Nieuws

Biden straft Rusland voor bemoeienis met verkiezingen en cyberaanval: tien diplomaten uitgewezen

De VS hebben Rusland donderdag gestraft voor de inmenging in de Amerikaanse verkiezingen en voor een grote cyberaanval die vorig jaar aan het licht kwam. President Biden besloot tien diplomaten uit te wijzen. Tegen 36 Russen, overheidsdiensten en bedrijven zijn financiële sancties afgekondigd.

President Joe Biden. Beeld EPA
President Joe Biden.Beeld EPA

Tot de Russen die op een zwarte lijst worden gezet en worden uitgewezen, behoren medewerkers van de inlichtingendiensten. De VS wezen de Russische geheime dienst SVR voor het eerst aan als de schuldige van de massale hack vorig jaar van onder andere ministeries en bedrijven in de VS. Wereldwijd werden ruim 16 duizend computers getroffen.

De meeste personen en instellingen die nu worden gestraft, waren volgens Biden betrokken bij de bemoeienis met de verkiezingen. Hij verbood ook per presidentieel besluit Amerikaanse financiële instellingen te handelen in obligaties uitgegeven door onder andere de Russische Centrale Bank. ‘Dit geeft een signaal af dat de VS het kostbaar voor Rusland zullen maken als ze hun destabiliserende internationale acties voortzetten of escaleren', aldus het Witte Huis in een verklaring.

De bestraffing komt twee dagen na een telefoontje tussen Biden en de Russische leider Poetin over de gespannen relatie tussen beide landen. Biden waarschuwde Poetin toen dat hij de Amerikaanse belangen ‘met stevige hand’ zou verdedigen. Met de sancties en uitwijzingen geeft de president gevolg aan zijn belofte vorig jaar dat hij de Russen onder andere zou straffen voor een van de grootste cyberaanvallen ooit op de VS.

Deze aanval kwam in december aan het licht maar zou al in maart zijn uitgevoerd. Via software van het Amerikaanse bedrijf SolarWinds wisten hackers toen binnen te dringen in computers van ministeries en bedrijven. Zij konden maandenlang ongestoord met name het mailverkeer onderscheppen. Een van de doelwitten was de dienst die gaat over Amerika’s kernwapens. Wat de Russen wisten te achterhalen, is nog altijd onduidelijk.

Operatie tegen Biden

Tot woede van Biden en andere Democraten weigerde president Trump toen dagenlang iets te zeggen over de hack. Biden beloofde dat de schuldigen een ‘aanzienlijke prijs’ zouden betalen. Direct na zijn aantreden gaf hij opdracht om te kijken hoe de Russen bestraft konden worden. In een rapport dat dinsdag verscheen wezen de Amerikaanse inlichtingendiensten Rusland opnieuw aan als de dader van de cyberaanval.

De maatregelen tegen de Russen zijn echter vooral bedoeld om Moskou de rekening te presenteren voor hun bemoeienis, net als in 2016, met de presidentsverkiezingen. In een analyse van de CIA en andere spionagediensten, die vorige maand werd vrijgegeven, staat dat Poetin hoogstpersoonlijk opdracht had gegeven voor een beïnvloedingsoperatie tegen Biden. De Russische strategie was, aldus de inlichtingendiensten, er onder andere op gericht om via handlangers van de Russische inlichtingendiensten ‘misleidende en ongefundeerde beschuldigingen’ over de Democraat te verspreiden. Doel was de kansen van Trump te verhogen.

In een reactie op dit rapport, het meest gedetailleerde onderzoek naar de bemoeienis van Rusland tot nu toe, noemde Biden de Russische leider een ‘moordenaar’. Ook waarschuwde hij opnieuw dat Poetin een ‘prijs zal betalen’. Poetin haalde op zijn beurt direct uit naar de president. Hij wees toen op de slechte behandeling van zwarten en de oorspronkelijke bewoners van Amerika. Ook trok Moskou tijdelijk zijn ambassadeur terug uit Washington.

Topontmoeting

Ondanks de toon tijdens het telefoongesprek tussen de Amerikaanse president en Poetin, opperde Biden ook een topontmoeting ‘in de nabije toekomst’. Deze zou moeten plaatsvinden in een ander land. Het Kremlin wil niet zeggen hoe Poetin hierop reageerde. De sancties en diplomatieke uitwijzingen zullen de kans niet vergroten dat zo’n top snel wordt gehouden. De militaire opbouw van de Russen aan de grens met Oekraïne, die Biden aan de orde stelde in het telefoontje, zou een van de belangrijkste onderwerpen moeten zijn van het topoverleg.

Biden wil met de sancties Poetin ook duidelijk maken dat hij harder zal optreden tegen de Russen dan Trump. Maar de VS hebben geen enkele illusie dat de cyberaanvallen zullen ophouden. Volgens de Amerikaanse spionagediensten vormt Moskou een van de grootste cybergevaren voor de VS en blijven de Russen hun technieken en aanvallen verfijnen.

‘Rusland blijft zich richten op kritieke infrastructuur, inclusief onderwaterkabels en industriële controlesystemen, in de VS en van de bondgenoten’, waarschuwden de Amerikaanse inlichtingendiensten dinsdag in hun rapport over de grootste gevaren voor de VS. ‘Moskou beschouwt de Amerikaanse verkiezingen als een kans om te proberen de mondiale positie van de VS te ondermijnen, verdeeldheid te zaaien in de VS en om de besluitvorming en de kiezers te beïnvloeden.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden