Bekijk hier waar de rechten van atheïsten onder druk staan

Ongelovigen worden in vrijwel alle landen ter wereld gediscrimineerd. Wereldwijd neemt hun aantal toe, maar hun rechten staan zwaar onder druk. Dit stelt de Internationale Humanistische en Ethische Unie (IHEU) in een rapport dat vandaag wordt gepresenteerd.

Beeld Joost van den Broek

In dertien landen riskeren atheïsten, vrijdenkers en andere niet-gelovigen zelfs de doodstraf op grond van wetten die afvalligheid en godslastering verbieden. Ook was er afgelopen jaar een toename van het aantal gerichte aanvallen van politieke leiders op atheïsten en humanisten.

Tekst gaat verder onder de kaart

Nederland behoort tot de weinige landen die volgens de IHEU het predikaat 'vrij en gelijk' verdienen, omdat ongelovigen er niet worden achtergesteld. In deze categorie vallen verder België, Sierra Leone, Kosovo en Taiwan.

In alle andere landen bestaan, in het gunstigste geval, wetten die religies of godsdienstige burgers bevoordelen. Discriminatie van anderen is dan een automatisch gevolg. 'Het bevorderen door de staat van godsdienstige privileges is een van de meest voorkomende vormen van tegen atheïsten gerichte discriminatie', aldus de IHEU.

Verrassend

Het mondiale overzicht in het rapport geeft een verrassend beeld. Democratische Europese landen als Denemarken, Duitsland, Italië en IJsland zijn op de wereldkaart vervaarlijk rood ingekleurd ('ernstige discriminatie'), de een na zwaarste van de vijf categorieën. Ook veel landen in Afrika en Azië vallen in deze groep, zoals Rusland, Turkije, Algerije, Birma en Maleisië.

Boris van der Ham, voorzitter van het bij de IHEU aangesloten Humanistisch Verbond, zegt dat zijn organisatie over deze werkwijze discussies heeft gehad met de opstellers van het rapport. De laatsten kozen ervoor landen strikt op de letter van de wet te beoordelen. Dat de wetspraktijk in sommige landen veel meer discriminatoir is dan in andere, blijkt vervolgens uit de toelichting in de landenparagrafen.

Van der Ham presenteert het rapport vandaag in Den Haag aan Tweede Kamer en regering. Voordien trekt het Humanistisch Verbond in een demonstratie langs de ambassades van Pakistan en Saoedi-Arabië, twee van de landen die de doodstraf kennen voor afvalligheid of blasfemie.

Boris van der Ham. Beeld Martijn Beekman

Het oud-D66-Kamerlid keerde gisteren terug uit Turkije, waar hij een bezoek bracht aan het dit voorjaar opgerichte Ateizm Dernegi (Atheïstische Associatie), de eerste organisatie van atheïsten in de islamitische wereld.

De associatie heeft een kantoor in Istanbul met de naam groot op het raam, maar dat betekent volgens Van der Ham niet dat de atheïsten er probleemloos kunnen opereren. 'Ik heb gezien hoeveel moed het vergt ervoor uit te komen dat je ongelovig bent', zegt hij. Mensen in overheidsdienst die zich profileren als atheïst, kunnen problemen krijgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden