Bewijslast bevingsschade wordt omgedraaid

De PvdA bezorgt coalitiepartner VVD een gevoelige politieke nederlaag in het gasdebat. Geheel tegen de wens van de liberalen in, zorgden de sociaal-democraten vandaag voor een Kamermeerderheid die de bewijslast bij aardbevingsschade wil omkeren. Voortaan moet de NAM bewijzen dat schade niet het gevolg is van aardbevingen.

Minister Kamp bekijkt op 20 april constructies voor het verstevigen van muren bij het bedrijf Sealteq in Stadskanaal.Beeld ANP

VVD-minister Kamp van Economische Zaken dreigt zo te worden opgezadeld met een systeem waar hij zeer tegen is. Hij had voorgesteld om de omkering van de bewijslast eerst voor te leggen aan de Raad van State, het belangrijkste adviesorgaan van het kabinet. Ook riep hij de Kamer meermalen op alle stemmingen uit te stellen tot later in het jaar als Kamer en kabinet debatteren over het rapport van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV). Die stelde onder meer vast dat sinds de Groningse gaswinning in 1963 begon, de veiligheid van de Groningers op geen enkele manier aandacht heeft gehad. Tot een zware aardbeving in 2012.

Geen halszaak

De PvdA schaarde zich vandaag echter definitief in het kamp van de oppositie, die niet zo lang wil wachten. De VVD maakt daar geen halszaak van. De liberalen scharen dit onder de vrijheid die beide coalitiepartners morgen nemen, buiten het regeerakkoord om.

De Kamer stemde ook in met voorstellen van PvdA en GroenLinks om provincie, gemeenten en waterschappen meer zeggenschap te geven bij vergunningverlening aan gas- en oliewinningbedrijven. Bovendien moeten die veel meer rekening houden met de gevolgen voor de volksgezondheid, natuur en milieu en de kwaliteit van het water. Ook de stemming over deze voorstellen had Kamp willen uitstellen om aan de Raad van State voor te kunnen leggen. Kamp zegt zijn nederlaag nu in het kabinet te gaan bespreken.

Symboolpolitiek

PvdA-Kamerlid Vos zegt 'superblij' te zijn dat de 'omkering van de bewijslast' is aangenomen. 'De Groningers hebben recht op herstel van de schade aan hun woningen.' Volgens GroenLinks-Kamerlid Van Tongeren is de stemming 'een overwinning voor Groningen, maar ook voor Terschelling, Woerden en alle andere plaatsen waar gas- en oliewinning dreigt'.

Nu moeten bewoners aantonen dat schade aan hun huis het gevolg is van aardbevingen die weer het gevolg zijn van gaswinning. Dat omdraaien vindt minister Kamp symboolpolitiek, zo is op te maken uit zijn reacties in Kamerbrieven en tijdens het debat vorige week. De symboliek zit hem erin dat politieke partijen de getroffen Groningers een hart onder de riem willen steken, nu uit het OVV-rapport blijkt dat hun gevoelens van onveiligheid en onrecht decennialang zijn genegeerd.

Goed geregeld

Kamp vindt dat alles vanuit Den Haag goed is geregeld om Groningers met schade alles te geven waarop ze recht hebben. Het bewijs daarvoor ziet hij onder meer in het gegeven dat 'tot nu toe nog niemand naar de rechter is gestapt over de vergoeding van een schade aan zijn huis'. Daardoor heeft een verschuiving van de bewijslast van slachtoffer naar NAM 'weinig betekenis'. Bovendien: 'Huizen en andere gebouwen in Groningen raken beschadigd door aardbevingen veroorzaakt door gaswinning. Dat wordt niet betwist.' Dus zijn de mijnbouwondernemingen wat Kamp betreft al aansprakelijk voor de schade, ook als die niet hun schuld is.

Bovendien: 'De schade moet correct en snel worden vergoed en dat gebeurt ook. Het overgrote deel van de schademeldingen is naar tevredenheid van betrokkenen afgedaan.' Uiteindelijk is het de rechter die de bewijslast verdeelt. 'Hij kan ook op grond van redelijkheid en billijkheid de bewijslast bij NAM leggen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden