Bittere strijd tussen madam en haar wraakzuchtige meid

Heel veel suiker strooit ze op haar omelet. Lekker. Glas appelwijn erbij, gewoon overdag: je bent jarig of je bent het niet....

Olga Zuiderhoek is de meid uit het gelijknamige stuk van Herman Heijermans. De overige personages, zo legt ze zelf uit, zijn teruggebracht tot drie kernfiguren die worden vertolkt door haar tegenspeelster Ria Eimers. Als dat te ingewikkeld dreigt te worden, springt Zuiderhoek even bij in een kort terzijde. Dat hoeft niet vaak. Het duo, onder regie van Titus Muizelaar, levert haarscherpe scènes af. Ze worden begeleid door afwisselend in-melancholieke en dan weer circusachtig-vrolijke muziek van Willem Breuker.

In polonaise danst de meid met haar zus door de salon, de plaats waar deze komedie van haat zich voltrekt. Ze eten zich suf aan dure taartjes uit de keuken van mevrouw en drinken zich een kater aan de drank uit het kastje van meneer.

Zuiderhoek is de verbitterde meid die de moed erin houdt. Eimers is de wat ordinaire zus met de flauwe grap, de vette lach en de droge lever. Het is hier dat aan het licht komt wat we al bevroedden: de mevrouw heeft een slippertje gemaakt met de pianoleraar en de meid weet ervan.

De meid, met haar zwak voor huisdieren en kwaadaardige inslag, chanteert de mevrouw. Was zij niet degene die van kindsbeen af aan de po's leegde voor haar kleine mevrouw? Zuiderhoek wil gerechtigheid.

Eimers is de mevrouw. Ze heet Stans, en ze wordt o, zo zenuwachtig van de hele situatie. Op bevel van haar meid snelt mevrouw zonder morren de trap op en af, struikelend over een denkbeeldige roe.

Rond dit machtspelletje, tussen twee eenzame zielen, ontvouwt zich het stuk, een bitterzoete zedenschets waarbij de positie van de meid bij het publiek misschien op wat meer begrip kan rekenen dan die van haar gefortuneerde madam.

Olga Zuiderhoeks vermoeide wangen en droefenis bij het verlies van een straathondje zijn deerniswekkend. Maar ook Ria Eimers' hittepettiterige hooghartigheid en paniek komen behoorlijk hard aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden