Beatrix bepleit verdrag bij Thai

Koningin Beatrix zal deze week tijdens haar staatsbezoek aan Thailand de kwestie van de vijftien Nederlandse drugsgevangenen aansnijden in een persoonlijk gesprek met koning Bhumibol....

Tevens wordt in een laatste diplomatiek offensief geprobeerd gratie te krijgen voor twee ter dood veroordeelde Nederlanders uit Rotterdam. Dit bevestigen goed ingevoerde bronnen.

Het is ongewoon dat de koningin op internationaal niveau een dergelijk politiek gevoelig onderwerp aansnijdt. De Thaise koning heeft echter grote invloed op de rechterlijke macht. Koningin Beatrix heeft hierover meermalen gesproken met de ministers Donner van Justitie en Bot van Buitenlandse Zaken.

De verwachting is dat in de week na het staatsbezoek een verdrag wordt getekend waarin mogelijk wordt gemaakt dat veroordeelden van drugsdelicten na acht jaar de rest van hun straf in Nederland uitzitten. De Nederlandse ambassadeur Gerard Kramer zei zondag in Bangkok te verwachten dat er 'kort na het staatsbezoek wordt getekend'. Thailand heeft al met tien Europese landen een dergelijk verdrag getekend. De totstandkoming van het verdrag is bespoedigd door het staatsbezoek dat Beatrix vanaf vandaag brengt met Willem-Alexander.

Tijdens het jaarlijkse overleg dat Beatrix voert met de minister van Buitenlandse Zaken over het inkomende en het uitgaande staatsbezoek, gaf zij de vorige minister, De Hoop Scheffer, te kennen dat zij in 2004 naar Thailand wilde.

In de daarop volgende contacten tussen Buitenlandse Zaken en het hof werd door diplomaten duidelijk gemaakt dat een staatsbezoek alleen kon als er zo'n gevangenenverdrag zou worden getekend. De koningin moest het risico van gezichtsverlies nemen: als de Thai onwrikbaar bleven, zou het staatsbezoek worden afgelast.

Minister Donner van Justitie bleek echter niets te voelen voor het verdrag, omdat hij het Thaise strafrechtsysteem niet wilde erkennen.

De opstelling van Donner leidde tot botsingen met zijn partijgenoot De Hoop Scheffer. De minister van Buitenlandse Zaken wees Donner op de druk van de publieke opinie, op de rechtsgang rond Machiel Kuijt én op het lot van de overige veertien Nederlanders die onder slechte omstandigheden hun straf uitzitten. Pas vorige maand maakte Donner zijn draai, toen Bot De Hoop Scheffer was opgevolgd.

In de onderhandelingen bewogen de Thai langzaam . De Thaise minister van Buitenlandse Zaken Surakiart Sathirathai reageerde woedend op de ontsnapping uit Thailand op borgtocht van de zoon van Gretta Duisenberg, Peter Bédier de Prairie. 'Het heeft de onderhandelingen vertroebeld en vertraagd', zo zegt een Nederlandse minister.

Tegelijkertijd werd in Thailand de boodschap opgepikt dat koningin Beatrix niet zou langskomen als er geen bevredigend verdrag kon worden getekend. Verschillende ambtelijke delegaties reisden naar Bangkok . Desalniettemin werd het noodzakelijk geacht tussen kerst en oud en nieuw voormalig minister van Buitenlandse Zaken Hans van den Broek in te zetten als speciale afgezant van de Nederlandse regering om de laatste details te bespreken. Illustratief voor de verwevenheid van de reis van koningin Beatrix met de onderhandelingen is dat aan Thaise diplomaten duidelijk werd gemaakt dat Van den Broek langskwam 'ter voorbereiding van het staatsbezoek'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden