nieuws Oeigoeren

BBC: China gebruikt scholen om moslimkinderen bewust te scheiden van hun ouders

China probeert de islamitische identiteit van Oeigoeren in de provincie Xinjiang niet alleen te veranderen door mannen en vrouwen te ‘heropvoeden’ in kampen. Ook is er een campagne gaande om moslimkinderen bewust van hun families te scheiden en hen in internaten langzaam te ontdoen van hun geloof en taal.

Een heropvoedingskamp voor Oeigoeren even buiten de stad Hotan in de provincie Xinjiang. Beeld AFP

Dat stelt de BBC op basis van eigen onderzoek, officiële Chinese documenten en tientallen gesprekken met Oeigoeren in vooral het buitenland. De systematische campagnes zijn bedoeld om de moslims in de roerige provincie onder controle te krijgen.

Terwijl honderdduizenden Oeigoeren sinds drie jaar worden vastgehouden in de heropvoedingskampen, worden daarnaast op grote schaal internaten gebouwd. Ook worden campussen van universiteiten uitgebreid met nieuwe woongebouwen. De kinderen die worden opgevangen zijn vooral van de mannen en vrouwen die in de heropvoedingskampen worden vastgehouden of in gevangenissen. Alleen al in één dorp, zo blijkt uit documenten, werden ruim vierhonderd kinderen gescheiden van hun ouders.

De opvang van de kinderen werd gelijktijdig gepland met de vastzetting van de Oeigoeren in de kampen. Hoe massaal de opvang is, blijkt uit de groei van het aantal kinderen in kinderdagverblijven en peuterscholen. In 2017 steeg dit aantal in Xinjiang tot meer dan een half miljoen. Scoorde de provincie op dit punt jarenlang nog onder het gemiddelde, nu staat Xinjiang op de eerste plaats.

Straatbeeld van Kashgar, een stad in de provincie Xinjiang. Buitenlandse media kunnen moeilijk aan informatie komen over de situatie in Xinjiang omdat de Chinese regering journalisten in de gaten houdt. Beeld AFP

Uitbreiding kinderdagverblijven

De meeste kinderen die worden opgevangen, zijn Oeigoeren of van andere islamitische minderheidsgroepen. In het zuiden van de provincie, waar de meeste Oeigoeren wonen, heeft de regering zo’n miljard euro uitgegeven om kinderdagverblijven uit te breiden. In de gebouwen zijn ook slaapverblijven opgenomen. Op welke schaal de opvang plaatsvindt, bleek vorig jaar april in de regio Yecheng. Toen werden zo’n tweeduizend kinderen uit diverse dorpen ondergebracht in een middelbare school.

‘Ik weet niet wie voor ze zorgt’, zegt een moeder die in Istanbul terecht is gekomen, een stad waar veel Oeigoeren wonen. Anderen zijn naar de stad gevlucht. De minderheidsgroep heeft een historische band met Turkije. De moeder toont een foto van haar drie dochters. ‘Ik heb helemaal geen contact meer met ze.’ Een andere vrouw laat een foto zien van haar drie zonen en een dochter. ‘Ik heb gehoord dat ze naar een internaat zijn gebracht’, zegt ze.

Zo’n zestig Oeigoeren hebben in Istanbul aan de BBC verteld over de verdwijning van hun ruim honderd kinderen. Een vader zegt dat zijn vrouw is vastgezet. Hij weet niet wat er met zijn acht kinderen is gebeurd. Telefonisch contact met Xinjiang is moeilijk en gevaarlijk voor familieleden. ‘Ik denk dat ze zijn meegenomen naar een onderwijskamp van de regering’, vertelt hij.

Chinese ordetroepen in Urumqi. Tien jaar geleden kwam het in deze stad in Xinjiang tot flinke rellen. Sindsdien probeert Beijing de Oeigoeren en andere minderheden onder controle te krijgen. Beeld AP

China heeft het bestaan van de kampen voor volwassenen onlangs toegegeven. Beijing zag zich hiertoe gedwongen nadat onder andere satellietbeelden lieten zien dat op veel plekken in Xinjiang veel nieuwe omheinde gebouwen waren neergezet. Ook sloegen mensenrechtenorganisaties alarm. De Chinese regering weigert echter te spreken van heropvoedingskampen. Volgens Beijing gaat het om kostscholen waar de Oeigoeren onderwijstrainingen krijgen.

Meer lezen over heropvoedingskampen in China?


Gevangen in een heropvoedingskamp om een goede Chinees te worden

Naar schatting zo’n miljoen Oeigoeren, Kazachen en andere islamitische minderheden zitten vast in Chinese heropvoedingskampen. Een soort kostscholen, zegt Beijing. De gruwelijke verhalen van oud-gevangenen doen iets anders vermoeden. 

Ook de Verenigde Naties maken zich zorgen over de strafkampen voor moslims in China
De Chinese provincie Xinjiang is volgens de VN door meedogenloos hard beleid tegen islamitisch extremisme een ‘rechteloze zone’ geworden . Er zitten volgens de VN een miljoen moslims zonder enige vorm van proces vast in interneringskampen. Dinsdag buigen de VN zich erover.

China laat 2.000 Kazachen vertrekken uit strafkampprovincie Xinjiang
Tweeduizend Kazachen in de westelijke grensprovincie Xinjiang mochten begin 2019 plots de Volksrepubliek China verlaten. Als ze hun Chinese staatsburgerschap opgeven en verhuizen naar Kazachstan lopen ze geen risico meer in de beruchte kampen terecht te komen, waar de Chinese staat etnische minderheden interneert.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden