'Bagdad krijgt veto over troepenmacht'

De Iraakse interim-regering die op 30 juni zal worden gevormd, krijgt een veto over het inzetten van troepen van de coalitie. Dit heeft de Britse premier Tony Blair dinsdag gezegd tijdens zijn maandelijkse persconferentie...

'De uiteindelijke politieke controle komt in handen van de regering. Dat houdt de overdracht van soevereiniteit in', aldus Blair. Volgens de ontwerpresolutie krijgt de interim-regering weliswaar soevereiniteit, maar slechts beperkte zeggenschap over de coalitietroepen. Er wordt niet in gezegd dat de troepen het land moeten verlaten als de regering dat zou willen.

Maar volgens Blair heeft de regering wel degelijk de uiteindelijke zeggenschap. Op de vraag van verslaggevers of de regering militaire acties als die in Falluja zou kunnen blokkeren, antwoordde Blair dat elke actie de instemming van de Iraakse regering moet hebben. 'Het zijn de Iraakse regering en het volk die besluiten of de troepen mogen blijven.'

De premier ging daarbij in op kritiek op de maandag gepresenteerde ontwerpresolutie bij de Veiligheidsraad. Daarin stellen Groot-Brittannië en de VS dat een nieuw Iraaks bestuur politiek volledig soeverein zal zijn, maar tevens voorziet de tekst erin dat de buitenlandse militairen, die onder Amerikaans commando blijven, 'alle noodzakelijke maatregelen' kunnen nemen ten behoeve van de veiligheid.

De belangrijkste tegenstanders van de oorlog in Irak, Rusland en Frankrijk, reageerden dinsdag gematigd positief op de ontwerptekst. Beide landen hebben vetorecht binnen de Veiligheidsraad. 'Het is een ontwerp, een ontwerp waarover gediscussieerd moet worden en dat moet worden verbeterd', aldus de Franse minister van Buitenlandse Zaken Michel Barnier.

In een telefoongesprek heeft president Chirac gisteren de Franse zorgen aan president Bush uiteengezet. 'De president heeft opnieuw zijn overtuiging herhaald dat de overdracht van soevereiniteit reëel moet zijn en als zodanig door de Irakezen moet worden opgevat. De datum van 30 juni moet een werkelijke verandering markeren', aldus een verklaring van de president.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov zei dat 'de belangrijkste kwestie is wie de macht in Irak overneemt'. Hij voegde eraan toe dat daarover nu wordt onderhandeld. 'We zullen onze positie bepalen als we in staat zijn te beoordelen of de nieuwe regering in de ogen van de bevolking geloofwaardig is.'

De Amerikaans-Britse ontwerpresolutie over Irak is in de ogen van de Iraakse bestuursraad 'minder dan verwacht'. Dat heeft de voorzitter van de raad, Ghazi al-Yawer, gisteren gezegd op een persconferentie in Bagdad. De VS en Groot-Brittannië hebben te weinig rekening gehouden met de wensen van de bestuursraad, aldus Al-Yawer.

Hij zei wel de noodzaak te zien van de aanwezigheid van buitenlandse militaire soldaten na 30 juni. Volgens de raad zal de multinationale troepenmacht 'eerder nog maanden dan jaren' in Irak blijven.

Human Rights Watch uitte kritiek op de resolutie. Volgens de mensenrechtenorganisatie blijven de VS ook na 30 juni het laatste woord houden. 'Er bestaat niet zoiets als een light versie van soevereiniteit', aldus HRW.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden