Beter paardrijden met boksen en ballet

De kanshebster op olympisch goud verbetert zichzelf op opmerkelijke wijze.

Naar oude beelden van zichzelf kijken, dat durft Adelinde Cornelissen nog wel aan. Maar mooi ziet het er allemaal niet uit, zegt de beste dressuuramazone van Nederland.


Er mankeerde twee jaar geleden nogal wat aan haar manier van rijden, blijkt achteraf. 'Als ik nu kijk hoe ik toen op een paard zat, denk ik: wat zit je toch ver naar achteren. Rechtop, dat is hoe het hoort.'


Cornelissen (33) is streng voor zichzelf. Ze benadert paardrijden als een topsport waarin ze wil uitblinken. Met drie Europese titels en de wereldbeker op zak doet ze dat al, zeker sinds Edward Gal zijn wonderpaard Totilas verkocht zag worden.


Dat ze daarom in staat wordt geacht olympisch kampioen te worden in Londen, realiseert ze zich terdege. Onterecht kan ze dat moeilijk noemen. Ze werkt er hard genoeg voor. 'Goed is leuk, maar het kan altijd beter', is haar opvatting.


Cornelissen heeft een team van deskundigen om zich heen verzameld voor zichzelf en haar paard. Een sportpsycholoog, een voedingsdeskundige en bondscoach Sjef Janssen staan haar bij. Een dierenarts, hoefsmid, fysiotherapeut en tandarts waken over het gestel van Parzival.


De man die een jaar geleden aan het team werd toegevoegd, is de opmerkelijkste kracht. De samenwerking met Tjalling van den Berg werd bij toeval geboren. Tijdens de opnamen van een instructie-dvd belandde ze in zijn turncentrum. Ze keek er haar ogen uit.


Van den Berg daagde haar uit over te steken vanuit de veilige paardensportwereld en open te staan voor methoden die in andere sporten worden gebruikt. Ze aarzelde. 'Mijn dag bestaat uit rijden, lesgeven, eten en weer lesgeven. Ik zag niet in waar ik ruimte moest vinden om naar Heerenveen te rijden.'


Van den Berg nam er geen genoegen mee. 'Prioriteiten stellen, zei hij. Ai, dacht ik: 1-0 voor hem. Hij had gelijk. En ik moet zeggen, het is best fijn om een dag in de week te hebben die anders is dan de doorsnee dinsdag of donderdag.'


Bovendien klonk het idee aanlokkelijk om nieuwe dingen uit te proberen, vond ze. Als kind van een gymnastiekleraar is ze met sport opgevoed. 'Ik heb van alles gedaan: turnen, tennis, judo, zwemmen, atletiek, gymnastiek. Alles tegelijk en ik vond het ook allemaal leuk. Voordat ik kon lopen, sportte ik al.'


Pas toen een carrière te paard in het verschiet kwam, liet ze de meeste andere bezigheden varen. Als laatste vielen turnen en tennis af. Juist van dat eerste profiteert ze het meest tijdens de wekelijkse sessies in Friesland.


Drie andere bezigheden waren daarentegen compleet nieuw voor haar. Toch zegt ze volop baat bij te hebben bij het boksen, ballet en trampolinespringen.


Boksen

Ze begrijpt dat de combinatie wonderlijk klinkt: wie bokst er nu om beter te kunnen paardrijden? 'Maar bij boksen draait het erom dat je je zwaartepunt laag houdt. Doe je dat niet, dan kom je uit balans en lig je tegen de grond. Daardoor ben ik me ervan bewust geworden dat ik goed rechtop moet blijven zitten. Mijn zwaartepunt laag houden, dus. En ik leer goed te blijven ademen, wat mijn concentratie helpt.'


Ballet

Bij ballet is presentatie alles, zegt ze. 'Het is zo moeilijk. Je moet echt alle spieren in je lichaam kunnen aanspannen. En ze zijn streng. Dan hoor ik weer dat ik wat te veel naar achteren sta, dan weer te veel naar voren. Of ze zeggen: nu draai je je heup eruit.


'Bij ballet moeten je benen kunnen bewegen zonder dat je lichaam mee beweegt. Er wordt zo veel controle over je spieren gevraagd dat ik er altijd spierpijn aan overhoud. Meer dan van het hardlopen. Maar het verbetert je houding, je balans, heel erg. En ook in een jurysport als de dressuur is het van groot belang hoe je jezelf presenteert.'


Trampolinespringen

Bij een goede dressuurruiter moeten drie dingen in orde zijn, zegt ze: coördinatie, concentratie en balans. In het turncentrum van Tjalling van den Berg is ze voortdurend op zoek naar het laatste. 'Ik spring trampoline, de vloeren zijn zo gemaakt dat ze veren. Er ligt er bijvoorbeeld een die de valkuil wordt genoemd. Daarin zak je weg als je niet oppast. Je bent je constant aan het aanpassen, precies zoals Tjalling het wil. Dat speelt ook mee als je op je paard zit.'


Ze heeft zich door haar Friese afspraakjes beter leren concentreren. Ze heeft geleerd rustiger te blijven als een oefening mislukt. En waar ze eerder vooral in haar onderbewustzijn beslissingen nam, denkt ze daar nu veel meer over na. 'Ik ben er ver mee gekomen, met dat onderbewuste. Maar daardoor kun je in een situatie belanden waarover je niet hebt nagedacht. Het moet bewust gebeuren wat ik doe.'


Ze hoopt maar dat haar paard doorheeft welke opofferingen ze het laatste jaar heeft gedaan, zegt ze lachend. 'Ik doe het niet alleen voor mezelf. Ik vraag van mijn paard dat hij fit moet zijn. Hoe kan ik er dan op gaan zitten als ik niet zelf in topvorm ben?' Met een grijns: 'Dat heb ik trouwens helemaal zelf bedacht.'


Durft ze zichzelf een vernieuwer te noemen? Dat zou te veel eer zijn, vindt ze. 'Ik doe wat ik leuk vind en volgens mij nodig is een nog betere ruiter te worden. In mijn wereld is iedereen ongelooflijk met dat paard bezig. Terwijl ik denk: er valt vooral uit jezelf nog veel meer te halen.'


VAN GRUNSVEN VIJFDE

Anky van Grunsven is met haar succespaard Salinero donderdag in de Grand Prix op Greenwich Park goed begonnen aan haar zevende Olympische Spelen. Daarmee is de 44-jarige dressuuramazone de Nederlandse sporter met de meeste deelnames achter haar naam. Eerder deelde ze die positie met kleiduivenschutter Eric Swinkels.

Van Grunsven haalde een score van 73,48 procent. Voorlopig staat ze daarmee op de vijfde plaats. De score telt zowel mee voor de landenwedstrijd als voor het individuele toernooi waarvoor zich na de Grand Prix Special van dinsdag maximaal drie Nederlanders kunnen plaatsen. Van Grunsven had een hectische nacht en ochtend beleefd nadat haar partner, bondscoach Sjef Janssen, ziek was geworden. Patrick van der Meer zette de tiende score neer. De debutant die alleen in het individuele toernooi uitkomt, kwam met Uzzo tot 70,912. Voor de landenwedstrijd komen vandaag nog Edward Gal en Adelinde Cornelissen in actie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden