Baas geheime dienst maakt 'vuistje' met Duterte: dit gaat veel Australiërs te ver

In de verkiezingstijd balde iedereen graag een vuistje met Rodrigo Duterte. Het was zijn handelsmerk. Geen handdruk, geen high five, maar stoer met de knokkels naar voren. De vuist paste ook gewoon beter bij 'Dirty Harry' Duterte, oftewel 'The Punisher', de man die beloofde alle criminelen in de Filipijnen om zeep te zullen helpen. Hij heeft als president naar schatting al tussen de 8.000 en 13.000 doden op zijn geweten, en wie nu nog vuist met Duterte maakt zich toch een beetje medeplichtig. Dat vinden ze in ieder geval in Australië.

De baas van de Australische buitenlandse inlichtingendienst Nick Warner (l) met de Filipijnse president Rodrigo Duterte. Beeld EPA

Daar verscheen op het internet een foto van Nick Warner met de Filipijnse president, allebei met een brede lach en een uitgestoken vuist. Zij zijn overduidelijk beste maatjes: Warner, de baas van de Australische buitenlandse inlichtingendienst, en Duterte wiens 'oorlog tegen drugs' alle mensenrechten schendt. In Australië stak meteen een kleine twitterstorm op; dat zo'n hooggeplaatste Australiër niet vies was van de vuile handen van Duterte, ging menigeen te ver.

De foto werd dinsdag door de presidentiële staf verspreid na het bezoek van de Australiër aan Duterte's paleis in Manilla. Duterte was er duidelijk blij mee. Hij kon wel wat steun gebruiken in een week waarin hij van alle kanten onder vuur lag vanwege de oorlog tegen drugs. Op straat werd gedemonstreerd, en zelfs de allerhoogste leiders van de katholieke kerk eisten dat er een einde moet komen aan de door Duterte gesanctioneerde moorden.

Nachtelijke razzia's

De afgelopen week was de bloedigste in de geschiedenis van de Filipijnse oorlog tegen drugs. In nachtelijke razzia's werden meer dan 90 mensen door de politie doodgeschoten. Allemaal zouden zij zich verzet hebben tegen hun arrestatie. Onder de doden was ook de 17-jarige Kian Loyd delos Santos. Zijn dood zou de aanleiding worden van de aanzwellende protesten.

Volgens de politie had hij op de agenten geschoten toen die hem wilden arresteren, en was hij vervolgens 'uit noodweer' doodgeschoten. Al snel doken beelden van beveiligingscamera's op die het tegendeel bewezen. Daarop was duidelijk te zien hoe twee agenten Delos Santos in de houdgreep houden. Ze sleurden hem een steegje in, terwijl hij smeekte: 'Kan ik alsjeblieft naar huis. Ik moet morgen naar school.' In het steegje joegen de agenten een kogel door zijn hoofd.

(tekst gaat verder onder de afbeelding)

De Filipijnse president Duterte (in het wit) met zijn kenmerkende gebalde vuist. Beeld epa

Zelfs Duterte kon dit niet meer rechtpraten. Hij moest toegeven dat 'het mogelijk was dat onschuldigen het slachtoffer werden van de oorlog tegen drugs', en hij beloofde dat de schuldigen gestraft zouden worden. Ook verbood hij agenten voortaan te schieten op mensen 'die op hun knieën zitten en smeken om hun leven'. Maar daarmee kon hij de opkomende woede niet meer bezweren.

De dood van Kian Loyd delos Santos is er één te veel. Voor het eerst sinds het begin van de vuile oorlog gingen honderden woedende Filipino's de straat op, en aartsbisschoppen, onder wie kardinaal Luis Antonio Tagle van Manilla, spraken zich uit tegen de moordcampagne van Duterte.

En met deze Duterte stond de Australische inlichtingenbaas dus vrolijk op de foto. Parlementariër Anthony Byrne noemde de foto 'compleet ongepast'. Elaine Pearson, hoofd van mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch, zei er 'ziek' van te zijn; dat iemand zo vriendschappelijk omgaat met 'iemand die duizenden doden op zijn geweten heeft'.

De Australische minister van Buitenlandse Zaken, Julie Bishop, probeerde donderdag de ophef te sussen. 'Hij heeft het vast niet zelf bedacht', zei zij over Warner. Mensen moeten er niet zo zwaar aan tillen. Dat doet zij zelf ook niet. Toen zij een maand geleden Duterte bezocht, liet die na afloop opgelucht weten dat Australië zijn kritiek 'aanzienlijk had afgezwakt', en dat Bishop de mensenrechten 'alleen maar terloops' ter sprake had gebracht. Alleen een vuist kon er toen nog niet vanaf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden