Banken gunnen Vestia rust om derivaten van de hand te doen

De Rotterdamse woningcorporatie Vestia kan voorlopig niet failliet gaan. Zij tekende woensdag een 'standstill' met elf banken.

Wat houdt dat in?

Het komt erop neer dat Vestia niet langer kwetsbaar is voor een verdere rentedaling. Dankzij een frauderende kasbeheerder, inhalige zakenbanken en falende toezichthouders kon Vestia de afgelopen jaren voor maar liefst 25 miljard euro aan derivaten kopen. Met deze complexe financiële producten gokte de corporatie op een rentestijging. Maar toen de rente steeds verder daalde, kwam Vestia in de problemen. Elf veelal buitenlandse derivatenbanken eisten voor honderden miljoenen aan margin calls, borgstellingen voor de negatieve waarde van de derivatenportefeuille.

Op dit moment heeft Vestia ongeveer 1,2 miljard euro aan borg gestort, maar door de recente daling van de rente kunnen de banken officieel 2,6 miljard euro opeisen. Dat zou voor de grootste woningcorporatie van Nederland bijna zeker een faillissement betekenen.

Met de standstill is nu afgesproken dat banken geen verdere margin calls zullen geven. Dit geeft de corporatie een adempauze waarin zij de derivatenportefeuille kan afbouwen.

Maar een definitief akkoord is het dus niet?

Nee. Daarvoor hebben de banken en Vestia nu nog 'enkele weken' de tijd, schrijft Vestia in een verklaring. De partijen gaan samen op zoek naar 'een stapsgewijze aanpak' om de derivatenkerstboom af te tuigen 'op een ordentelijke en gecontroleerde manier'.

Wat zijn de mogelijke uitkomsten van dat overleg?

Vestia verwijt de elf betrokken banken dat zij hun zorgplicht hebben verzaakt en wilde in eerste instantie dat zij alle 30 procent van hun derivaten zouden afschrijven. Zo'n hair cut is in theorie dus nog steeds een mogelijke uitkomst.

Maar de bankiers vinden dat geen acceptabele oplossing. Naar hun mening is het oneerlijk: banken die al enkele jaren geen zaken meer doen met Vestia en de corporatie relatief simpele producten hebben verkocht, worden even hard 'gepakt' als de collega's die tot vorig jaar zeer exotische derivaten aan Vestia hebben gesleten.

De banken stellen daarom voor dat Vestia deskundigen inhuurt die moeten beoordelen welke delen van de derivatenportefeuille acuut gevaarlijk zijn, welke niet en welke over een langere periode kunnen worden afgebouwd. Op basis van dat inzicht moet per bank worden bekeken welke contracten ontbonden worden en wie daarvoor de rekening betaalt.

Ten slotte is er nog de mogelijkheid dat het overleg uiteindelijk alsnog stuk loopt. Dan kan het uitmonden in een juridisch steekspel. Niemand weet precies hoe zo'n strijd zal aflopen. Maar het ligt voor de hand dat het lang zal duren en alleen advocatenkantoren er garen bij zullen spinnen.

Wat betekent dit voor alle bouwplannen van Vestia?

Alle projecten waar Vestia juridisch onderuit kon, zijn voorlopig on hold gezet. Het gaat onder andere om grote herstructureringsprojecten in de achterbuurten van Den Haag en Rotterdam. Pas als duidelijk is hoeveel de afwikkeling van het faillissement kost, kan Vestia bepalen waar de schop alsnog de grond in kan. Minister Liesbeth Spies van Binnenlandse Zaken had om die reden al geëist dat er voor juni overeenstemming zou zijn tussen de banken en Vestia. Dat gaat dus nog een paar weken duren, zeggen de onderhandelaars. Het lijkt een optimistische schatting.

En wat gebeurt er intussen met de organisatie?

Directeur Erik Staal heeft begin dit jaar plaats gemaakt voor interim-bestuurders en kasbeheerder Marcel de V. zit inmiddels bijna twee maanden in voorlopige hechtenis. Maar er zullen meer werknemers bij Vestia weg moeten. De komende jaren verdwijnen zo'n honderd van de ruim duizend banen, is de schatting. Het gaat onder andere over werknemers op de afdeling projectontwikkeling, die nu veel minder werk hebben. Maar ook in andere delen van de organisatie wordt gesneden. Gedwongen ontslagen zijn voorlopig niet aan de orde, blijkt uit het sociaal plan dat Vestia woensdag openbaar maakte.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden