Belgen halen bezem door politietop

De grote schoonmaak in de top van de Belgische justitie en politie is begonnen. Luitenant-generaal Willy Deridder van de rijkswacht, heeft gisteren zijn ontslag ingediend....

Van onze correspondent

Peter de Graaf

BRUSSEL

Hij gaf daarmee gehoor aan de oproep van de regering aan alle 'verantwoordelijken' voor het drama-Dutroux om een stapje opzij te doen. Vorige week legden de ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken hun functies neer.

In een brief aan premier Dehaene onderstreepte Deridder 'dat mij geen enkele persoonlijke fout kan worden verweten'. Hij heeft zijn beslissing genomen na gesprekken met de ex- en de nieuwe minister van Binnenlandse Zaken, die beiden druk op hem hebben uitgeoefend.

Premier Dehaene maakte het ontslag van de rijkswachtchef gistermiddag bekend tijdens het kamerdebat over de ontsnapping van Dutroux. De regering kreeg, zoals verwacht, het vertrouwen van het parlement.

Dehaene bracht hulde aan de 'waardigheid en moed' van de commandant van de rijkswacht, net zoals hij ook het aftreden van de ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken prees. Hun ontslagen moeten niet worden gezien als 'een vorm van straf'. Volgens Dehaene nemen zij slechts hun verantwoordelijkheid 'in deze uitzonderlijke omstandigheden'.

Dehaene deed een oproep aan andere leidinggevenden om hetzelfde te doen. Maar tot woede van de oppositie omzeilde de premier vragen over de positie van ex-minister van Justitie Wathelet, tegenwoordig Europees rechter. Tijdens het debat ontvouwden vertegenwoordigers van het Vlaams Blok een spandoek met de tekst: 'Wathelet ontsnapt.'

Maar de druk op Wathelet, die in 1992 verantwoordelijk was voor de vervroegde vrijlating van de kinderverkrachter Marc Dutroux, nam gisteren verder toe. Ook SP-fractieleider Vanvelthoven sloot zich onverwacht aan bij de oppositie met een dringende oproep tot het aftreden van de Europees rechter. Hij noemde Wathelets ontslag 'een cruciale en onontbeerlijke voorwaarde tot het herstel van vertrouwen in de democratische instellingen'. Vanvelthoven, fractieleider van een regeringspartij, vond dat ook de positie van procureur-generaal Dejemeppe onhoudbaar is.

Het Brusselse parket faalde vooral in het onderzoek naar de vermissing van het Marokkaanse meisje Loubna Benaïssa. Maar Dejemeppe weigert uit zichzelf op te stappen en is in afwachting van de lopende tuchtprocedure tegen hem. Gisteren waarschuwde hij voor 'een heksenjacht' op magistraten en politiemensen.

Terwijl buiten het parlementsgebouw enkele honderden mensen demonstreerden tegen het falende beleid van de regering, haalde de oppositie in het volgepakte halfrond fel uit naar Dehaene. 'Uw handelsmerk is incidentele politiek', fulmineerde de liberale oppositieleider Dewael. Na elke schok in het land verschijnt de premier in paniek in de kamer en belooft beterschap. Maar na zoveel jaren van falend regeringsbeleid is er nog steeds niets veranderd, aldus Dewael. 'De hele regeerdoelstelling was verengd tot het halen van de EMU-norm van 3 procent.'

De VLD eiste samen met de andere oppositiepartijen het aftreden van de regering. Maar Dewael wist al vantevoren dat zijn moties van wantrouwen het niet zouden halen. Want de meerderheidspartijen hadden al besloten de regeringsleider 'slaafs' te volgen. 'Maar het vertrouwen van de bevolking zult u niet krijgen. Tussen uw regering en de bevolking komt het nooit meer goed.'

Buiten werden de demonstranten, omringd door een horde journalisten, op veilige afstand van het parlementsgebouw gehouden. 'Hoeveel kinderlijken gaat de euro kosten', vroeg een manifestant zich af. 'Dehaene kraait voor de laatste keer', voorspelde een ander, maar kreeg geen gelijk.

Dehaene kondigde gisteren versnelde hervormingen aan van politie en justitie. Er komt een Hoge Raad voor Justitie, die niet alleen controle gaat uitoefenen op de werking van het gerecht, maar ook beslist over benoemingen en bevorderingen 'volgens objectieve criteria'. Daarmee moet een einde worden gemaakt aan de politieke benoemingen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden