Politiek blog

#binnenskamers: VVD vult warm bad voor verbannen Kamerlid

#binnenskamers brengt u de scherpste observaties vanaf het Binnenhof, waargenomen en opgetekend door de verslaggevers van onze parlementaire redactie.

Beeld ANP/de Volkskrant

26 mei 2016, 15:37

Ex-Kamerlid komt terug met boek

‘Toen ik plotseling meer tijd had, ontstond al snel het idee van een boek.’ Aldus verklaart Mark Verheijen de geboorte van zijn ‘biografische schets’ – dus geen biografie – van Harm van Riel. Wacht even: Mark Verheijen, Harm van Riel, moet ik die kennen? En hoezo ‘meer tijd’?

Mark Verheijen (1976) kwam na de laatste verkiezingen in 2012 voor de VVD in de Tweede Kamer. Op 27 februari vorig jaar volgde zijn roemloze aftocht. De Limburger en ooit protegé van Jos van Rey, was in opspraak geraakt door beschuldigingen over onjuiste declaraties uit de tijd dat hij Limburgse gedeputeerde was.

Verheijen erkende fouten, maar vond die niet zo ernstig dat hij zijn Kamerlidmaatschap eraan moest geven. Dat deed hij alsnog met zielenpijn toen de integriteitscommissie van de VVD concludeerde dat Verheijen in strijd met integriteitsregels had gehandeld. Sindsdien zit de historicus op wachtgeld en heeft hij dus meer tijd. Die heeft Verheijen benut om een boek te schrijven over een man die ooit een held van hem was, al wordt niet geheel duidelijk waarom.

Dat is Harm van Riel (1907-1980), een VVD-heilige die stierf toen Verheijen op de kleuterschool zat. Er is iets met die Van Riel, maar Verheijen krijgt er de vinger niet achter wat zijn protagonist dreef. Hij dist in zijn boek prima anekdotes op over de senator - van 1958 tot 1976 – die met zijn bolhoed, bolknak, driedelig kostuum en kettinghorloge een wandelend anachronisme was.

Van Riel droomde van een anti-links politiek blok dat er niet kwam. Hij regelde dat VVD-coryfee Hans Wiegel de dienstplicht ontliep, zodat hij voorzitter van de JOVD kon worden. En voorzitter Van Riel van de Eerste Kamerfractie van de VVD verijdelde voor dezelfde Wiegel net op tijd de coup die de volgende dag tegen de jonge fractievoorzitter van de Tweede Kamerfractie zou worden gepleegd.

Wiegel nam vandaag in de zaal van de Eerste Kamer het eerste exemplaar van ‘Harm van Riel – een rechtse provo’ in ontvangst. Voor Verheijen was de boekpresentatie een ‘warm bad’, want de senaatszaal zat vol met VVD’ers van naam. ‘Ik hoop dat Mark zijn politiek-bestuurlijke leven weer kan oppakken’, zei Wiegel.

Ook D66-leider Alexander Pechtold kreeg een eerste exemplaar. Waarom? Omdat Van Riel de totstandkoming van D’66 – toen nog met apostrof – zou hebben mogelijk gemaakt. Want doordat Van Riel in 1965 Hans Gruijters uit de VVD werkte, richtte die met Hans van Mierlo een nieuwe partij op, zodoende. ‘Wij zijn er Van Riel nog steeds dankbaar voor’, zei Pechtold. ‘Maar volgens mij speelde Van Riel hierbij niet de hoofdrol’, putte Wiegel uit zijn herinnering.

Van Riel, zo stelt Verheijen vast, greep naast alle mogelijke politieke functies waar hij enige macht zou kunnen uitoefenen – macht naar Nederlandse maat dan. Evenmin lijkt Van Riel een overtuigde liberaal, eerder een verstokte conservatief. Bij zijn begrafenis kwamen veel minder mensen dan Verheijen had verwacht. Van Riel was een ‘rechtse provo’, concludeert het voormalige Kamerlid – fijn om op de cover te zetten, maar het slaat nergens op. Van Riel was rechts en hield van een beetje provoceren, vandaar.

Robert Giebels (@RobertGiebels)

Beeld de Volkskrant
Harm van Riel (l) in 1974 met Hans Wiegel in een televisiestudio tijdens een verkiezingsuitzending. Beeld ANP

19 mei 2016, 14:43

Schippers rekent af met zorgvragen

De zorg is van ons allemaal. Weinig onderwerpen zijn dan ook zo brisant als de zorg. Jaar in jaar uit groeien de uitgaven, maar de suggestie is dat er enorm bezuinigd wordt. Nee er wordt 'minder meer' uitgegeven. Minder dan er begroot werd.

Inmiddels is de begroting voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport met 71,4 miljard euro na Sociale zaken (75,9 miljard) de grootste uitgavenpost van het kabinet. Meer dan het dubbele van wat aan Onderwijs wordt uitgegeven, 33, 2 miljard. En het tienvoudige van de begroting van Defensie – 7,1 miljard.

Iedereen heeft een mening over zorg, vaak op basis van indrukken en ervaringen. Dat maakt discussiëren over zorg zo lastig, op straat, in het parlement, op televisie, radio en vooral in 140 Twittertekens.

Op afrekendag, de dag waarop het kabinet jaarverslagen per ministerie baar het parlement stuurt, heeft minister Schippers van Volksgezondheid een site geopend en een handzaam stuk naar de Tweede Kamer gestuurd over de Staat van Volksgezondheid en Zorg in 2015. Op die site staan enorm veel cijfers en feiten over de zorg in 2015 die iedereen altijd al wilde weten, maar niet kon vinden en niet durfde vragen.

Dat gaat uiteraard over geld. Zo staat uitgesplitst hoe iedere volwassene vorig jaar gemiddeld 5352 euro aan zorg uitgaf. Maar ook over gewone zorgfeiten. Bijvoorbeeld over de sterfte van ongeboren baby’s na een zwangerschap van minimaal 28 weken. In 2000 stierven iets meer dan 8 van de duizend baby’s in die categorie, vorig jaar waren het er iets minder dan vijf per duizend. In 2004 was Nederland in Europa met het Verenigd Koninkrijk en Ierland nog koploper babysterfte, nu is Nederland lid middenmoter.

Wie wil weten hoeveel een ziekenhuisbehandeling kost kan terecht op de site doktersrekening.nl. Neem een knieoperatie, daarvan worden er blijkbaar zo’n 23 duizend per jaar uitgevoerd voor in totaal 210 miljoen euro. Gemiddelde prijs per operatie: 9200 euro. In de praktijk verschillen de prijzen tussen de ziekenhuizen enorm, van 8165 euro bij het Van Weel Bethesda Ziekenhuis in Dirksland tot 11.565 bij het Amsterdamse AMC.

Dat zegt natuurlijk niets over de kwaliteit van de operatie. En misschien doet het AMC alleen complexe knieën en het Van Weel alleen simpele. Maar het is aardig om te weten of om bij het ziekenhuis te vragen waarom ze de minst dure of juist de duurste zijn als we opgaan voor een knieoperatie.

(Volg Gijs Herderscheê via @vkgijs)

Minister Schippers van Volksgezondheid. Beeld anp
Beeld de Volkskrant

19 mei 2016, 13:06

Niet geschoten is altijd mis

De Tweede Kamerfractie van D66 heeft zich iets voorgenomen. Bijna elke dag moet iemand van die twaalf leden tellende fractie met iets komen. Liefst een in een paar woorden geformuleerd voorstel. Maar het mag ook een lekker bekkende reactie op de actualiteit zijn. De D66’ers zijn overduidelijk aan het warmdraaien voor de verkiezingscampagne die naar verwachting na de zomervakantie vol op stoom gaat komen.

Sjoerd Sjoerdsma begon de meimaand met een plannetje om een fonds op te richten waaruit juridische hulp voor journalisten zoals Ebru Umar kan worden betaald. Goed getimed en met de aandacht zat het wel goed. De terugkerende zin van Sjoerdsma: ‘Voorkomen dat journalisten financieel kapot geprocedeerd worden door autoritaire regimes.’

Daarna, afgelopen dinsdag, was het de beurt aan Steven van Weyenberg die een idee had voor een ander pensioensysteem. Kernwoorden: maatwerk, persoonlijk potje en premievakantie. Helemaal strak was de fractieafstemming niet, want op dezelfde dag kwam Vera Bergkamp met het voorstel dat ongetrouwde vaders automatisch het gezag over een kind krijgen als ze dat kind hebben erkend.

Woensdag had Wouter Koolmees in zijn agenda omcirkeld: Verantwoordingsdag. De Rekenkamer leverde felle kritiek op de ministeries van Defensie en Veiligheid en Justitie. En op de Belastingdienst, waarvoor staatssecretaris Wiebes verantwoordelijk is. Hé, bedacht Koolmees, de Rekenkamer heeft alleen kritiek op VVD-bewindslieden. ‘VVD-ministeries nog steeds puinhoop’, was de kop die Koolmees rond liet sturen.

Vandaag, donderdag was het de beurt aan Stientje van Veldhoven. Zij draait er niet omheen en begint vast aan de kabinetsformatie in de lente van 2017. D66 wil een minister voor Klimaat en Energie in het volgende kabinet. Eén keer raden welke partij dat departement moet krijgen. En welke politica daar dan gaat zitten.

We weten nu wie van D66 de vinger opsteekt als in de volgende kabinetsperiode de baantjes worden verdeeld. Tenzij er nog plannetjes komen van Paul van Meenen (iets met onderwijs), Pia Dijkstra (iets met zorg) of Kees Verhoeven (iets met de rest).

(Volg Robert Giebels via @robertgiebels)

Beeld de Volkskrant
Stientje van Veldhoven als ondervoorzitter van de Tweede Kamer. Beeld ANP

17 mei 2016, 14:43

Een premier in Glitterbretels

Het zou echt heel onterecht zijn om hier een cynisch stukje te schrijven over Mark Rutte die als hunk met herendecolleté, veterstrikje om de hals en glitterbretels boven de broek zeg maar rustig functioneel uit zijn plaat gaat bij de Toppers in de Arena.

De postmoderniteit van onze premier kent geen grenzen. Studeert om te ontspannen in zijn spaarzame vrije tijd etudes van Chopin of Liszt – ‘alles voor 1913’. Brengt tijdens zijn reces in New York een bezoek aan zijn idool, de Amerikaanse biograaf Robert Caro. Maar gaat net zo gemakkelijk een avondje schateren om Froger en Joling. Zo’n man mag zich met recht de premier van álle Nederlanders noemen.

Een postmoderne premier is niet iemand die de omstandigheden naar zijn hand wil zetten. Die zegt: neem me zoals ik ben. Nee, de postmoderne premier is een kameleon. Die voegt zich naar de situatie, laat zich onderdompelen in wat zich zoal voordoet om onaangedaan weer boven water te komen. Zit ie bij Jort Kelder in een bootje, dan heeft ie niks, of in elk geval heel weinig aan. Op Dance Valley komt hij in hemdsmouwen. Gaat hij met de collega’s een dagje naar het strand, dan draagt ie een hoodie. Dus ja, als je bij de Toppers dan niet in roze konijnenpak verschijnt met een sombrero met uitgespaarde oorgaten op het hoofd, dan ben je als premier eigenlijk nog underdressed.

Kijk maar eens naar al die andere blijvertjes van de VVD die Rutte vergezellen. Halbe Zijlstra, straks liever geen fractieleider meer maar iets anders belangrijks, had nog een crazy gekleurd overhemd in de kast hangen, spindokter Kees Berghuis trok een uitgezakt pak aan van TiTa tovenaar op vakantie in Rio, ook Jeanine Hennis is dressed for the occasion. En die Bono-lookalike, is dat nou Malik Azmani, jonge hoop van de fractie ? Opmerkelijk is ook dat Jack van Gelder, niet van de VVD, het als enige beschaafd houdt.

Er zijn, en dat kenmerkt de ware postmodernist, ook heus wel momenten waarop Rutte niet wil opgaan in zijn omgeving. Dat gebeurt als de premier een vluchtelingenkamp bezoekt, zoals twee weken geleden. Het zal daar vast warm en stoffig en klam zijn geweest, een lange man als Rutte moest diep bukken om de ‘huisjes’ binnen te komen. Maar hier trok de premier een streep: hij hield vast aan zijn donkerblauwe pak met dito stropdas, hoe ongemakkelijk dat ook was. Niks opgaan in de menigte, maar controle uitstralen, beschaving, gezag, redelijkheid ook.

De boodschap is duidelijk. Bij de Toppers kun je vanuit je VIP-loge zwaaien naar je aanhang, die met z’n duizenden aan de overkant staat. Via de sociale media wordt je boodschap dan verder verspreid: kijk mensen, ik ben net als jullie, we genieten allemaal van die fijne Toppers. Bij vluchtelingen daarentegen blijf je op afstand, zowel in kleding als in gedrag. Alles op alles zetten om anders te zijn.

Een premier in glitterbretels is dus geen enkele reden voor cynisme. Premier ben je 24 uur per dag, ik hoorde het Wim Kok vorige week nog zeggen. Ook als je bij de Toppers helemaal uit je plaat gaat is dat om een boodschap uit te dragen.

(Volg Ariejan Korteweg via @AriejanKorteweg)

Beeld de Volkskrant
Beeld Jim Hoogendorp

12 mei 2016, 14:00

Koks verrasingsbezoek aan het Élysée

Wim Kok heeft er tijdens het kabinet Paars 1 hoogstpersoonlijk voor gezorgd dat de Franse president Jacques Chirac zijn halfjaarlijkse tirades tegen het Nederlandse drugsbeleid staakte. Hoe, dat vertelde hij dinsdagavond in het Politieke Café van ProDemos in Den Haag.

Zijn er momenten geweest waarop u als premier echt de baas was, dus zonder ruggespraak besluiten nam? Dat was zo ongeveer de vraag die Wim Kok ertoe bracht een geheime episode te onthullen. Je had de affaire Zorreguieta natuurlijk, waarbij hij in angstige eenzaamheid de kroonprins tot rede moest zien te brengen.

Maar er was nog zo’n moment geweest. Chirac, die in 1995 aantrad als president van Frankrijk, was van meet af aan fel gebeten op de Nederlandse rekkelijkheid inzake verdovende middelen. ‘Hij was daar zeer emotioneel en persoonlijk bij betrokken’, vertelde Kok. ‘Ik meen omdat zijn dochter of schoondochter er problemen mee had. Er was ellende in de privésfeer.’

Hoe het ook zij, toen Kok met de andere EU-regeringsleiders in juni 1995 aanschoof in het Élysée, het presidentiële paleis in Parijs, kreeg hij een onverwachte oorwassing. Of zoals Kok het bij ProDemos formuleerde: ‘De gelegenheid werd misbruikt voor een reeks schimpscheuten tegen Nederland en dus tegen mij. En dat hij me in besloten kring alle hoeken van de kamer liet zien, maakte hij via een spindokter ook algemeen bekend.’

Het bleef niet bij die ene keer. Tijdens elke Europese ontmoeting waar ook Kok aanschoof, bracht Chirac het Nederlandse drugsbeleid ter sprake. ‘Het werd een ernstig, knagend probleem’, zei Kok. Een kwestie die drukte op de bilaterale verhoudingen, en de eensgezindheid in EU-verband. Andere landen bleken ontvankelijk voor de Franse kritiek. Ook Duitsland ging aandringen op een einde van het gedoogbeleid.

Kok vond dat hij een onorthodoxe methode moest gebruiken om daar een einde aan te maken. Zonder de betrokken ministers, Hans van Mierlo en Els Borst, te raadplegen en zonder de ambassade in Parijs te verwittigen, liet hij zich bij Chirac in de agenda zetten. ‘Ik pakte het regeringsvliegtuig, en werd bij het Élysée door Chirac opgewacht met de woorden: Cher Wim. Zo ver ging mijn Frans, dat kon ik nog net begrijpen.’

Toch hebben de heren elkaar die middag in Parijs ook zonder tolk in voldoende mate verstaan om een einde te maken aan de vijandelijkheden. Kok hield Chirac voor dat door goede begeleiding het Nederlandse drugsbeleid minder slachtoffers maakte dan het Franse. En wist daarmee de Franse president kennelijk te overtuigen.

‘Zoiets kun je af en toe eens doen’, zei de oud-premier in retrospectief.
Fijn dat zo’n geschiedenis twintig jaar na dato alsnog boven water komt.

Maar er zit meer, veel meer in het hoofd van Kok. Gaat hij de man zijn die breekt met die vreemde Nederlandse traditie om als premier géén memoires te schrijven? Het verlossende woord kwam bij ProDemos, zij het met de nodige Kokkiaanse slagen om de arm. ‘Die memoires, ach, dat komt nog wel.’

Lees ook de column van Ariejan Korteweg over de debatavond met oud-premier Kok: 'Er gebeurt wat vroeger niet vanzelfsprekend was: we hangen aan zijn lippen. Kok is chill, de oud-politicus die het dichtst de rol van staatsman benadert.' (+)

(Volg Ariejan Korteweg via @AriejanKorteweg)

Beeld de Volkskrant
Kok op bezoek bij Chirac in het Élysée in november 1999. Beeld EPA

29 april 2016, 12:03

De koning en Van Kooten & De Bie

‘Zwolle zonder dolle, is een einde stad.’ Van die inmiddels veel aangehaalde slotwoorden van koning Willem-Alexander op Koningsdag wist burgemeester Henk Jan Meijer onmiddellijk na afloop de bron te noemen: Van Kooten en De Bie.

Vrijdag toonde Wim de Bie zich in het AD verrast door het citaat. ‘Het heeft alleen op een plaat gestaan, Mooie Meneren uit 1982. Er is nooit veel aandacht voor geweest.’ De Bie zegt niet te weten of Willem-Alexander een liefhebber is van hem en Kees van Kooten.
Liefhebber van Koot en Bie? De koning? Ook premier Rutte weet vrijdag van niets. ‘Ik wel. Hij ook? Wat een goeie smaak’, zegt Rutte. ‘Moderne koning.’

Toch was de liefde bekend. Dankzij Willem-Alexander zelf. In 1985 mag schrijfster Renate Rubinstein de (dan nog) prins interviewen op zijn middelbare school in Wales. Aanleiding is zijn achttiende verjaardag. Als cadeautje neemt ze Koot graaft zich autobio mee, korte verhalen van Kees van Kooten.

In haar nadien verschenen boek Alexander schrijft Rubinstein: ‘Alexander bleek een fan te zijn van Koot en Bie, die hij ‘fantastisch’ vond en van wie hij alle bandjes had. Hij had Veertig gelezen, was benieuwd naar Hedonia, maar leek met Autobio ook heel blij.’
Willem-Alexander moet toen dus al een cassettebandje met Mooie meneren hebben gehad. Misschien is het altijd in zijn kast blijven staan. Zeker is dat hij het lied in zijn geheugen had opgeslagen en dat hij woensdag zijn kans schoon zag een deel van de tekst met zichtbaar genoegen te citeren.

Het origineel is gezongen met scherp Haagse tongval. Dat is een andere liefhebberij die teruggaat tot zijn jeugd: dialect spreken. Willem-Alexander beheerst ook het Maastrichts en bekakt Baarns, laat hij aan Rubinstein horen. Maar het liefst spreekt hij de taal van (de geboren Hagenezen) Van Kooten en De Bie, dus net zoals de toen zeer populaire ‘vrije jongens, waar hij dol op is’, schrijft Rubinstein.

Met volks praten jagen Willem-Alexander en zijn broers koningin Beatrix op de kast. Rubinstein: ‘Zijn moeder is dan bang dat ze geen normaal Nederlands meer zullen spreken. Ze verbiedt het en maakt haar zoontjes daarmee soms zo nijdig dat die roepen: ‘Kijk naar je eigen manier van praten, vind je dat misschien normaal?’

Zo bezien is het niet verwonderlijk dat Willem-Alexander in Lucky TV steevast plat Haags spreekt.

Door: Remco Meijer (volg Remco via @remcomeijervk)

Beeld ANP
Beeld ANP

25 maart 2016, 15:04

'Ze' hebben geen almachtig script

Politici worden geregeld aangeduid met ‘ze’. Die konkelfoezende mannen en vrouwen in de Tweede Kamer en in de hoge ambtelijke torens in Den Haag. Die grijze pakken in de grauwe kantoorkolossen in Brussel. En wie weet wat voor machtig netwerk daar nog boven zweeft, ver uit het zicht van de gewone man. ‘Ze’ hebben het doorgaans voorzien op de spaarcenten en de sociale zekerheden van de hardwerkende burger.

Wie als journalist een tijd doorbrengt op het Binnenhof ontdekt al snel dat politiek bovenal crisismanagement is. Met die almacht valt het vaak mee. Zeker, de intentie om de wereld te orkestreren is ruimschoots aanwezig, maar in de praktijk worden die plannen voortdurend gedwarsboomd door onvoorziene incidenten.

Gisteren was weer zo’n dag waarop we een kijkje onder de motorkap kregen. De politieke machine sputterde, rook steeg op. Wat was er aan de hand?

Dinsdag gaan bommen af in Brussel. Woensdag roept de Turkse president Erdogan dat een van de zelfmoordenaars vorige zomer nog door de Turkse autoriteiten op het vliegtuig naar Amsterdam is gezet. Ambtenaren van Veiligheid en Justitie hebben tot donderdagavond nodig om te achterhalen hoe het zit. Een Tweede Kamerdebat wordt uitgesteld in afwachting van de antwoorden van het ministerie. Om 18.30 uur geeft minister Van der Steur een persconferentie.

Ibrahim El Bakraoui is 29 jaar oud als hij zichzelf opblaast op luchthaven Zaventem. Hij heeft een crimineel verleden. In 2010 wordt hij in Brussel gearresteerd tijdens een gewelddadige bankoverval. Na drie jaar komt hij weer vrij.

In juli vorig jaar wordt hij door de Turkse politie nabij de Syrische grens opgepakt. Samen met een Duitser wordt hij het land uitgezet. Het Turkse ministerie verstuurt een half uur voor de vlucht een bericht naar een speciale mailbox van de Nederlandse ambassade: ZEER URGENT, twee personen komen jullie kant op, een Belg en een Duitser. Verdere duiding ontbreekt.

Normaal gesproken neemt de Turkse politie ook nog contact op met haar Nederlandse collega’s, zegt Van der Steur gisteravond. Dat was dit keer niet het geval. El Bakraoui komt op Schiphol met zijn Belgische paspoort zonder problemen door de controle. Een dag later informeren de Belgen bij Nederland en haalt de politie de naam El Bakraoui door de systemen. Ze vinden niks. Case closed.

Tot deze woensdag Erdogan plots met de vinger naar Nederland wijst. Den Haag wordt erdoor volledig overvallen. Niemand herinnert zich de gebeurtenissen van 14 en 15 juli. Op het toch al veel geplaagde ministerie van Veiligheid en Justitie werken ambtenaren de hele nacht door, de minister incluis.

Een machtig script ontbreekt. Besturen is mensenwerk vol onbedoelde fouten. De toekomstige zelfmoordterrorist was afgelopen zomer in zicht. Turkije had contact met Nederland, België en Duitsland. El Bakraoui, in België bekend als zware crimineel, liep op Schiphol gewoon door.

(Volg Joost de Vries via @devriesjoost)

Beeld de Volkskrant
Minister Van der Steur staat de pers te woord over de zaak-El Bakraoui. Beeld ANP
De broers El Bakraoui. De linker, Ibrahim, liet zijn bomgordel afgaan op vliegveld Zaventem. Khalid blies zichzelf op in de metro bij station Maalbeek. Beeld epa
De Turkse president Erdogan bracht woensdag plotseling in herinnering dat El Bakraoui afgelopen zomer naar Nederland was uitgezet. Beeld ap

16 maart 2016, 13:08

De methode-Denk

'Als alle media volgend jaar in de rij staan wanneer we zetels halen bij de verkiezingen, kun jij zeggen: ik had het al voorspeld, ik schreef het een jaar geleden al.' Aan het woord is Selçuk Öztürk, ex-PvdA'er, nu van beweging Denk. We drinken een kop thee in de werkkamer die hij deelt met partner in crime Tunahan Kuzu, ingeklemd tussen de SP- en de VVD-burelen. De achterban van de nieuwe partij is nog niet zichtbaar in de peilingen, maar de twee Kamerleden gaan er prat op dat zij een snaar raken bij heel, héél veel 'diverse' Nederlanders.

Voor mij als jonge journalist ligt hier een kans, legt Öztürk mij uit. De 'mainstream media' zien nog steeds, ten onrechte, twee Turken met dubieuze banden met Erdogan. Aan mij de eervolle taak daar doorheen te prikken. Kijk naar het succes dat Denk boekt op Facebook. Nieuwe media, daar voltrekt zich de revolutie. Uit het zicht van de camera's van de NOS en de notitieblokken van NRC, Volkskrant en Telegraaf.

Denk bestaat in de Kamer slechts uit twee geleende zetels, maar op Facebook streeft voorman Kuzu de grote Roemer met ruim 26 duizend volgers al bijna voorbij. Tunahan is straks groter dan alle andere fractieleiders, glundert Öztürk. Hij vergeet te vermelden dat de meeste fractievoorzitters weinig met Facebook doen. En op Twitter zijn de verhoudingen omgekeerd.

Het doet er niet toe. Facebook, daar gebeurt het. Filmpjes waarin Denk het brutale Powned met gelijke middelen bestrijdt, krijgen duizenden likes en shares. Powned ging met een camera 'op safari' in de Bijlmer, als ware het een stadsjungle waar je mensen gerust mag voeren. Kuzu en Öztürk trokken de Amsterdamse wijk in om met een vox pop aan te tonen dat Bijlmerinwoners het filmpje alles behalve grappig vonden. Duimpjes, shares, emoji’s zijn hun deel.

Jullie journalisten van de gevestigde orde zien dat niet, zegt Öztürk nog eens. Aan aandacht voor Denk, ook in de 'mainstream media', geen gebrek. Interviews, reportages, profielen in AD, Telegraaf, Volkskrant. Maar nee hoor, de twee worden door het journaille genegeerd en onderschat. Zelf weten ze welke potentie ze in huis hebben.

Even later in een debat over de vluchtelingencrisis laat Kuzu zien hoe Denk dat doet, die achterban bereiken. Hij vraagt om een punt van orde: graag een minuut stilte voor de slachtoffers van de aanslagen in Ankara en Bassam. Ongemak bij de andere fracties, hij zet de Kamer voor het blok. Zo werkt het hier niet, hij had dit vooraf moeten bespreken met de voorzitter.

Kuzu staakt zijn poging en keert terug naar zijn bankje. Waar was het hem om te doen? Dat blijkt even later in het debat wanneer hij tijdens zijn beurt vanachter het katheder zijn eigen voorzet inkopt. Hij gebruikt 1 minuut van zijn spreektijd om alsnog de Kamer tot stilte te dwingen. Achteraf bedankt hij zijn collega's voor het getoonde respect.

Is het een politiek stuntje over de ruggen van slachtoffers? Denk-aanhangers vinden van niet. Het debatfragment krijgt ruim vijfduizend likes op Kuzu's pagina. Hij krijgt er duizend volgers bij en stoot Facebook-kampioen Roemer van de troon.

(Volg Joost de Vries via @devriesjoost)

Beeld de Volkskrant
Kuzu en Öztürk in de Kamer, smartphone in de hand, via Facebook altijd in contact met de achterban. Beeld anp
Tunahan Kuzu bij de interruptiemicrofoon in de Tweede Kamer. Beeld ANP

10 maart 2016, 13:27

Asscher strijdt voor huwelijk van SP'er

Het minimum jeugdloon, het is een splijtzwam in de coalitie. De PvdA wil het graag afschaffen, de VVD wil daar niets van weten. Een meerderheid in de Tweede Kamer – PvdA, SP, D66, ChristenUnie, GroenLinks, 50 Plus, Kuzu/Öztürk, Partij voor de Dieren - vroeg in september 2015 een stevige verhoging van de jeugdlonen. Sindsdien is het stil. Asscher denkt na.

Opdat de aandacht niet verslapt, voert Young & United van de FNV periodiek actie. Donderdag was het weer zo ver tijdens een overleg in de Tweede Kamer met Asscher over arbeidsmarktbeleid. Toen Asscher het begrip ‘minimum jeugdloon’ in de mond nam, stond een groep jongeren op de tribune op om zich deels te ontkleden en de minister verbaal tot daden op te roepen.

‘We zijn er nog niet uit’, antwoordde Asscher ietwat bedremmeld. Paul Ulenbelt van de SP liet het er niet bij zitten. ‘Hoe kan ik dat nou vanavond aan mijn vrouw uitleggen?’

En daar nam het debat een hilarische wending. ‘Gisteren’, aldus Asscher, ‘begon Ulenbelt met een nieuwe strategie in mijn richting, met complimenten. Nu vraagt hij hulp voor zijn huwelijk. Wat moet hij vanavond tegen zijn vrouw zeggen? Sinds mid jaren zeventig is dat huwelijk goed gegaan. Ik ben zelf van mid jaren zeventig maar dat heeft niets met het huwelijk van Ulenbelt te maken. Zegt u haar dat de strijd doorgaat.’

‘Daar kan ik niet mee thuiskomen’, reageerde Ulenbelt. ‘Ik heb een datum nodig wanneer u een besluit neemt.’ Waarop Asscher repliceerde: ‘Als u in een huwelijk met deadlines aankomt, is de crisis erger dan gedacht.’

Omdat een Kamerlid maar twee opeenvolgende vragen mag stellen, was Ulenbelt zo met een kluitje in het riet gestuurd. Linda Voortman van GroenLinks nam het stokje over, maar kwam niet veel verder. Asscher noemt geen datum wanneer hij de knoop doorhakt. Wel gaf hij nog een inkijkje in de verhoudingen tussen VVD en PvdA. ‘Aan de ene kant willen we fatsoenlijk met mensen omgaan en hen een loon geven waarvan ze kunnen leven. Aan de andere kant zijn er mogelijk negatieve gevolgen. We moeten en balans vinden voor dat dilemma. Er wordt niet door iedereen op dezelfde manier naar gekeken.’

Met negatieve gevolgen doelt Asscher op de voorspelling van het CPB dat afschaffing of verhoging van het minimum jeugdloon mogelijk enkele duizenden banen kost. Alsof werk dat nu door jongeren wordt gedaan, straks niet meer nodig is. Voorlopig zal er dus niets gebeuren. Young & United kan de agenda trekken voor de volgende actie.

(Volg Gijs Herderscheê via @vkgijs)

Beeld de Volkskrant
Minister Asscher: 'Nu vraagt u hulp voor uw huwelijk. Zeg uw vrouw dat de strijd doorgaat.' Beeld anp

10 maart 2016, 13:14

Irritaties om profileringsdrang

De irritaties lopen op in de Tweede Kamer. Het kabinet komt zelf niet met nieuwe plannen. Ministers zijn druk met de praktische gevolgen van hun hervormingen. De partijen maken zich op voor de verkiezingen in maart 2017. Kamerleden willen zichzelf en hun partij profileren. En dat schuurt soms.

Ministers raken danig geïrriteerd van al die profileringsdrang. Lodewijk Asscher (PvdA) en Edith Schippers (VVD) gebruikten vergaderingen in de Tweede Kamer om hun ongenoegen te uiten.

Asscher lag de afgelopen dagen onder vuur over de Wet Werk en Zekerheid. Die zou vaste banen opleveren en flex minder flex maken. In de praktijk klagen werkgevers steen en been. Alle creatieve constructies die zij hadden opgetuigd met flexwerkers staan op de helling. Neem het onderwijs. Schoolbesturen kregen alle ruimte in de media om hun beklag te doen over de nieuwe spelregels. En dat is weer koren op de molen van politieke partijen.

Nou, daar is Asscher helemaal klaar mee. ‘Sta me toe enige ergernis te tonen’, waarschuwde hij de Kamer. ‘Kinderen worden ingezet om hun boodschap af te geven. Ik vind dat niet chic.’ De besturen moeten gewoon met de bonden om tafel gaan en een oplossing verzinnen, want de wet geeft die ruimte. Laat u geen rad voor ogen draaien, was de waarschuwing van Asscher aan de Kamer. Er kan veel meer met de wet in de hand dan gemakzuchtige werkgevers doen geloven.

Eerder gaf Schippers al lucht aan haar ongerief. Toen ging het over de NIP-test waarmee zwangere vrouwen kunnen nagaan of hun kind Down heeft. ChristenUnie en SGP ageren daartegen omdat zij een Down-vrije samenleving voorzien. Zij vrezen dat vrouwen hun baby laten aborteren als de test uitwijst dat het Down heeft. Een zwartboek met ervaringen van ouders van kinderen met Down werd Kamerleden overhandigd door ‘Downers’ die leken te vrezen dat hún leven op het spel staat. En SGP en ChristenUnie willen dat vrouwen die een abortus willen voortaan verplicht worden de reden op te geven. Dan kan die aanleiding aangepakt om abortus te voorkomen.

Tijdens een overleg over abortusbeleid werd het Schippers teveel. Zij hekelde de ondertoon van morele superioriteit van de twee christelijke partijen. Daarmee staat de zakelijke, rationele toon in medisch-ethische kwesties op het spel. Die toon overheerst sinds de beslechting van vraagstukken als abortus en euthanasie. Daar gingen decennia van zwaar emotionerende, partijverscheurende debatten aan vooraf. ‘Laat dat niet terugkomen’, was de waarschuwing van Schippers. ChristenUnie en SGP keken wat beteuterd. Dat was nou ook weer niet hun bedoeling, al voelden ze zich wat onheus bejegend. Wordt ongetwijfeld vervolgd.

(Volg Gijs Herderscheê via @vkgijs)

Beeld de Volkskrant
Minister Asscher: 'Sta me toe enige ergernis te tonen.' Beeld anp
Minister Schippers was klaar met de morele superioriteit van de christelijke partijen. Beeld anp

10 maart 2016, 13:12

Over #binnenskamers

#binnenskamers is het achter-de-schermen-blog van de politieke redactie van de Volkskrant. Onze verslaggevers delen hier hun inzichten over het politieke spel, ze ontleden de meest gewiekste spins en frames, ze schijnen licht op de politiek met een kleine p die in de schaduwen van het Binnenhof wordt bedreven.

Eerdere updates leest u hier.

Beeld ANP/de Volkskrant
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden