Basra heeft lering getrokken uit oorlog van 1991

Korte tijd nadat deze reportage werd gemaakt, kondigden Iraakse autoriteiten een verbod af voor journalisten om gebruik te maken van de weg tussen Basra en Bagdad....

Meer dan elke andere stad in het land heeft Basra de voorbije twee decennia de weerslag van oorlogen ervaren. Tijdens de acht jaar durende oorlog met Iran raakte de stad als gevolg van zijn ligging nabij het front zwaar beschadigd. In 1990 leverden Amerikaanse en Iraakse tanks rond Basra hevige gevechten. Ook nu klinkt dagelijks luchtalarm in de stad wanneer Amerikaanse en Britse vliegtuigen overkomen voor controlevluchten in de zuidelijke no-fly-zones. In december kwamen vijf mensen om tijdens een luchtgevecht.

In het ziekenhuis van Basra is lering getrokken uit eerdere ervaringen. 'In 1991 hadden we maar twee generatoren, nu hebben we er vijf. We kunnen 24 uur achter elkaar op onze generatoren draaien, mocht de stroom uitvallen', zegt Akram Hammoudi, directeur van het ziekenhuis. 'Ik 1991 was het heel moeilijk, nu zijn we goed voorbereid.'

Volgens Hammoudi is het ziekenhuis in staat ruim honderd gewonden per dag te behandelen. Tijdens de Golfoorlog werden dagelijks tachtig tot honderd gewonden binnengebracht. Veel gewonden vielen in de laatste weken van de oorlog, toen terugtrekkende Iraakse troepen in Basra op een opstand van de eigen bevolking stuitten.

De opstand die in veertien van de achttien provincies woedde, begon in Basra en werd door het regime met veel geweld neergeslagen, mede omdat de Amerikaanse luchtmacht er niet in slaagde voldoende steun te bieden. Volgens geruchten zouden bij het neerslaan van de opstand honderdduizend doden zijn gevallen.

Autoriteiten in Bagdad schreven die laatste tumultueuze weken van de Golfoorlog later toe aan buitenlandse krachten die een poging ondernamen chaos te creëren in Irak. Wie tegenwoordig in Basra navraag doet naar die gebeurtenissen stuit op stilzwijgen.

De suggestie of een nieuwe Golfoorlog een nieuwe binnenlandse opstand kan opwekken, wordt onomwonden beantwoord. 'De mensen zullen in hun huizen blijven. Er zijn zoveel oorlogen geweest en daar hebben we van geleerd', zegt Basel Salem. '1991 is een harde les geweest. We moeten in onze huizen blijven.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden