Nieuws Dubbele nationaliteit

Baanbrekend: mogelijk toch je ‘verlopen’ paspoort terug na tien jaar buitenland

Nederlanders met een dubbele nationaliteit die hun Nederlanderschap verloren omdat ze meer dan tien jaar onafgebroken in een land buiten de Europese Unie verbleven, maken door een baanbrekende uitspraak van het Europees Hof van Justitie kans om hun Nederlanderschap terug te krijgen.

Na de uitspraak van het Europees Hof van Justitie kan de rechter per individu toetsen of of het redelijk is dat iemand zijn paspoort is ontzegd. Beeld ANP

De uitspraak opent de deur voor een gang naar de rechter, die per individueel geval kan toetsen of het redelijk is dat iemand zijn paspoort is ontzegd. Nu verliest een Nederlander die tien jaar buiten de EU verblijft en geen nieuw paspoort heeft aangevraagd automatisch het recht op verlenging.

Het Europees Hof kwam tot dit oordeel naar aanleiding van drie zaken, waaronder die van een in Canada geboren Nederlandse vrouw, naar wie dit arrest – het Tjebbes-arrest – is vernoemd. Ze diende haar aanvraag voor een nieuw Nederlands paspoort zes jaar na de vervaldatum van haar oude document in. Het ministerie van Buitenlandse Zaken concludeerde dat de vrouw hierdoor haar Nederlanderschap was verloren en wilde de aanvraag om die reden niet in behandeling nemen.

De vrouw toog naar de rechter. Omdat ze met het verlies van haar Nederlanderschap ook haar Europees burgerschap kwijt zou raken, vroeg de Raad van State het Europees Hof om duidelijkheid te verschaffen over het automatische verlies van het Nederlanderschap.

De Nederlandse regeling is weliswaar niet in strijd is met het Europees recht, zo oordeelde het Hof, maar in bepaalde gevallen zal wel onderzocht moeten worden wat de gevolgen zijn van het nationaliteitsverlies.

Banden met Nederland

Wat hiervan de precieze uitwerking is, moet nog blijken. ‘Voor iemand die twintig jaar geleden zijn laatste paspoort heeft aangevraagd, geen Nederlands spreekt en verder geen banden met Nederland meer geeft, zal deze uitspraak waarschijnlijk weinig verschil maken’, zegt advocaat Bram van Melle, gespecialiseerd in nationaliteits- en vreemdelingenrecht. ‘Maar dit kan anders zijn als iemand, ondanks zijn langdurige verblijf in het buitenland, volledig Nederlands is en familie in Nederland heeft waarvoor hij bij een bezoek nu opeens een visum moet aanvragen. Ook zal het relevant zijn of iemand concrete plannen heeft om te gaan studeren of werken in Nederland of elders in Europa.’

De uitspraak van het Europees Hof kan ook gevolgen hebben voor minderjarigen die hun Nederlandse paspoort zijn kwijtgeraakt omdat hun ouder de wettelijke termijn van tien jaar heeft laten verlopen. Een rechter zou onder het nieuwe criterium kunnen beoordelen dat dit onredelijk is. Hetzelfde geldt voor mensen die nét te laat zijn met de aanvraag van een nieuw paspoort, waardoor hun recht hierop vervalt.

‘Ik heb een cliënt die binnen de tien jaar-termijn bezig was met het aanvragen van een nieuw paspoort’, zegt advocaat Van Melle. ‘Een ambtenaar zei toen tegen hem dat hij te laat was. Dat bleek niet te kloppen, maar tegen de tijd dat hij een nieuwe paspoortaanvraag kon indienen bij de ambassade, was de tien jaar alsnog verstreken. Het gevolg was dat hij zijn Nederlanderschap was kwijtgeraakt.’

Redelijk

Van Melle vermoedt dat de rechter zich in zo’n geval niet langer vastklampt aan de tien jaar-termijn, maar beoordeelt of de uitkomst wel redelijk is. Zijn cliënt heeft immers zijn best gedaan binnen de termijn een nieuw paspoort aan te vragen, wat door een foutje van de ambtenaar niet is gelukt. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden