Bert Wagendorp: Baudets fans zullen eerder op zoek moeten naar een nieuwe verleider dan ze denken

Thierry Baudet tijdens de Bijeenkomst Forum voor Democratie Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

'Wie nu nog twijfelt aan de potentie van Forum voor Democratie was zaterdag niet op het partijcongres in Amsterdam', stelde Volkskrant-verslaggever Ariejan Korteweg maandag vast. Ik was er niet en ik twijfel inderdaad nog aan de potentie van FvD. Maar dat was vermoedelijk ook zo geweest wanneer ik wél naar de Rai was gegaan.

Overigens twijfel ik niet aan de potentie van FvD-leider Thierry Baudet. Die heeft in korte tijd veel voor elkaar gekregen. Maar leider en beweging moet je alleen in een dictatuur met elkaar vereenzelvigen, en zover is het nog niet.

Zaterdag stond er een interview met Baudet in NRC. Hij pareerde handig vragen over eerdere omstreden uitspraken. Die waren uit hun context gehaald, of het waren grapjes (de gewenste absolute heerschappij van FvD) of hyperbolen (architect Rem Koolhaas is 'de grootste misdadiger tegen de menselijkheid'). Sommige dingen had hij beter niet kunnen zeggen ('homeopatische verdunning'). Toen hij het alt-rightsymbool Pepe the Frog retweette wist hij niet 'dat die iets te maken had met zulke nare ideeën'. Kennelijk retweet Baudet gewoon graag kikkers.

Baudet over zijn roeping de politiek te veranderen: 'Ik wist vanaf het begin dat ik de enige was die dat zou kunnen. Ander talent zie ik op dit moment niet in Nederland.' En premier worden? 'Dat interesseert me totaal niet. Het gaat mij niet om de politieke bekroning. Maar ik denk wel dat het nodig is, dat ik premier moet worden.'

Grapjes. En als het geen grapjes waren, dan waren het vast hyperbolen van een romanticus die zichzelf graag mag uitvergroten om niet ten onder te gaan in anonimiteit en middelmatigheid. Prima, Pim Fortuyn deed dat ook. Die sprak ik destijds regelmatig en saai was het nooit.

Ik vind niet dat de EU moet worden vernietigd en Baudets opvattingen over immigratie deel ik niet. Maar dat onze politieke constellatie aan modernisering toe is: eens. Zoiets als een partijkartel: wellicht. Rem Koolhaas vind ik ook al jaren een gevaar voor elke binnenstad.

In zijn apocalyptische visioenen over de naderende ondergang van Nederland, binnen tien tot vijftien jaar zelfs, kan ik Baudet níét meer volgen. Dat de 'FvD-vloot' de beschaving zal doen 'herrijzen' zie ik ook nog niet echt voor me. Ik begrijp niet wat hij bedoelt met het 'bevrijden' van dit land van de 'huidige politieke en journalistieke elite'. Misschien wist hij echt niet waar Pepe the Frog voor staat, maar het is een opvatting die je in alt-rightkringen ook vaak hoort. Als het geen grapje is, is het eng Trumpiaans populisme. Wat stelt hij zich voor bij dat 'bevrijden'?

FvD is, zei Baudet zaterdag, een 'partij van liefde'. Beschaving en liefde, uitstekend; maar dan Nanninga als lijsttrekker naar voren schuiven in Amsterdam, een schreeuwlelijk die meer heeft met haat dan met liefde en hoegenaamd niks met beschaving? En wat is dat voor flauwekul over het terugverlangen naar het Europa van 150 jaar terug? In 1867, toen had je pas partijkartels en elite.

Wat wil die man eigenlijk echt? Weet iemand dat? Wat zit er onder die grapjes en hyperbolen?

Ik zei het al, Baudet is een onverbeterlijke romanticus. Die leven in illusies, verlangen terug naar tijden die nooit hebben bestaan. Die storten zich in een avontuur tot ze gefrustreerd raken of zich stierlijk beginnen te vervelen - en gaan op zoek naar een nieuwe uitdaging. Politiek is saai.

Daarom schat ik de potentie van FvD niet zo hoog in. Ik verwacht dat Baudets fans eerder op zoek moeten naar een nieuwe verleider dan ze denken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.