Bakermat van de Hollandse aanval is offensief vleugellam

Waar zijn de flankspelers? Bijna nergens. Waar zijn de spitsen? Bijna nergens. Hoe fraai de treffer van Ajax ook was, het clubvoetbal in Nederland heeft offensief zorgen.

AMSTERDAM - Een aanvallersland verkeert in nood. Op een cruciale avond in november, maand van beslissingen, viel het Nederlandse vlaggeschip van het voetbal aan met een linksbuiten die spits is, een spits die middenvelder is en een rechtsbuiten die van alles is, maar geen rechtsbuiten.


Dat is Ajax dus, in een offensieve notendop: in aanvallend opzicht vaak aandoenlijk ongevaarlijk. Ajax betracht echter ook engelengeduld. Eindeloos geduld heeft trainer Frank de Boer, om bijna letterlijk toe te zien hoe de kasplantjes in de kweekkast van sportcomplex de Toekomst groeien en groeien, totdat hij ze mag loslaten in de arena's van het topvoetbal.


Eindeloos zijn soms ook de combinaties van Ajacieden, veel langer dan bedoeld misschien, juist omdat voorin het aanvallende genie ontbreekt. Maar woensdag was de uitbetalingsdag voor al dat geduld, dankzij een schitterende combinatiegoal, alsof Ajax wilde benadrukken met welk soort voetbal het de wereld wil plezieren.


Maar die treffer maskeert de problemen, want de aanval is lang niet goed genoeg. Spits Sigthorsson trekt dus vooral naar binnen, vanaf links, hongerig als hij is naar de punt van de aanval. De Jong is te traag voor het centrum, hoewel hij altijd zijn rendement heeft. Schöne verlangt naar het middenveld en scoort ook als hij zwervende is.


Een IJslander, een Nederlander en een Deen. Ajax, de Hollandse bakermat van de aanval, is offensief in verval. En Ajax is niet de enige club in Nederland. Het is als met politici die geen besluit meer durven nemen, als met zangers die hun stem zijn verloren.


Het gaat in de talloze verhalen over de teloorgang van het Nederlandse clubvoetbal vaak over slecht verdedigen. Het zou veel vaker moeten gaan om goed aanvallen. Het offensief, dát is de Nederlandse natuur. Niet verdedigen, aanvallen.


Waar zijn de flankspelers, de jongens die passeren? Bijna nergens. Waar zijn de spitsen? Bijna nergens. De Sa, een echte flankspeler, zit woensdag niet bij de selectie. Dan toch liever Schöne rechtsbuiten. Spits Hoesen is bankzitter, net als Andersen en Fischer.


Hoe vaak zeggen Nederlandse trainers niet: ach, al de kansen, hebben jullie ze geteld? We waren toch beter. Maar scoren is ook een kwaliteit van voetbal, de cruciale kwaliteit zelfs.


Wie tegenwoordig goed kan aanvallen, voetbalt bij een buitenlandse club. Feyenoord hangt aan Pellè, Vitesse aan Piazon en Ibarra, Heerenveen aan Finnbogason, AZ aan andere IJslanders. Allemaal buitenlanders. Nederlandse aanvallers zijn best schaars, althans, hele goede Nederlandse aanvallers, mannen die het verschil maken.


Is het Nederlands clubvoetbal in Europese zin dan werkelijk zo diep gezonken als in de horrorverhalen van de laatste weken? In bepaald opzicht wel. Sinds 2007 (PSV) is nooit meer de tweede fase van de Champions League bereikt. Ajax kan dat nog steeds doen.


En overwinteren wil De Boer intens graag. Hij had twee seizoenen geleden wat pech, na de uitschakeling met 8 punten en dubieuze omstandigheden rond Dinamo Zagreb - Lyon (1-7). Vorig seizoen was daar de onmogelijke groep met al die kampioenen, Real, Dortmund en Manchester City. Maar nu? Hier gelden geen excuses.


Hoe aardig Ajax ook meedoet. Ajax was niet veel minder dan AC Milan. Ajax is, ondanks de nederlaag in Glasgow, sowieso beter dan Celtic, zeker qua voetbal. Natuurlijk zakt Nederland niet naar Schots niveau af, zelfs als opnieuw van Celtic was verloren. Schotland heeft na de afzink van Rangers alleen Celtic, terwijl Nederland wel zes clubs heeft die kampioen kunnen worden. En de beste van Celtic was een Nederlander, Van Dijk.


In de Europa League, in bepaald opzicht het werkelijke niveau van het clubvoetbal, valt het nog enigszins mee, ondanks de vroege afgang van Utrecht, Vitesse en Feyenoord. AZ en PSV hebben een gerede kans om te overwinteren en de matige 23ste plaats op de Europese ranglijst van dit seizoen nog een wat beter aanzien te geven.


Nee, in eerste instantie is het probleem van het Nederlandse clubvoetbal vooral een aanvallersprobleem. Dus leer pingelen. Rond af. Scoor. Laat het net bollen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden