Bijzondere bonen en aparte smaken in Utrecht

Wekelijks bezoekt V's koffiecriticus Wineke de Boer een stad en proeft in drie gelegenheden koffie. Deze week: rijke en volle smaken in Utrecht, van bijzondere bonensoorten met aparte namen.

Utrecht is deze week het terrein van onze koffiecriticus. Aparte boonsoorten met aparte namen en een 'fantastische' koffie.Beeld anp

Ten onrechte duiden we koffie vaak aan met de naam van het land waar hij vandaan komt. Net zoals Elstar-appels bijvoorbeeld kunnen groeien in de Nederlandse Betuwe en Granny Smiths in Australië, zo zijn er talloze variëteiten koffiebonen die op verschillende plaatsen langs de evenaar groeien. 70 procent hiervan is van de soort Arabica. Twee andere, minder gebruikte soorten zijn de Coffea canephora (die we Robusta noemen) en Coffea liberica.

Bekende Ethiopische variëteiten zijn Yiracheffe en Gesha (of Geisha), genoemd naar de regio waar ze ooit als eerste voorkwamen. Of Bourbon: begin 18de eeuw door de Fransen geplant op het eiland Réunion, dat destijds Bourbon heette. Van daaruit is de Bourbon-boon (geliefd vanwege zijn zoete smaak) naar Latijns-Amerika gebracht, waar zijn nazaten nu op veel plantages groeien. Ook zijn er gekweekte variëteiten, cultivars. De SL-28 is een voorbeeld. Hiervoor kruiste men een Bourbon-variëteit uit Kenia met een wilde koffie uit Soedan. De robotachtige naam kreeg de koffie van het bedrijf dat de gekweekte koffies beoordeelde, Scott Labs.

't Koffieboontjes Yiracheffe

Bij 't Koffieboontje in Utrecht serveert men standaard een Ethiopische Sidamo van Bocca. Deze heeft als toevoeging op de zak: Suke Quto. Dit is de farm of het wasstation waar de bonen zijn geoogst of verwerkt. Maar wanneer ik vraag om een espresso, krijgt de eigenaar meteen zin een nieuwe limited edition uit te proberen. Dus proeven we samen een Yiracheffe, van de farm Konga Sedie. De eerste shot vonden we vrij rins, de tweede is zoeter, maar ook zuurder, het derde heeft de meeste body en is het meest in balans. Met 19 gram koffie in en 40 gram uit (het gewicht van een dubbele espresso) is steeds de maalgraad een beetje aangepast. De respectievelijke doorlooptijden: 35, 25 en 28 seconden. Die eerste tijd kan verbazing wekken (je verwacht meer bitterheid). Maar als koffie té fijn gemalen is, kan juist te weinig extractie plaatsvinden omdat de te fijne korreltjes blokkades veroorzaken en het water niet overal bij kan.

De eerste shot vonden we vrij rins, de tweede is zoeter, maar ook zuurder, het derde heeft de meeste body en is het meest in balans.

The Outsider van The Village

Bij The Village aan het Wolvenplein ben ik een beetje in verwarring: de koffie is vrij donker en kruidig, weinig fris en heeft een beetje een gistsmaak, alsof het om ongewassen koffie gaat. Toch is de blend The Outsider gemaakt van gewassen bonen uit Guatemala en Ethiopië. Met melk smaakt hij beter, en erg zoet.

Koffie is vrij donker en kruidig, weinig fris en heeft een beetje een gistsmaak, alsof het om ongewassen koffie gaat.

Blackbirds suikerspin

De filterkoffie bij Blackbird is 'een Ethiopië', gebrand bij de kleine Utrechtse branderij Het koffielab. Deze filterkoffie ruikt naar een bloemenweide (jasmijn!) en de smaak doet me denken aan die van een nieuw soort druif, die ik onlangs kocht bij Albert Heijn: de Cotton Candy. Die, inderdaad, naar suikerspin smaakt. Fantastisch.

'Fantastisch.'
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden