, gefotografeerd én vormgegeven. 'Heerlijk om helemaal mijn ei kwijt te kunnen.' Een vriendin legde haar in een paar dagen tijd de veel gebruikte vormgeefsoftware InDesign uit. 'Al had ik in het verleden al wel over de schouders van art directors meegekeken.' Met het programma Issuu zettte De Kroon haar blad als pdf-bestand online.


Een briljante aanpak, vindt Oscar Kneppers, die het internettijdschrift Emerce en het mediaplatform Bright oprichtte. 'Eén printnummer kost tussen de 50 en 100 duizend euro om te maken. Redacteuren, fotografen, studio's, drukkosten. Er zijn zo veel stappen nodig om een papieren tijdschrift te maken, die sla je op deze manier over. De Kroon heeft een idee waarvan zij overtuigd is dat het goed is en kan dat nu uitvoeren. Dat is democratisering van het proces.' De Kroon zegt alleen geld te hebben uitgegeven aan de publiceersoftware. 'Ik ben de enige kostenpost.'


Naturelle is een soort kruising tussen Happinez en Nouveau. Veel mooie reizen en nog mooiere huizen, en tips om bewuster te leven. 'Wat Naturelle anders maakt dan de rest is dat het volledig mijn creatie is. Andere bladen worden opgericht vanuit een commerciële insteek, ik maak wat ik mooi vind.' In het eerste nummer interviewt De Kroon onder anderen haar eigen partner, die coach is. 'Hetis dicht bij huis, maar het moet geen navelstaarderij worden. Naturelle is niet mijn dagboek, ik schrijf over dingen die juist leuk zijn voor andere mensen.'


Bladenkenner Disco denkt dat het lastig is een blad als Naturelle aan de man te brengen. Ten eerste is er het doelgroepprobleem. 'Een blad als Libelle kun je wel in pdf-vorm gieten, maar de vraag is of lezeressen dat op een tabletcomputer willen lezen of met een kop koffie naar een computerscherm gaan turen.' De Kroon denkt dat het een kwestie van wennen is, zelfs voor digibeten.


En dan is er het promotieprobleem. Disco: 'Normaal komen tijdschriften onder de aandacht omdat ze bij de AKO liggen of omdat er een affiche in een bushokje hangt. Als je een magazine alleen online aanbiedt, ben je wel erg lastig te vinden.' Onzin, vindt De Kroon. 'Bij de AKO zie je juist door de bomen het bos niet meer. Er is geen verkoper die zegt: dit is écht een tijdschrift voor jou. Bovendien biedt promotie middels sociale media oneindig veel mogelijkheden.' Naturelle heeft nu 61 fans op Facebook en 17 volgers op Twitter. 'De eerste reacties zijn erg positief', aldus De Kroon.


Een derde probleem is advertenties. 'Als je een tijdschrift gratis online aanbiedt, moet je veel adverteerders weten te strikken', zegt Disco. In het eerste nummer van Naturelle zie je geen advertenties, alleen spreads met in koeienletters: 'Adverteren? Dat kan.' Disco zegt dat adverteerders liever voor gedrukte media kiezen, omdat ze de verspreiding van hun reclameboodschap terugzien in de oplagecijfers van HOI (Instituut voor Media Auditing, red). 'Dat kun je bij een webmagazine lastig vaststellen. Je kunt een prachtig blad maken, dat slechts tien mensen downloaden.' De Kroon beweert dat haar software ruim duizend unieke bezoekers heeft geregistreerd en dat adverteerders zich mondjesmaat melden. Verder heeft Kroon zich daar 'nog geen seconde mee beziggehouden.'


Ondanks de risico's voor online tijdschriften is zowel Disco als Kneppers optimistisch over de toekomst. HTML 5, de nieuwe 'internettaal' die webmagazines universeel leesbaar moet maken op alle computers, tablets en smartphones, biedt hoop voor online bladenmakers als De Kroon. Ook noemen zowel Kneppers als Disco het succesvolle 'social magazine' Flipboard, een digitale verzamelbak waar gebruikers als een tijdschrift doorheen kunnen bladeren.


Kneppers denkt ook dat online artikelen in de toekomst continu geüpdatet worden. 'Als iemand een stuk plaatst over een yoga-oord, kunnen daar later reacties bijkomen van bezoekers.' En ook Disco gelooft dat het tij op een gegeven moment kan keren, als ondernemers als De Kroon de weg vrijmaken voor anderen. 'Iemand moet de eerste zijn. Neem een groep van tienduizend yogafanaten. Vroeger postten die soms her en der op blogs. Met een online magazine kun je die mensen echt verenigen.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden