Beatrix: Bernhard pleegde hoogverraad

Het boek 'Beatrix. Dwars door alle weerstand heen', dat volgende week verschijnt, biedt een zeldzaam inkijkje in het privéleven van de Oranjes. De Volkskrant las het boek vast en verzamelde enkele citaten.

Koningin Beatrix. Beeld photo_news

Koningin Beatrix heeft het prins Bernhard en toenmalig hoofdredacteur van de Volkskrant Pieter Broertjes buitengewoon kwalijk genomen dat de Volkskrant in 2004 kort na zijn dood een postuum interview publiceerde. De vorstin noemde het binnenskamers hoogverraad en een doodzonde: 'Welke man hebben we eigenlijk begraven?', vroeg zij zich af. Over Broertjes zei Beatrix: 'Hij heeft een nummer gemaakt. Zijn vriendschap misbruikt voor een journalistiek doel.'

Dit blijkt uit het boek 'Beatrix. Dwars door alle weerstand heen' van journaliste Jutta Chorus, dat volgende week verschijnt. Daarin biedt Chorus een zeldzaam inkijkje in het familieleven van de Oranjes. Zij sprak voor een biografisch portret over de scheidende koningin met hofdames, huisvrienden, oud-premiers en andere vertrouwelingen. Beatrix sprak zij niet, maar op gezag van de zegslieden citeert zij de koningin niettemin vaak letterlijk. Alle precaire kwesties uit Beatrix' regeerperiode komen aan bod.

Bernhard postuum
Na ruim dertig gesprekken met de prins over een periode van jaren onthulden Volkskrant-journalisten Pieter Broertjes en Jan Tromp in 2004 in een voor zijn dood door Bernhard geautoriseerde tekst het bestaan van twee buitenechtelijke dochters, zijn bagatelliserende kijk op de Lockheedaffaire en de relaties met zijn dochters en prinses Juliana. 'Welke man hebben we eigenlijk begraven?', vroeg Beatrix zich na publicatie van het interview af. Volgens voormalig grootmeester Pim Waldeck had Bernhard door de publicatie afgedaan bij zijn dochters.

Oud-hoofdredacteur Broertjes schreef Beatrix nog een brief waarin hij uitlegde waarom hij buiten medeweten van het hof en de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) tot dit project was gekomen. Beatrix liet via haar particulier secretaris weten dat Broertjes de prins tegen zijn onverantwoorde, loslippige gedrag in bescherming had moeten nemen. Broertjes: 'In de ogen van de Oranjes had ik mijn eer verspeeld.'

Aan het interview lag de frustratie van de prins ten grondslag dat hij zich niet mocht uiten over allerlei publicaties die hem raakten. Een eerder verzoek voor een interview in de millenniumbijlage van de Volkskrant was afgewezen in een vergadering op paleis Huis ten Bosch. Bernhard bepleitte het verzoek tegenover directeur-generaal Eef Brouwers van de RVD, minister-president Wim Kok en het hoofd van het Koninklijk Huis, zijn dochter Beatrix. Kok vond Bernhard 'een ongeleid projectiel' en de kans op reputatieschade te groot. Beatrix liet ten paleize volgens Kok geen misverstand bestaan over de vraag van haar vader: 'Ze wilde het onder geen beding.'

Daarna belde Bernhard Broertjes: 'Ze hebben het me verboden.' Kort daarna reden Broertjes en Tromp naar paleis Soestdijk en stelden Bernhard voor na zijn dood een reeks geheime interviews te publiceren. 'Hij viel er onmiddellijk voor', zegt Tromp. 'Bernhard: 'Jullie bedoelen dat jullie het in de krant zetten als ik de pijp uit ben?' We hebben daar heel hard om gelachen, alledrie.'

Vandaag in de Volkskrant: Beatrix vond de vriendinnen van haar zoons nooit goed genoeg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.