België verhardt strijd tegen terreur: 'Fanatisme is gif'

België gaat teruggekeerde Syriëstrijders gevangen zetten. Bovendien moeten mensen die volgens de inlichtingendiensten een gevaar voor de gemeenschap vormen een enkelband krijgen. Verder moeten haatpredikers huisarrest krijgen of het land worden uitgezet. Dat zijn enkele maatregelen uit het antiterreurpakket dat de Belgische premier Charles Michel donderdag in het parlement heeft gepresenteerd.

De Belgische premier Charles Michel (R). Beeld belga

De Belgische regering stond onder zware druk strenge maatregelen af te kondigen na de aanslagen in Parijs, die het werk waren van een groep terroristen waarvan een groot aantal afkomstig bleek uit de Brusselse probleemwijk Molenbeek. Michel voelde zich duidelijk gestoken door de Franse kritiek op het gebrek aan toezicht in België. 'Ik aanvaard geen kritiek die erop gericht is het werk van onze veiligheidsdiensten te denigreren,' zei hij. Hij wees erop dat de inval van de Franse politie in een schuilplaats van een terreurcel in de Parijse voorstad Saint-Denis voornamelijk te danken was aan informatie van de Belgische inlichtingendiensten.

Michel kondigde aan dat zijn kabinet 200 miljoen euro extra zal uittrekken voor de strijd tegen terrorisme en radicalisering. Ook krijgen de politie en de veiligheidsdiensten meer armslag. Zo zijn nachtelijke huiszoekingen - tussen 21.00 en 05.00 uur - momenteel verboden. Voortaan moet dat de hele dag mogelijk zijn. Ook wil Michel dat de duur van de voorlopige hechtenis voor terreurverdachten wordt verlengd van 24 tot 72 uur. De politie moet verder meer bevoegdheden krijgen om verdachten af te luisteren. Daarnaast wil de regering de verkoop van anonieme prepaid-kaarten voor mobiele telefoons verbieden.

De regering wil verder de identiteitsgegevens registreren van passagiers op hogesnelheidstreinen en internationale buslijnen. Op die manier hopen de autoriteiten meer zich te krijgen op de bewegingen van figuren die bij de inlichtingendiensten bekend staan als probleemgevallen. Ook willen de autoriteiten een databank met stemherkenning aanleggen.

Zo werd Molenbeek jihadgetto

Molenbeek kon de basis van islamitische terroristen worden door haar infrastructuur en door de onbestuurbaarheid en wegkijkcultuur van België. Dat schrijft Teun Voeten, cultureel antropoloog, oorlogsfotograaf en voormalig inwoner van Molenbeek in een opiniestuk.

Charles Michel tijdens zijn toespraak Beeld photo_news

De belangrijkste maatregelen

- Teruggekeerde Syriëstrijders moeten naar de gevangenis. Personen die als ‘gevaarlijk’ te boek staan bij de veiligheidsdiensten krijgen een enkelband.
- Duur voorlopige hechtenis voor terreurverdachten van 24 naar 72 uur.
- Huisarrest of uitwijzing voor haatpredikers.
- Versterkte politiecontroles aan grenzen.
- Registratie identiteitsgegevens van passagiers hsl-treinen en internationale buslijnen.

'Fanatisme is een gif'

De autoriteiten gaan verder een actieplan opstellen voor de wijk Molenbeek om radicalisering tegen te gaan en potentiële extremisten beter in de gaten te kunnen houden. Michel beloofde dat zijn regering 'meedogenloos' zal optreden tegen extremisme en terreur. 'Fanatisme is net als racisme een gif. En gif dat vernietigd moet worden.'

Het is overigens de vraag of de meest vergaande voorstellen, zoals het automatisch gevangen zetten van teruggekeerde Syrië-gangers, haalbaar zijn. Volgens Jos Vander Velpen, voorzitter van de Belgische Liga voor Mensenrechten, is het 'juridische onzin' alle Syriëstrijders die terugkeren achter de tralies te zetten. Dat is een kwestie waarover de rechter beslist. 'Het is niet aan de regering en zeker niet aan de eerste minister om de rechterlijke macht te passeren,' zei hij tegen de krant 'De Tijd'.

Ook andere maatregelen, zoals de verlenging van de voorlopige hechtenis en het schrappen van het verbod op nachtelijke huiszoekingen, zullen nog heel wat voeten in de aarde hebben. Voor de eerste maatregel moet zelfs de grondwet worden gewijzigd.

De Belgische politie deed donderdag zeven huiszoekingen, onder meer bij vrienden en familieleden van Bilal Hadfi, die zich afgelopen vrijdag opblies bij het Stade de France in Parijs. Volgens justitie stonden die huiszoekingen al vóór de aanslagen in Parijs op het programma.

'Je kunt je gemakkelijk verstoppen in Molenbeek'

Het Belgische Molenbeek wordt keer op keer in verband gebracht met terrorisme. Wat is er in die gemeente aan de hand? Een interview met Annalisa Gadaleta, wethouder in Molenbeek.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden