Beatrix werkt in stilte aan haar imago

Koningin Beatrix en prins Willem-Alexander voeren in het diepste geheim gesprekken over de toekomst van de monarchie. Het staatshoofd heeft zich de toegenomen kritiek op haar functioneren aangetrokken....

De Huis ten Bosch-gesprekken zijn bedoeld als verkennende bespiegelingen over de bedreigingen die op de monarchie afkomen en wijken duidelijk af van reguliere gesprekken die de koningin voert met vertegenwoordigers uit de samenleving. Bedreigingen voor de monarchie worden ook zeer letterlijk genomen. Zo schetste Welten de risico's voor de persoonlijke veiligheid van leden van het Koninklijk Huis.

Aan de gesprekken hebben een of meerdere malen deelgenomen prof. dr. D. J. Elzinga, staatsrechtgeleerde; prof. dr. J. Th. J. van den Berg, directeur van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten; voormalig Unilever-topman mr. M. Tabaksblat; de Groningse korpschef B. J. A. M. Welten; en prof. dr. mr. C. Schuyt, lid van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid.

De heren laten zich niet uit over de aard van het besprokene. Elzinga: 'Ik ben niet zo lang geleden inderdaad op paleis Huis ten Bosch geweest. Meer kan ik er niet over zeggen.' Van den Berg: 'Of ik daaraan deelneem? Dat zou kunnen.' Welten: 'Het klopt dat ik op het paleis ben geweest en daar wil ik het heel graag bij laten.' Schuyt: 'Ik respecteer de afspraak van vertrouwelijkheid, al ben ik zeer benieuwd hoe u aan deze lijst komt.'

Aan de vooravond van haar twintigjarig ambtsjubileum, op 30 april 2000, besloot Beatrix tot een heroriëntatie op haar koningschap. Ze heeft zich de kritiek, die de voorbije jaren uit de bestuurlijke bovenlaag van Nederland aanzwol, aangetrokken. Ook is het staatshoofd er onder premier Kok niet goed in geslaagd buiten publicitaire affaires te blijven. De afgelopen jaren is zij meermalen in opspraak geraakt.

De incidenten en de twijfel over wat de toekomst brengen zal, hebben geleid tot beraad met een groep vooraanstaande Nederlanders. De gesprekken zijn gemodelleerd naar de Drakenstein-gesprekken, die Beatrix en prins Claus in de jaren zeventig voerden ter voorbereiding op het koningschap.

Ten paleize wordt de opdringerigheid van de media ook als een bedreiging ervaren. Beatrix heeft zich daarom laten informeren over hun verhouding met de monarchie. Recent ontving zij in dat kader C. Smaling, voorzitter van de Raad van Bestuur van uitgever PCM ; A. Joustra, hoofdredacteur van Elsevier, en drs. K. Lunshof, adjunct-hoofdredacteur van De Telegraaf. Smaling: 'Ik doe nooit mededelingen over mijn agenda.' Joustra: 'Geen commentaar.' Lunshof: '. . .'

Een hofdignitaris zegt dat Beatrix door de paleisgesprekken 'belangrijke accentverschuivingen' in haar ambtsvervullig heeft aangebracht, bijvoorbeeld naar 'de nieuwe Nederlanders', om zo bij de tijd te blijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden