NieuwsMH17

BBC: MH17-verdachte opgepakt door rebellen om hem te ‘beschermen’ tegen ontvoering

Een van de verdachten in het MH17-proces, Leonid Chartsjenko, zit in detentie in de rebellenrepubliek Donetsk. Gespeculeerd wordt dat de pro-Russische separatisten daarmee willen voorkomen dat hij in handen van de Oekraïense autoriteiten valt.

Een stil protest: 298 lege stoelen die door nabestaanden van de MH17-slachtoffers werden neergezet bij de Russische ambassade in Den Haag. Beeld EPA

Chartsjenko staat momenteel in het MH17-proces bij verstek terecht wegens zijn aandeel in het neerschieten van het Maleisische toestel boven het oosten van Oekraïne. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden om het leven. Naast Chartsjenko, een Oekraïner, staan nog drie Russen terecht.

De 47-jarige Oekraïner die destijds bij de inlichtingendienst van de rebellenrepubliek zat, was volgens de aanklacht betrokken bij het vervoer van de Buk-raketinstallatie naar de lanceerlocatie. Hij zou ook betrokken zijn geweest bij het transport van diezelfde installatie terug naar Rusland.

Leonid Chartsjenko was volgens het Nederlandse Openbaar Ministerie rechtstreeks betrokken bij het vervoer van de raketinstallatie waarmee vlucht MH17 werd neergeschoten. Beeld ANP Handouts

Volgens de Russisch-talige BBC werd Chartsjenko op 11 maart, twee dagen na het begin van het MH17-proces, in zijn woning in Donetsk gearresteerd. Volgens mensen die samen met hem hebben gediend zou hij zijn opgepakt wegens verboden wapenbezit en het uitvoeren van een illegale huiszoeking. Beide beschuldigingen zijn volgens hen ‘belachelijk’. Volgens een van hen hebben de autoriteiten hem zelf het wapen gegeven voor zijn veiligheid, nadat hij was aangeklaagd in de MH17-zaak.

Gevangenenruil 

Chartsjenko’s vroegere kameraden hebben het idee dat de autoriteiten hem vast hebben gezet om te voorkomen dat hij zal worden ontvoerd door de Oekraïense geheime diensten. Vorig jaar zomer slaagden de Oekraïense veiligheidsdienst SBOe erin Vladimir Tsemach uit zijn huis in rebellengebied te ontvoeren. Tsemach had ten tijde van de ramp met MH17 de leiding over de luchtverdediging in Snizjne, vlakbij de plaats waarvandaan de Buk-raket werd afgevuurd.

Daarmee kreeg het internationale onderzoeksteam JIT een belangrijke getuige in handen. Maar Kiev liet Tsemach eind 2019 gaan in het kader van een gevangenenruil met Rusland. Het Kremlin weigerde op het laatste moment de ruil te laten doorgaan, als Kiev Tsemach ook niet zou laten gaan. Dat werd opgevat als een teken dat Moskou kennelijk iets te verbergen heeft. Tsemach is geen Rus, dus was het onduidelijk waarom Rusland hem ‘terug’ wilde hebben.

Volgens bronnen van de BBC zit Chartsjenko nu in voorarrest in een detentiecentrum van het ministerie van Justitie van de rebellenrepubliek in Donetsk. Zijn voorarrest zou vorige week met twee maanden zijn verlengd. ‘Chartsjenko woonde tot op het laatste moment rustig in Donetsk en had er geen idee van dat er iets met hem zou kunnen gebeuren’, vertelde een vroegere kameraad van Chartsjenko. ‘Mogelijk proberen ze hem op deze wrede manier te beschermen, maar het is wel een heel vreemde manier om iemand zo te beveiligen'.

Chartsjenko, die bij de rebellen bekend stond onder de bijnaam ‘Krot’ oftewel ‘Mol’, sloot zich in de zomer van 2014 bij de inlichtingendienst van de separatisten aan. Hij werkte nauw samen met Sergej Doebinski, een vroegere officier van de Russische militaire inlichtingendienst GROe, die nu ook terecht staat in het MH17-proces.

Lees over de ontvoering van Tsemach door de Oekraïense geheime dienst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden