NieuwsBritse koningshuis

Barbecueënde prins Philip, koningin Elizabeth koopt een ijsje: opeens duikt de realityversie op van The Crown

Een documentaire uit 1969 die een inkijkje geeft in het dagelijks leven van de Windsors, koningin Elizabeth incluis, werd een halve eeuw geleden verbannen naar de kluis. Deze maand doken beelden van ‘Royal Family’ weer op, om vervolgens weer snel te verdwijnen.

Koningin Elizabeth (tweede van links) luncht met haar gezin: prinses Anne, prins Philip en prins Charles (vlnr) op Windsor Castle in 1968, tijdens het filmen van de documentaire, waarvoor de Britse koninklijke familie een jaar lang werd gevolgd. Beeld Getty Images
Koningin Elizabeth (tweede van links) luncht met haar gezin: prinses Anne, prins Philip en prins Charles (vlnr) op Windsor Castle in 1968, tijdens het filmen van de documentaire, waarvoor de Britse koninklijke familie een jaar lang werd gevolgd.Beeld Getty Images

De monarchie moet meegaan met de tijd, maar niet te snel. Dat is altijd het motto van de Britse koningin Elizabeth geweest. Daarom liet ze aan het einde van de Swinging Sixties televisiecamera’s toe tot Windsor Castle, zodat de bevolking kon zien dat de Windsors ook maar een gewone familie waren. Maar daar kreeg ze spijt van.

Ze droeg de BBC op om de documentaire in een kluis te stoppen. Op een of andere manier hebben de opgeborgen beelden een halve eeuw later toch hun weg gevonden naar de sociale media.

Het idee voor Royal Family, zoals de documentaire van Richard Cawston heette, ontstond na het succes van The life and times of Lord Mountbatten, een realitysoap avant la lettre. In de geest van de hervormingsgezinde jaren zestig kon het volk zien dat de Windsors stervelingen waren. Zodoende zagen de kijkers een barbecueënde prins Philip, een fietsende Charles (in tweed) en een koningin die een ijsje koopt. De natie huilde mee toen kleuter Edward de geknapte snaar in zijn gezicht kreeg van de cello die zijn oudere broer Charles bespeelde.

Hoogtepunt is de lakei die de zeven wortels voor een paard op een wit servet serveert.

Royal Family, gebaseerd op een jaar lang filmen, was indertijd een enorm succes, in elk geval in commercieel opzicht. Driekwart van de Britten bekeek indertijd de anderhalf uur durende fly-on-the-wall-documentaire die zowel door BBC als ITV werd uitgezonden. De BBC wist de uitzendrechten te verkopen aan 125 landen. Een deel van de opbrengst ging naar de British Academy of Film and Television Arts. De BAFTA-awards, de Britse versie van de Oscars, werden met geld van Royal Family nieuw leven ingeblazen.

Maar vanaf het begin was er scepsis. De jonge netbaas David Attenborough maakte zich zorgen om de inbreuk van de mystiek waar de koninklijke familie het van moet hebben. ‘Je vermoordt het koningshuis, met de film die je aan het maken bent’, zo waarschuwde hij regisseur Cawston. Dat bleek mee te vallen, maar de koningin was bij nader inzien niet gelukkig met het openen van de paleispoorten voor de televisie. Ze nam zich voor zoiets nooit meer te doen, en droeg de BBC op de documentaire voorgoed op te bergen.

Jarenlang zat Royal Family, waarop de sitcom The Royle Family gebaseerd is, in een beveiligd archief, onder de noemer Religious Programming. Begin dit jaar was de film plots te zien op YouTube – verspreid door een zekere ‘Philip Strangeways’. Op last van de BBC werd de video verwijderd, maar tienduizend mensen hadden hem inmiddels gezien. Bovendien is hij gedownload en online verspreid. Een gelukje voor de Windsors: Royal Family is minder spannend danThe Crown.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden