Column

Bert Brussen bespreekt: 'Hoe Paul de Hufter weer Paul de Allemansvrind werd'

Paul de Leeuw is tegenwoordig het enig overgebleven zwaargewicht op de progressieve publieke zaterdagavond en hij moet het opnemen tegen de vederlichte feelgood-lol van Ik Hou Van Holland of andere comateuze Unilever-treurnis. 'De Leeuw is aangetast door de tand des tijds', zegt columnist Bert Brussen.

Paul de Leeuw. Beeld ANP Kippa

Het werd gelijk een mediahype. Langs De Leeuw, het nieuwe zaterdagavondprogramma van Paul de Leeuw, had geeneens 1 miljoen kijkers gehaald. Smalend en honend spuwden de mediarubrieken als kirrende kleine kinderen hun kleingeestelijke leedvermaak uit over de hoofden van kruideniers-Nederland. 'Weer geflopt!', 'Onder de 1 miljoen!'.

De chocoladeletterkoppen deden denken aan de dagen dat Jack Spijkerman bekend had gemaakt naar Talpa over te stappen. Gans 't medialand had de messen geslepen, de slachtmachine draaide vast warm. Vara-toptalenten annex grootverdieners die falen, alleen over voetbal heeft men in Nederland een nog dwingender collectieve mening. Maar, is het allemaal terecht? Driewerf neen.

Spiegelbeeld
Zeker, Paul de Leeuw heeft zijn beste tijd gehad. Wellicht dat zijn spiegelbeeld hem dat nooit zal vertellen maar de gloriejaren liggen reeds ver achter hem. De tijd dat De Leeuw op zaterdagavond een show weggaf waar vervolgens heel Nederland over lulde, ligt inmiddels net zo ver achter ons als de tijd dat Youp van 't Hek nog kon bepalen welk bier we dronken of de premier van ons land op maandag zijn Tweede Kamer toesprak en schamperde wat zijn satirische alter ego nu weer had gezegd in het programma van Jack Spijkerman.

Het was in die tijd dat het publiek (betrokken, verschillig, burgerlijk, braaf maar overtuigd van een veilige toekomst in Pretpark Nederland waar nog geen 15 miljoen mensen tolerant op dat hele kleine stukje aarde elkaar in hun waarde lieten) behoefte had aan de grofheid van cabaretiers. Lekker 'ooohooo!' roepen als de cabaretier een kind afzeikt of de zaal stijf vloekt. Het kwam toch allemaal vanuit een deugend hart. De domineeszonen predikten en riepen op tot zondigen, Paul de Leeuw transformeerde van joker in Sterrenslag ('Meneer van Heumen, we zijn er klaar voor!') via sidekick bij Gep Snelbinder (NCRV!) tot grote gemene homoseksueel die in zijn theatershow Beste Maatjes zijn publiek wegtreiterde door een doodskist het podium op te rijden en de virtuele stank van het ontbonden lijk te bestrijden met Wc-eend onder de rand van het deksel.

Afzeikhumor
Was dat grappig? Jazeker. Ik ging kapot van het lachen. En ik was niet de enige. Miljoenen gingen kapot van het lachen. Iedereen in Nederland was progressief, iedereen vond afzeikhumor kunnen. Noem het een traditie. Het leverde Paul de Leeuw zijn verdiende status van multitalent op.

Dat was toen. Tegenwoordig is Paul de Leeuw het enig overgebleven zwaargewicht op de progressieve publieke zaterdagavond en moet hij het opnemen tegen de vederlichte feelgood-lol van Ik Hou Van Holland of andere comateuze Unilever-treurnis. Zijn grootste makke is zijn rotsvaste geloof in onsterfelijkheid, vandaar dat hij (nota bene vanuit Almere) het publiek nog steeds meer dan een heel uur het merk Paul de Leeuw denkt te mogen voorschotelen. 75 minuten!

Terwijl Langs de Leeuw afgelopen zaterdag zo goed begon. Even was weer die oude De Leeuw terug. Die goedzak waarvan je het tolereert dat hij zijn gasten (toch al geselecteerd op randdebiliteit) snoeihard afzeikt. Eerst De Leeuw, dan de gasten. Alleen hij mag dat. Zoals ook alleen hij verstandelijk gehandicapten wél gewoon serieus neemt. Langs de Leeuw leek even te raken aan de roekeloze bravoure van Schreeuw van de Leeuw, inclusief een salvo beledigingen op good old Cor Bakker, de grijnzende pianist die dankzij de beledigingen van Paul de Leeuw een nationale bekendheid is geworden.

Paul de Hufter
Maar na een half uur zakte het in. Paul de Hufter werd weer Paul de Allemansvrind. Er verschenen gaapopwekkende gasten, kleffe liedjes werden gezongen, een parade spotlightzoekende factota trok aan de kijker voorbij.

Maar het allerallerallerergste: er was nog altijd dat cabaretblokje. Of blokje: een heel lang blok cabaretteketet met vier beslist niet grappige cabaretiers die kennelijk dachten dat op een progressieve zender als de Vara den arbeidende mensch nog altijd behoefte heeft aan old school betrokken kleinkunst. Vandaar ook die deerniswekkende strijdliedjes, na-oorlogs verzet, die waarschijnlijk zijn geschreven door Jan Boerstoel en Ivo de Wijs. Ik haakte af, bejaard Nederland twijfelde tussen Paul de Leeuw en Linda de Mol en koos voor de laatste. Het Spijkerman-cabaret is dood, leve het Spijkerman-cabaret!

Rechtvaardigt het inzakken van de zaterdagavondsoufflé Langs de Leeuw het leedvermaak over die 'slechts' 900.000 kijkers(!)? Nee dus.

De Leeuw is aangetast door de tand des tijds. Slachtoffer van herschikking der rangen, standen en zuilen. Telkens op het verkeerde moment teveel aanwezig. Maar nog altijd het multitalent. Uit wanhoop en arren moede ziet hij zich genoodzaakt zijn formats per strekkende uitzending om te gooien, in de ijdele hoop dat het publiek de oude zaterdagavondcabaretreflexen herkent, maar het blijft helaas hangen bij het klapvee van boven de vijftig in een morsig zaaltje te Almere. Kan hij er wat aan doen?

Persoonlijk: ik gun Paul de Leeuw mijn koninkrijk om hem weer te zien ranten, schelden, vloeken, tieren en steigeren op een podium.

Opdat hij zijn hele zaal kapotbeledigt.

Opdat hij verkleed als Zwarte Piet samen met Robert ten Brink kleuters en bejaarden treitert.

Opdat hij samen met Gordon het publiek laat geloven dat hij een jongetje van twaalf finaal kapotmaakt voor het oog der natie.

Opdat hij het concert van de Josti-band presenteert en alle Ncrv-leden boos hun abonnement opzeggen.

Vergane glorie. Geef die man een standbeeld. En gun hem zijn welverdiende rust op en bedje van gouden lauwerkransen.

Bert Brussen is columnist voor Volkskrant.nl en hoofdredacteur van DeJaap.nl. Zie ook http://www.bbwerkt.com.

Wilt u uw opening, toko, feestje, boek, film, minicruise, tentoonstelling, theatervoorstelling, geheel verzorgde vijfsterrenvakantie van drie weken naar de Maldiven of kledinglijn ook laten recenseren door Bert Brussen voor Volkskrant.nl? Mail dan volkskrantbertbrussen@gmail.com

 
Maar het allerallerallerergste: er was nog altijd dat cabaretblokje
 
Rechtvaardigt het inzakken van de zaterdagavondsoufflé Langs de Leeuw het leedvermaak over die 'slechts' 900.000 kijkers(!)? Nee dus
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden