5 vragen over Extinction Rebellion

Betaalt Extinction Rebellion actievoerders vrijwilligers?

‘Klimaatdemonstranten krijgen betaald’, berichtte De Telegraaf dinsdag over actiegroep Extinction Rebellion. Maar klopt dat wel? 

Actievoerders van Extinction Rebellion blokkeren de weg voor het Rijksmuseum. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Betaalt Extinction Rebellion actievoerders om de straat op te gaan?

Nee, zegt Egbert Born, woordvoerder van de club van klimaatactivisten. Extinction Rebellion betaalt geen demonstranten. Wel kunnen vrijwilligers die veel tijd in de organisatie steken een vergoeding krijgen als ze kunnen aantonen dat ze daardoor andere inkomsten mislopen. Ze moeten daarvoor een vrijwilligerscontract tekenen, dat ook wordt gebruikt door sportclubs en andere vrijwilligersorganisaties. Met zo’n contract mag een organisatie vrijwilligers maximaal 170 euro vergoeding toekennen, belastingvrij. De maatregel is bedoeld om vrijwilligerswerk te stimuleren. Tot dusver hebben vier mensen bij Extinction Rebellion gebruik gemaakt van deze regeling.

Actievoeren kost geld. Waar betaalt Extinction Rebellion dat van?

Extinction Rebellion Nederland heeft een site geopend voor crowdfunding. Daarop is tot dinsdagochtend 34.817 euro binnengekomen. Voor de acties van vorige week kreeg de Nederlandse tak 5.000 pond (ruim 5.700 euro) van de Britse zusterorganisatie die onlangs een donatie van een kwart miljoen pond (287 duizend euro) ontving van rockband Radiohead. Daarnaast kwam er een gift binnen van 10.000 dollar (ruim 9.000 euro) uit de Verenigde Staten waar een clubje filantropen het Climate Emergency Fund heeft opgericht. Dat heeft tot doel klimaatacties wereldwijd te ondersteunen. Een van de oprichters is Aileen Getty, kleindochter van de in 1976 overleden oliemagnaat Jean Paul Getty. Zij doneerde 600 duizend dollar (ruim 544 duizend euro). Volgens Born is het geld in Nederland met name besteed aan zaalhuur, telefoons voor perswoordvoerders en spandoeken.

Actievoerders hebben blijkbaar tijd genoeg om actie te voeren. Die zullen dus wel werkloos zijn?

Volgens Born hebben de meeste leden van Extinction Rebellion een baan of studeren. Ze nemen vrij om actie te voeren. In de Volkskrant van dinsdag stond een ingezonden brief van een 44-jarige moeder uit Olst die vorige week in Amsterdam werd opgepakt, net als zo’n tweehonderd anderen. Zij deelde haar cel met een lerares op een gymnasium. Volgens de website van de actiegroep zijn de leden ‘gewone mensen uit alle hoeken van het land en van alle leeftijden, die zich zorgen maken over de klimaat- en ecologische crisis’.

Zijn de leden van Extinction Rebellion radicale klimaatactivisten?

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) noemde Extinction Rebellion vorige zomer in zijn dreigingsrapport. Volgens het NCTV zou de club met harde acties de samenleving kunnen polariseren. Extinction Rebellion zelf zegt dat geweldloosheid het uitgangspunt is bij acties die de vorm aannemen van burgerlijke ongehoorzaamheid zoals sit-ins, blokkades, bezettingen, of jezelf vastlijmen. Vorige week blokkeerden actievoerders in Amsterdam wegen en kruispunten. Extinction Rebellion eist dat de Nederlandse overheid eerlijk is over de klimaatcrisis, de uitstoot van broeikasgassen terugbrengt tot nul in 2025 en burgers laat meebeslissen over de transitie naar een rechtvaardige en duurzame samenleving.

Wie is eigenlijk de baas van Extinction Rebellion?

Niemand. Extinction Rebellion (letterlijk vertaald: ‘rebellie tegen het uitsterven’, kortweg aangeduid als XR) is opgericht door Britse activisten die in oktober 2018 een ‘Declaration of Rebellion’ (Declaratie van Rebellie) afkondigden op het Parliament Square in Londen. Van daaruit heeft de beweging zich verspreid over 54 andere landen, waaronder Nederland. Extinction Rebellion is een zogenaamde ‘grassroots’ organisatie, wat wil zeggen dat de beweging van onderaf is georganiseerd. Iedereen kan in zijn of haar eigen woonplaats een groep oprichten, zolang men zich houdt aan de principes en uitgangspunten van Extinction Rebellion. In Nederland zijn inmiddels achttien lokale afdelingen actief. Aan de blokkadeactie vorige week maandag in Amsterdam deden negenhonderd mensen mee.

Meer over Extinction Rebellion

Klimaatactivisten van Extinction Rebellion blokkeerden vorige week week meerdere plekken in Amsterdam om aandacht te vragen voor de klimaatcrisis. De Volkskrant volgde de actiegroep afgelopen zomer in aanloop naar de actieweek. ‘Mensen zeggen vaak: houd even rekening met de gevoelens van anderen. Dat doe ik júíst: door te vechten voor hun toekomst.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden