'Bedrijven Z-Korea gebouwd op bloed en zweet arbeiders'

'De bedrijven die de economie in Zuid-Korea beheersen, zijn gebouwd op het bloed en zweet van arbeiders', zegt Kim You-mee, vice-voorzitter van de Hospitaal Werknemersbond (KFHU) in Zuid-Korea....

Van onze verslaggever

Frans Eggermont

UTRECHT

De Oostaziatische 'tijgers' worden voortdurend aangehaald als voorbeelden van landen met een succesvolle economische ontwikkeling. Maar het zijn de werknemers in de regio, die daarvoor de prijs moeten betalen, en die prijs is hoog, zegt Kim You-mee, die in 1988 Korea's eerste onafhankelijke vakbond voor ziekenhuispersoneel oprichtte.

Een werkweek van ruim vijftig uur is in Zuid-Korea doodnormaal, zo bleek tijdens de door de FNV en Amnesty International in Utrecht georganiseerde studiedag In de klauwen van de tijger. Arbeidsomstandigheden zijn er doorgaans gebrekkig, jaarlijks worden zo'n 150 duizend werknemers het slachtoffer van een bedrijfsongeval. Hoewel de lonen de afgelopen jaren zijn gestegen, zijn ze nog steeds laag. Dwang is het middel bij uitstek binnen bedrijven om de zaken geregeld te krijgen. Wie zich als werknemer verzet of een staking uitroept, kan rekenen op ontslag of arrestatie. Kim You-mee kan daarover meepraten. Nadat ze in 1990 een staking had geleid tegen onvrijwillige overplaatsing werd ze gevangen gezet. Op dit moment voert ze actie om te zorgen dat leden die wegens vakbondsactiviteiten zijn ontslagen door hun oude werkgever weer in dienst worden genomen.

De ideologische tegenstellingen tussen Noord- en Zuid-Korea hebben de voormalige militaire machthebbers lange tijd een handvat gegeven voor het onderdrukken van vakbondswerk. Vakbondswerkers hing altijd arrestatie boven het hoofd op beschuldiging van 'staatsondermijnende activiteiten.' De ontwikkelingen van de laatste jaren in Zuid-Korea suggereren dat de maatschappij opener en vrijer wordt.

Maar de wetten die door het voormalige militaire regime werden gebruikt om vakbondswerk te onderdrukken, zijn nog onverminderd van kracht. Alleen bedrijfsbonden worden erkend. Het opzetten van een tweede bond binnen een bedrijf of bedrijfstak is illegaal.

'Sinds het aantreden van de zogenaamde burgerregering van Kim Young-sam, zijn de omstandigheden niet verbeterd', aldus Kim You-mee. 'Integendeel: het aantal ontslagen of opgepakte werknemers is gestegen. Alleen al in 1995 werden 120 arbeiders gearresteerd of gezocht door de politie.'

Dit jaar zijn hervormingen binnen de Zuidkoreaanse arbeidswetgeving opnieuw uitgesteld 'om redenen van internationale concurrentie'. Op 23 november, de dag dat de eerste onafhankelijke overkoepelende Koreaanse vakcentrale KCTU werd opgericht, werd de net gekozen voorzitter Kwon Young-kil door de politie opgepakt en gevangen gezet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden