Banlieue niet alleen bolwerk van Sarkozy-haters

Als voormalig officier in het Franse leger voelt Adel Mechali zich ‘echt Frans’, ondanks zijn Tunesische afkomst. De 32-jarige huisvader is een man boordevol energie, net als de rechtse presidentskandidaat Nicolas Sarkozy, met wie hij een haat-liefdeverhouding heeft...

Want ook al woont Mechali in de banlieue , waar ‘Sarko’ op zijn minst omstreden is, toch zou hij zondag zomaar op hem kunnen stemmen. Al twijfelt hij nog.

Mechali: ‘Ik voel me Frans, maar wanneer Sarkozy begint over ‘nationale identiteit’, dan weet ik niet meer hoe ik het heb. Het is een soort racisme, want hij wil verschil maken tussen echte Fransen en mensen zoals ik. In Tunesië zien ze me als Fransman. Daar hoor ik er niet bij. Hier wil ik niet dat ze me als Arabier behandelen. Maar dat krijg je wel, als je over ‘nationale identiteit’ praat.’

Geen Sarkozy dus voor Mechali? ‘Ho, ho. Hij is wel veruit de sterkste kandidaat als het gaat om de veiligheid en de economie. Hij kent precies alle zwakke plekken van de staat. Hij weet waar het geld wordt verspild. En hij gaat al die mensen hier aanpakken, die bijstand vangen en tegelijk in een Mercedes rijden’, zegt hij, terwijl hij een wegwerpgebaar maakt naar een parkeerplaats van de cité van Chanteloup-les-Vignes.

Getto
Die buitenwijk ten noordwesten van Parijs geniet de reputatie een troosteloos getto te zijn, sinds het diende als décor voor de film La Haine, waarin de uitzichtloosheid van het banlieuebestaan werd verbeeld. Dat was halverwege de jaren negentig. Inmiddels is de renovatie van de wijk in volle gang, al staan er nog genoeg flats die aan de film doen denken.

Onder de bewoners valt opvallend weinig onverschilligheid over de presidentsverkiezingen te beluisteren – een betrokkenheid die ook is terug te vinden in het grote aantal inschrijvingen van nieuwe kiezers. Vooral de voorsteden rond Parijs maken gewag van een stroom van nieuwe kiezers.

Dat heeft veel, zo niet alles, te maken met Sarkozy. Als minister van Binnenlandse Zaken bouwde hij zijn reputatie op zijn harde houding jegens illegale immigranten en banlieuejongeren.

Wereldnieuws
‘Tuig’, noemde de minister de relschoppers, die in november 2005 drie weken lang de banlieues tot wereldnieuws maakten. Frankrijk reageerde diep verdeeld op die uitspraak. Een meerderheid trok partij voor Sarkozy maar een grote minderheid vond dat een minister zich niet zo kon laten gaan.

De episode van de banlieuerellen liet een diepe wond achter in het collectieve bewustzijn. Tijdens de verkiezingscampagne werd die opengereten, toen er rellen op het Gare du Nord uitbraken en Sarkozy die benutte om, polemisch als altijd, zichzelf te plaatsen tegenover de ‘fraudeurs’, ‘relschoppers’ en ‘mensen die Frankrijk haten’.

In het licht van die voorgeschiedenis is het niet moeilijk ‘Sarko-haters’ te vinden in een probleemwijk als Chanteloup-les-Vignes.

Verontrust
De 58-jarige Oumathe, een kalme, grijze man van Senegalese afkomst die als ambtenaar in een buurgemeente werkt, is zeer verontrust. ‘In de 37 jaar dat ik in Frankrijk woon, heb ik nog nooit een politicus gehoord die de mensen zo in twee groepen onderbrengt.’

Hij ziet een verband met de ‘gekozen’ immigratie, die Sarkozy voor Frankrijk voor ogen staat. ‘Hij wil niks meer te maken hebben met de arme mensen die uit de oude koloniën afkomstig zijn.’ Zijn keuze voor Ségolène Royal ligt vast. ‘Ze is ook nog eens in Senegal geboren’, glimlacht hij tevreden.

Kashima, een 33-jarige Afrikaanse moeder met blonde vlechtjes, kiest ‘natuurlijk’ voor een vrouw. Die staat voor ‘zachtheid en liefde’. Haar stem voor Royal is daarmee verklaard. Van Sarkozy, ‘met zijn voorkeur voor echte Fransen’, verwacht ze vooral een toekomst met meer discriminatie. ‘En dat is er nu al meer dan genoeg.’

Oorlog
Maar de banlieues zijn niet simpelweg bolwerken van Sarkozy-haters. Zo denkt Adel Mechali dat hij in de eerste ronde toch Sarkozy gaat stemmen, ‘omdat hij de beste is’, maar in de tweede ronde voor Royal kiest, ‘omdat ik niet wil dat het in de banlieues oorlog wordt.’

Ook de 32-jarige Stéphanie, moeder van drie kinderen en hulp op een lagere school, sluit Sarkozy zeker niet uit. In Royal heeft ze geen fiducie. ‘Dat klinkt misschien gek uit de mond van een vrouw, maar ik vind het herstel van Frankrijk toch echt mannenwerk.’

Ze heeft grote moeite om een vaste baan te vinden. ‘Ik wil daarom dat er dingen in dit land veranderen en Sarkozy is daarvoor de beste keuze. Ik ben alleen bang dat hij straks te hard van stapel loopt.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden