Birma heeft na vijftig jaar militair bewind weer burgerpresident

Htin Kyaw, de 70-jarige vriend en vertrouweling van Nobelprijswinnaar Aung San Suu Kyi, is de nieuwe president van Birma. Het Birmese parlement koos Kyaw dinsdag met een nauwe meerderheid. Voor het eerst in vijftig jaar treedt een president zonder militaire achtergrond aan als staatshoofd.

Htin Kyaw, de nieuwe president van Birma. Beeld reuters

Htin Kyaw kreeg 360 van de 632 stemmen in het parlement. Per 1 april zal hij zijn functie als president gaan vervullen. De twee andere kandidaten in de verkiezing, Henry Van Hti Yu van de Chin-minderheid en de door het leger naar voren geschoven Myint Swe, worden respectievelijk vice-president en tweede vice-president.

Bij de parlementsverkiezingen afgelopen november leidde Suu Kyi haar partij, de Nationale Liga voor Democratie, naar een verpletterende overwinning. Zelf kan ze echter geen president worden, omdat haar kinderen een Brits paspoort hebben. Een omstreden clausule in de grondwet sluit haar daarom uit van het hoogste ambt.

Militaire junta

Htin Kyaw, zoon van een dichter, noemde zijn uitverkiezing 'een overwinning voor het volk van dit land'. Zijn zege komt niet als een verrassing: vooraf was hij de gedoodverfde winnaar. Met Htin Kyaw, een rustige man die economie studeerde in Oxford, als president komt er definitief een einde aan de militaire junta die zo'n vijftig jaar regeerde over Birma.

Voor deze machtskentering heeft Suu Kyi zich meer dan 25 jaar ingezet. In 1990 won ze de verkiezingen al met een grote meerderheid, maar deze werden door het militaire regime nietig verklaard. Daarna heeft ze jarenlang in huisarrest doorgebracht. Haar overwinning in november vorig jaar werd wel door de militairen geaccepteerd.

Birma na de dictatuur

Het achterland van Birma kent een nog ongerepte schoonheid. Maar nu de grenzen opengaan, is de vraag: Hoe te voorkomen dat massatoerisme Birmese cultuur vernielt? (+)

'Birma houdt zich duidelijk in', schrijft corrspondent Michel Maas na de verkiezingen. 'Dat heeft een simpele reden. Birma is nog altijd bang (+).'

'Haar chauffeur'

De omstreden bepaling in de grondwet is door het militaire regime opgesteld in 2010, vermoedelijk om Suu Kyi uit te sluiten van het presidentschap. Zij weigert echter zich zo buitenspel te laten zetten. In tal van interviews heeft de Nobelprijswinnaar gezegd dat ze 'boven de president' zal staan en dat zij, en niemand anders in de komende regering, de dienst gaat uitmaken.

In Htin Kyaw heeft ze daarvoor een gepaste president gevonden. De twee kennen elkaar van hun studietijd in Oxford, en Suu Kyi vertrouwt hem volledig. Bij haar vrijlating uit huisarrest in 2010 was het Htin Kyaw die de auto bestuurde. Sindsdien is hij regelmatig - onjuist - omschreven als 'haar chauffeur'.

Suu Kyi dinsdag tijdens de parlementszitting. Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden